Όσο μικρός ο άνθρωπος και αν είναι αν σηκώσει,

ανάστημα στη λευτεριά που θέλει θα σιμώσει.

Κι όσο κι αν θένε οι δυνατοί σκλάβο να τον κρατούνε,

και με φοβέρες κι απειλές να τον περιφρονούνε,

και να του λένε ειρωνικά κουράγιο κακομοίρη,

θα ‘ρθει μια μέρα στση χαράς να ‘χεις αδερφομοίρη.

Κι ωσάν το καθαρό ουρανό που συννεφιά δεν έχει,

κι ο ήλιος βγαίνει ξέγνοιαστος το κόσμο να προσέχει,

δίχως να βλέπει του βοριά τη μπάντα πως μανίζει

και σύννεφα τον ουρανό σιγά σιγά γεμίζει.

Έκεια που λέει πως είναι ευγιά στο χιονιστή γυρίζει

και με βροντές και αστραπές την πλάση πλημμυρίζει

Η στούπα πέφτει χαχαλιές με κοκοσάλι ομάδι

και παίρνει ο κόσμος τη μορφή του μαυρισμένου Άδη.

Άνθρωποι,ζώα και πουλιά τόπο να βρουν γυρένε,

απ’ του καιρού τη μάνητα για να γλιτώσουν θένε.

Έτσα του σκλάβου τη ψυχή που η σπίθα τηνε καίει,

γίνεται φλόγα και φωθιά και λευτεριά γυρεύει.

Τα κόκαλα ντου αδιαφορεί στο μπέτη τζη αν ‘φήσει,

αρκεί η γενιά που έρχεται ελεύθερη να ζήσει.

Χωρίς θυσίες λευτεριά ποτέ δεν αποχτάται,

δίχως αξίες άνθρωπος καθόλου δε λογάται.

 —Ένα ποίημα από τον Βασίλη Σμπώκο (Λουκά) του Ατζαρομάνωλα για τους αναγνώστες της ΑΝΩΓΗ.

Την Κυριακή στις 10 το βράδυ από το Δεύτερο Πρόγραμμα θα μεταδοθεί ένα αφιέρωμα που έχει ετοιμάσει ο Κώστας Φασουλάς για την Κρητική Μαντινάδα. Κατά την διάρκεια της εκπομπής ακούγονται σχόλια, αναφορές και προσεγγίσεις στο ξεχωριστό αυτό ποιητικό είδος.
Σε ηχογράφηση που έγινε ειδικά για την εκπομπή, μαντινάδες της προσωπικής τους εργογραφίας διαβάζουν, ο Γιώργης Καράτζης, ο Μήτσος Σταυρακάκης και ο Αριστείδης Χαι-

