Τοπικά

”Στον όμορφο αγώνα σας τ’ Ανώγεια είναι μαζί σας εύγε για την προσπάθεια και την υπέρβαση σας…”

Με αυτή την μαντινάδα καλωσόρισε ο Δήμαρχος Ανωγείων Σωκράτης Κεφαλογιάννης την άφιξη της Ολυμπιακής Φλόγας των Special Olympics,των παιδιών με ειδικές ικανότητες και δεξιότητες και των εθελοντών λαμπαδηδρόμων, στο Αρμί στην κεντρική πλατεία του χωριού.

Η Φλόγα άναψε δίπλα στο ηρώο με τα ονόματα των Ανωγειανών που χάθηκαν στον πόλεμο, μπροστά σε πλήθος κόσμου που κατέκλυσε την πλατεία και έδειξε με τον καλύτερο τρόπο, στους χαλεπούς καιρούς που ζούμε ότι ο άνθρωπος μπορεί να αντιμετωπίσει κάθε δυσκολία υπερβαίνοντας τον εαυτό του, με την δύναμη της ψυχής του. Τα μικρά παιδιά με τις ειδικές ικανότητες, οι αθλητές των Special Olympics με το χαμόγελο τους και τη δυναμη τους δείχνουν σε όλους μας ότι η ζωή είναι το ύψιστο αγαθό όλων.

Συγκίνηση σε όλους προκάλεσε ο μικρός Παναγιώτης που βγήκε για ένα μικρό χαιρετισμό: ”Καλώς σας βρήκαμε,σας ευχαριστούμε όλους” είπε και καταχειροκροτήθηκε από το κοινό που είδε στα μάτια του μικρού να καίει η ίδια η φλόγα της ζωής, της ψυχής και της αγάπης.

Εκ μέρους των αστυνομικών εθελοντών από όλο τον κόσμο, που η συμβολή τους στην τέλεση των αγώνων και η ανιδιοτέλεια τους είναι παροιμιώδης, μίλησε ο Φελίπε Ερνάντεζ αστυνομικός από το Κεντάκυ των Ηνωμένων Πολιτειών ο οποίος ανέφερε χαρακτηριστικά: ”Είμαστε ευγνώμονες που είμαστε σήμερα μαζί σας. Το σημαντικό είναι ότι με την παρουσία μου εδώ εκπροσωπώ τη χώρα μου αλλά και όλους τους εθελοντές που συμβάλλουν σε αυτή την προσπάθεια. Ευχαριστώ την οικογένεια μου και τους συναδέλφους μου, είμαι περήφανος για όλους”.

Ο Δήμαρχος Ανωγείων κ. Κεφαλογιάννης στον χαιρετισμό του ευχαρίστησε  τους εκλεκτούς φιλοξενούμενους και μίλησε για απόδοση τιμής στον τόπο των Κουρητών, των ιδρυτών των Ολυμπιακών Αγώνων. Ανέφερε σχετικά ο Δήμαρχος Ανωγείων:

”Σήμερα νοιώθουμε χαρά και υπερηφάνεια γιατί φιλοξενούμε την διαδρομή της Ολυμπιακής Φλόγας των αγώνων special Olympics της Αθήνας.

Όμως ταυτόχρονα νοιώθουμε να αποδίδετε στον ιερό αυτό τόπο μια λησμονημένη οφειλόμενη τιμή. Γιατί από εδώ απάνω από το μεγάλο ιερό του Δία, το Ιδαίον Άντρο, ξεκίνησε  από τα απώτατα χρόνια, σύμφωνα με τον Παυσανία,η αθλητική ιδέα από ένα Κουρήτη τον Ιδαίο Ηρακλή.

Σε αυτόν ανήκει η δόξα πως πρώτος οργάνωσε τους αγώνες και πως τους ονόμασε Ολύμπια. Αργότερα πενήντα χρόνια μετά τον κατακλυσμό που έγινε στην Ελλάδα επί Δευκαλίωνα, λένε πως ήρθε από την Κρήτη ο Κλύμενος γιός του Κάρδυ, ένας απόγονος του Ιδαίου Ηρακλή, ο οποίος ίδρυσε και τους αγώνες στην Ολυμπία και βωμό προς τιμήν των Κουρητών, προπάντων του προγόνου του Ηρακλή στον οποίο έδωσε το προσωνύμιο παραστάτης [βοηθός].. Αυτά γράφει ο Παυσανίας.

Για αυτό λέω πως σήμερα με το πέρασμα της Φλόγας από τα Ανώγεια , πως αποδίδεται στο ιερό βουνό του Ψηλορείτη τον γενέθλιο τόπο των Κουρητών, που δίδαξαν στους ανθρώπους πέρα από την γνώση των τεχνών και την κοινωνική οργάνωση, τις ιδέες του αθλητισμού, η οφειλόμενη τιμή.

Σήμερα στέλνουμε από τον Ψηλορείτη, τις θερμότερες ευχές μας και την θετική μας ενέργεια, στους αθλητές που θα πάρουν μέρος στους Αγώνες, αλλά και στους λαμπαδηδρόμους που μεταφέρουν την γεμάτη μηνύματα ιερή Ολυμπιακή Φλόγα, τους χαιρετίζουμε για την ανιδιοτέλεια τους για όλα αυτά τα μηνύματα που μεταφέρουν.

Τον λόγο πήρε ο π. Ανδρέας Κεφαλογιάννης ο οποίος τόνισε την διέξοδο που δίνουν οι αγώνες στους δύσκολους καιρούς που περνάει η χώρα. «Ο Παυσανίας, ο Διοδωρος και ο Στράβων αναφέρουν ότι οι πρώτοι κάτοικοι της Κρήτης λέγονταν Ιδαίοι Δάκτυλοι ή Κουρήτες και ένας απο αυτούς ο Ιδαίος Ηρακλής πήγε στην Ολυμπία και ίδρυσε εκεί τούς Ολυμπιακούς Αγώνες.

Η Φλόγα των special Olympics λοιπόν σήμερα εδώ, συμβολίζει πέρα από το μήνυμα των πανανθρώπινων αξιών των αγώνων και την περηφάνια του ιστορικού χωριού των Ανωγείων και της Κρήτης, που φιλοξενεί το παγκόσμιο σύμβολο της ελπίδας και της προσδοκίας, για ένα καλύτερο κόσμο κάτω από το βλέμμα του αρχαίου Ψηλορείτη, γενέτειρα του ιδρυτή των Ολυμπιακών Αγώνων.

Ο όρκος των αθλητών special Olympics εμπεριέχει όλο το νόημα της προσπάθειας αυτών των παιδιών,που μόνο με τη συμμετοχή τους έχουν κερδίσει τον τίτλο του νικητή. ”θελω να νικήσω! Αν όμως δεν τα καταφέρω, βοηθήστε με να προσπαθήσω με θάρρος!”

Οι special Olympics προσφέρουν μοναδική διέξοδο στην μιζέρια της κρίσης που έχει εγκατασταθεί πάνω απο την Ελλαδα και η γενναία προσπάθεια των αθλητών των αγώνων δίνει το μήνυμα της αισιοδοξίας και του κουράγιου για την προσπάθεια να βγούμε από το σκοτάδι στο φως.

Καλωσορίζουμε λοιπόν τη φλόγα της ελπίδας και ευχόμαστε επιτυχία στην διεξαγωγή των αγώνων..”

Εκ μέρους της οργανωτικής επιτροπής των Αγώνων μίλησε η κ.Έφη Χρονοπούλου επικεφαλής των Special Olympics η οποία ανέφερε: ”Θα θέλαμε πάνω απ’ όλα να σας ευχαριστήσουμε για την φιλοξενία. Στόχος μας είναι η κινητοποίηση και η ενημέρωση του κόσμου, ώστε να αγκαλιάσουν τους αθλητές με αγάπη και με σεβασμό στην διαφορετικότητα”.