ρέτης.
Ανάμεσα στα είδη της λαϊκής ποίησης, γράφει ο Ερατοσθένης Καψωμένος, αυτό που παρουσιάζει τη μεγαλύτερη προσαρμοστικότητα στις νέες διαφοροποιημένες συνθήκες κα ταυτόχρονα την αδιάσπαστη συνέχεια της παράδοσης είναι η μαντινάδα, το δημοτικό δίστιχο, είδος με πανελλήνια διάδοση αλλά με ιδιαίτερη επίδοση σε ορισμένες περιοχές, όπως η Κρήτη, η Κύπρος, η νησιώτικη Ελλάδα και η Θράκη. Η μαντινάδα δε συνδέεται με μια εξειδικευμένη τελετουργία, όπως συμβαίνει λ.χ. με τα μοιρολόγια ή με τα τραγούδια του γάμου• ούτε με μα ορισμένη επαγγελματική κατηγορία, όπως λ.χ. οι οργανοπαίχτες. Οι οργανοπαίχτες αποτελούν αναμφίβολα βασικούς αλλά όχι αποκλειστικούς φορείς καλλιέργειας του είδους. Η μαντινάδα αποτελεί μια καθολική εκφραστική φόρμα, με την οποία εκδηλώνεται η ποιητική διάθεση του λαού. Καλύπτει όλες τις εκδηλώσεις της ζωής και παρουσιάζει μια αξιοθαύμαστη ευελιξία που εκδηλώνεται με τη συνεχή επέκταση της σε νέες θεματικές. Γι αυτό δε μπορεί κανείς να ορίσει τη μαντινάδα από τη θεματική της. Γιατί, κυριολεκτικά, δεν υπάρχει θεματικό πεδίο, που να είναι απρόσιτο στη μαντινάδα όπως θα δούμε. Προσφέρεται τόσο για την έκφραση ατομικών συναισθημάτων (λ.χ. ερωτικές μαντινάδες) όσο και για την έκφραση συλλογικών βιωμάτων (γνωμικές, ηρωικές, ιστορικές κ.λπ.)• τόσο για τη διαπροσωπική επικοινωνία (ερωτικοί διάλογοι, παράπονα, πείσματα, πειράγματα, μαντιναδομαχίες) όσο και για τις κοινωνικές τελετουργίες (γάμους, βαφτίσια, πανηγύρια, γλέντια).

http://www.youtube.com/watch?v=6vMZA2yIQkE

Μοναδικό ρεκόρ για το Ηρώδειο, αποτελεί πλέον το γεγονός, ότι για δεύτερη φορά μέσα σε λίγες ημέρες ο Βασίλης Σκουλάς πέτυχε να γεμίσει το αρχαίο θέατρο, μαγεύοντας με τη λύρα του και τη φωνή του, τους θεατές που τον τίμησαν με την παρουσία τους.

Με τους «Κουρήτες» να χορεύουν πολεμικούς χορούς σμίγοντας την κορφή του Ψηλορείτη με την Ακρόπολη, το Λιδάκη να ερμηνεύει με το δικό του ξεχωριστό τρόπο ριζίτικα, το Μιχάλη Τζουγανάκη να δίνει ρεσιτάλ με το λαούτο του και τη Μάρθα Φριτζίλα να συγκινεί με τη φωνή της και βέβαια τον πρωταγωνιστή της βραδιάς Βασίλη Σκουλά να ερμηνεύει, ανοίγοντας το πρόγραμμα, μέσα σε θύελλα χειροκροτημάτων, «Το προσκυνώ τη χάρη σου Λαέ μου», όσοι τυχεροί βρέθηκαν στο Ηρώδειο, έζησαν στιγμές  Κρήτης, που θα τις διηγούνται για χρόνια.

Το ωραία δομημένο πρόγραμμα του Κώστα Φασουλά ήταν ο θεμέλιος λίθος. Η εξαιρετική σκηνοθεσία ήταν του Θοδωρή Παπαδουλάκη.

Από το www.in.gr

To Σάββατο 29 Σεπτεμβρίου, στο Ωδείο Ηρώδου Αττικού θα επαναληφθεί η συναυλία, του κορυφαίου λυράρη της Κρήτης, Βασίλη Σκουλά, μετά από απαίτηση του κοινού που δεν πρόλαβε να παρευρεθεί, καθώς η προσέλευση της πρώτης συναυλίας ήταν τεράστια.

Στην παράσταση με τον τίτλο «Κρήτη Ανάσα μου Βαθειά»συμμετέχουν οι δυο σπουδαίοι ερμηνευτές της νεότερης γενιάς από την Κρήτη, Μανώλης Λιδάκης και Μιχάλης Τζουγανάκης καθώς και η Μάρθα Φριντζήλα
Σκηνοθεσία: Θοδωρής Παπαδουλάκης
Η λεβεντιά της Κρήτης, η γενναιότητα, η πολεμική δεινότητα των Ανωγειανών, το απαράμιλλο θάρρος στις μεγάλες μάχες απελευθέρωσης της χώρας από τους κατακτητές, το αδιαπραγμάτευτο αίσθημα της ελευθερίας και της αξιοπρέπειας και συγχρόνως η βαθειά ευαισθησία, ο πολιτισμός, η αγάπη για την τέχνη, και η πνευματική δημιουργία χαρακτηρίζουν τους Κρητικούς και ειδικά τους Ανωγειανούς.
Η ιστορική καταβολή με την πραότητα και την ηρεμία του δυνατού του αναμφισβήτητου, συμπυκνώνονται στην προσωπικότητα, τη φωνή και την ερμηνεία του Βασίλη Σκουλά.
Ο Βασίλης Σκουλάς θεωρείται μια σπάνια μουσική φυσιογνωμία. Το ηχόχρωμα της φωνής, το ηχείο του θώρακα, η εσωτερική δύναμη που εκφράζεται αυστηρά πάνω στις νότες, η απλότητα των κινήσεων, τον κατοχύρωσαν στη συνείδηση όλων ως μέγα ερμηνευτή.
Ένας καλλιτέχνης που απλά αναπνέει και τραγουδάει χωρίς καμιά προσπάθεια, καμιά επιτήδευση, κρατώντας πάντα την Κρητική λύρα.
Ο ιερός βράχος της Ακρόπολης θα σμίξει με τα βουνά της Κρήτης, ο ερμηνευτής που μαγεύει για περισσότερα από 50 χρόνια το κοινό, σεμνός και αγέρωχος, πιστός εργάτης της τέχνης του και μέγας δεξιοτέχνης της λύρας, θα φιλοξενηθεί για μια βραδιά στο Ηρώδειο προσφέροντςα μια μουσική εμπειρία.
Το πρόγραμμα θα περιλαμβάνει τη δισκογραφία των 40 χρόνων του Βασίλη Σκουλά, τις μεγάλες επιτυχίες με τις οποίες έζησε και ανδρώθηκε όλη η Κρήτη.
Την καλλιτεχνική επιμέλεια της βραδιάς που θα μεταφέρει στο Ηρώδειο ένα αυθεντικό κρητικό γλέντι έχει ο Aνωγειανός στιχουργός  Κώστας Φασουλάς.
Τα έσοδα θα δοθούν στην Κρητική Εστία
Το Ίδρυμα Κρητική Εστία, ιδρύθηκε το 1963 με κύριο σκοπό την υλική ενίσχυση απόρων σπουδαστών Κρητικής καταγωγής οι οποίοι διακρίνονται για τις επιδόσεις τους. Έκτοτε το Ίδρυμα λειτουργεί ανελλιπώς και έχει στηρίξει εκατοντάδες σπουδαστές, σήμερα η Κρητική Εστία παρέχει εκτός από την ασφαλή διαμονή, σίτιση σε εκατόν ογδόντα ένα (181) Κρήτες φοιτητές.

Προπώληση: Πανεπιστημίου 39 (Στοά Πεσματζόγλου), τηλ. 2107234567, www.ticketservices.gr
Τιμές εισιτηρίων: 21€, 28€, 34€, 55€, 68€.

Κατενθουσιασμένοι μετά τη μαγική συναυλία του Βασίλη Σκουλά, στο Ηρώδειο της καταξίωσης, έφυγαν οι 5000 θεατές που βρέθηκαν στο αρχαίο θέατρο βλέποντας τους Κουρήτες υπό τους ήχους της κρητικής λύρας να σέρνουν το χορό μαζί με τις… Καρυάτιδες.

Η φωνή της Κρήτης, ο  Βασίλης Σκουλάς  με το δοξάρι και τη λύρα του, μετέφερε τη λεβεντιά, τον παλμό, τον αγέρα και την περηφάνια του Ψηλορείτη, των Λευκών Ορέων και των Λασιθιώτικων βουνών στην Ακρόπολη του αιώνιου πολιτισμού.