Ο γνωστός μαντιναδολόγος Γιώργης Μπέρκης είπε μια μαντινάδα που δημιούργησε για την άφιξη της Φλόγας:

”Ολυμπισμός σημαίνει φως, άθληση και υγεία

που ‘χει την Νίδα ιστορικά,αρχή και αφετηρία..”

Στην συνέχεια της εκδήλωσης τον λόγο πήρε η μουσική παράδοση του τόπου μας. Κρητική μουσική και χοροί αφιερωμένοι στους αθλητές και στους εθελοντές των Αγώνων .Την εκδήλωση έντυσε μουσικά το  συγκρότημα ”Η Παρέα Του Υακίνθου” με τον Βασίλη Δραμουντάνη, τον Γιώργο και Γιάννη Σπαχή, καθώς και το νεανικό χορευτικό συγκρότημα του Πολιτιστικού Συλλόγου Ανωγείων. Μετά το πέρας της εκδήλωσης ο Δήμος Ανωγείων παρέθεσε γεύμα στους καλεσμένους του σε ταβέρνα της περιοχής με παραδοσιακά εδέσματα, ενώ παρέδωσε και δώρα στους ανθρώπους των αγώνων με βούργιες γεμάτες από προϊόντα της Ανωγειανής γης και κτηνοτροφίας.

Να αναφέρουμε ότι οι Παγκόσμιοι Αγώνες Special Olympics θα ξεκινήσουν στο Καλλιμάρμαρο Στάδιο στις 25 Ιουνίου.Μέχρι τότε η φλόγα θα ταξιδέψει σε 150 πόλεις της Ελλάδας,στην Κύπρο καθώς και στην Κωνσταντινούπολη.

Ας χειροκροτήσουμε λοιπόν όλοι αυτά τα παιδιά που μας δείχνουν τον δρόμο. Ας συνταυτιστούμε με το κεντρικό σύνθημα των Αγώνων: ”Είμαι Μέσα! ”. Ας μπούμε και εμείς μέσα σε αυτές τις ψυχές και ας αποδεχτούμε την διαφορετικότητα και την αξιοπρέπεια τους.

”Η θετική ενέργεια και η συμπαράσταση μας

θα ‘ναι για τον αγώνα σας τιμή σας και τιμή μας..”

Γιώργος Μπαγκέρης

.

Ο Δήμος Ανωγείων παρακαλεί τους δημότες του να απομακρύνουν τα οχήματα τους που βρίσκονται κατά μήκος του κεντρικού δρόμου, την Τρίτη 14 Ιουνίου από τις 11 το πρωί έως τις 2 το μεσημέρι, για να διευκολύνει τους αθλητές και τα τηλεοπτικά συνεργεία κατά την διάρκεια υποδοχής της φλόγας των αγώνων special Olympics.

Ο Τηλέμαχος Χαιρέτης ήταν ένα από τα πρωταγωνιστικά στελέχη της Εθνικής Αντίστασης στον αγώνα κατά του Ναζισμού. Ήταν ο τελευταίος πρόεδρος της Ανεξάρτητης Ομάδας Ανωγείων.

Ο σπουδαίος αυτός αγωνιστής ”έφυγε” από τη ζωή στις 1 Αυγούστου 2008,και σήμερα 12 Ιουνίου 2011 τρία ακριβώς χρόνια μετά έγιναν τα αποκαλυπτήρια της προτομής του στην Αγία Τριάδα στην θέση Δανούζα, στα Ανώγεια.Πλήθος κόσμου βρέθηκε εκεί για να τιμήσει έναν άνθρωπο που αγωνίστηκε για την πατρίδα, τη λευτεριά, την εθνική αξιοπρέπεια.

Ανάμεσα τους και αρκετοί  επίσημοι. Οι βουλευτές Ηρακλείου. Γ.Στρατάκης και Μ.Κεφαλογιάννης, ο Αντιδήμαρχος Ηρακλείου Κ. Βασιλάκης και ο Περιφερειακός σύμβουλος και πρώην Δήμαρχος Ανωγείων  Νικόλαος Ξυλούρης. Κεντρικός ομιλητής της εκδήλωσης ήταν ο δάσκαλος-ερευνητής Γιώργος Καλογεράκης. Τα αποκαλυπτήρια της προτομής έγιναν από το δήμαρχο Ανωγείων Σωκράτη Κεφαλογιάννη.