Ηταν τέτοια η επιτυχία της συναυλίας, με αποτέλεσμα οι οργανωτές- για να ικανοποιήσουν  όλους εκείνους που δεν μπόρεσαν να περάσουν το κατώφλι του Ηρωδείου λόγω εξάντλησης των εισιτηρίων – να την επαναλάβουν το ερχόμενο Σάββατο 29 Σεπτεμβρίου. Εύστοχα παρατήρησε στο μήνυμα του ο περιφερειάρχης Κρήτης Σταύρος Αρναουτάκης ότι «η παρουσία του Βασίλη Σκουλά στο Ηρώδειο αποτελεί αναγνώριση της πολυετούς θητείας του στο χώρο της κρητικής μουσικής και αποτελεί τιμή για την Κρήτη και την μουσική της, που φιλοξενείται σε ιστορικούς και ιδιαίτερα συμβολικούς χώρους».

Τη χθεσινή ιστορική βραδιά άνοιξαν οι εντυπωσιακοί «Κουρήτες» χορεύοντας, καταχειροκροτούμενοι, τον Ανωγειανό Πηδηχτό.

Αμέσως μετά εμφανίστηκε στη σκηνή του Ηρωδείου ντυμένος στα μαύρα ο Βασίλης Σκουλάς κρατώντας τη λύρα και το δοξάρι. Εμφανώς συγκινημένος και λίγο αγχωμένος ευχαρίστησε το κοινό που τον τίμησε με την παρουσία του. Το πρώτο τραγούδι που ερμήνευσε ήταν το «Προσκυνώ τη χάρη σου λαέ μου». Ακολούθησε το γνωστό συρτό «Επήραν οι Γωνιές φωτιά» με το Ηρώδειο να παίρνει… φωτιά από τα χειροκροτήματα και τις επευφημίες.

Στο Α΄ μέρος της συναυλίας δίπλα στον Βασίλη Σκουλά εμφανίστηκε ο δεξιοτέχνης του λαούτου Μιχάλης Τζουγανάκης ο οποίος πραγματικά αποθεώθηκε ερμηνεύοντας γνωστές επιτυχίες του.

Στο Β΄ μέρος ένα ακόμα μεγάλος κρητικός καλλιτέχνης τίμησε με την παρουσία του την εκδήλωση, ο Μανώλης Λιδάκης με τ΄ αστρα να μην τον… μαλώνουν, αλλά να τον ακούνε με προσοχή να τραγουδάει, μέσα σε θερμά χειροκροτήματα, γνωστά ριζίτικα και έντεχνα κρητικά.  Εξαίσια ήταν και η ερμηνεία της Μάρθα Φριντζίλα στα τραγούδια που συνόδευσε το Βασίλη Σκουλά.

Η συναυλία που κράτησε περισσότερο από δυόμιση ώρες, έκλεισε με όλους τους καλλιτέχνες επί σκηνής να τραγουδάνε, το πάντα επίκαιρο ριζίτικο, «Πότε θα κάνει Ξαστεριά», με τους θεατές να συμμετέχουν δυναμικά, συνοδεύοντας τους ερμηνευτές.

Καθ΄ όλη την διάρκεια της εκδήλωσης στον τοίχο του Ηρωδείου, ακριβώς πίσω από την κεντρική σκηνή, προβάλλονταν βίντεο τόσο με εικόνες από τη ζωή, το έργο και τη διαδρομή του Βασίλη Σκουλά όσο κι από την Κρήτη του χθες και του σήμερα.

Να σημειωθεί ότι ένα σημαντικό μέρος των εσόδων θα διατεθεί για την ενίσχυση της Κρητικής Εστίας στην Αθήνα.

Την καλλιτεχνική επιμέλεια της εκδήλωσης είχε ο Κώστας Φασουλάς και την σκηνοθεσία ο Θοδωρής Παπαδουλάκης.