Την προτομή φιλοτέχνησαν με αρκετό μεράκι τα αδέρφια Σηφάκη.

«Χαλάλι σου τσʼ Αντίστασης το δάφνινο στεφάνι

προσκέφαλο στη μαύρη γη παρέα να σου κάνει»

[Μαντινάδα που ειπώθηκε στην κηδεία του]

Γιώργης Μπαγκέρης

«ΝΙΚΗ» ΣΤΗ ΝΕΚΡΗ ΖΩΝΗ

Η Αντίσταση της Α΄ΜΚ στον «Αττίλα» και την Προδοσία

Οι εκδόσεις «Αγαθός Λόγος» και το Σπίτι της Κύπρου σας προσκαλούν στην παρουσίαση του βιβλίου «Νίκη» στη Νεκρή Ζώνη, που συνοδεύεται από το ντοκιμαντέρ «Ήρωες χωρίς παράσημα…» των δημοσιογράφων της ΝΕΤ Γιάννη Φασουλά και Γιάννη Σκάλκου, που θα γίνει τη Δευτέρα 20 Ιουνίου στις 8 μ.μ. στην Κυπριακή Εστία (Κέκροπος 3 Πλάκα).

Κεντρικός ομιλητής της εκδήλωσης θα είναι ο Α΄ Σύμβουλος της Κυπριακής Πρεσβείας  Νίκος Χριστοδουλίδης, ενώ παρεμβάσεις θα γίνουν από τους δημοσιογράφους Λουκά Δημάκα (ΤΑ ΝΕΑ), Μάκη Πολλάτο (ΠΡΩΤΟ ΘΕΜΑ) και  Στέλιο Μπερμπεράκη (ανταποκριτή της τουρκικής ΣΑΜΠΑΧ και BBC Turkise service). Θα συντονίζει ο δημοσιογράφος της ΝΕΤ Φάνης Παπαθανασίου.

Xαιρετισμό θα απευθύνουν ο πρέσβης της Κυπριακής Δημοκρατίας Ιωσήφ Ιωσήφ, ο πρόεδρος του Συλλόγου «Κομάντος ΄74» Παναγιώτης Αφάλης και ο Γενικός διευθυντής της CYTA  Ελλάδος Μιχάλης Αχιλλέως.

Την εκδήλωση στηρίζει η CYTA, θυγατρική του Εθνικού Οργανισμού Τηλεπικοινωνιών Κύπρου.

ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ-ΝΤΟΚΙΜΑΝΤΕΡ

Το βιβλίο «Νίκη» στη Νεκρή Ζώνη, που συνοδεύεται από το ντοκιμαντέρ «Ήρωες χωρίς παράσημα…»  επιχειρεί να ρίξει φως, σε άγνωστους δρόμους και διαδρόμους, της νεότερης εθνικής καταστροφής που εξελίχθηκε στην Κύπρο, πριν από 38 χρόνια, μέσα από την έρευνα για την αποστολή της Α΄ Μοίρας Καταδρομών από την Κρήτη στην Κύπρο.

Εξετάζοντας τις ζώσες μαρτυρίες και το ιστορικό της αποστολής αυτοκτονίας των «300» καταδρομέων από το Μάλεμε στη Λευκωσία, τον σκοτεινό Ιούλη του 1974, με αεροσκάφη τύπου Noratlas, έρχονται στο φως νέα σημαντικά ντοκουμέντα της κυπριακής τραγωδίας.

Αναδεικνύονται άγνωστες, μέχρι σήμερα, πλευρές της παράτολμης αεροαποβατικής επιχείρησης με την κωδική ονομασία «ΝΙΚΗ». Μια επιχείρηση που ανατέθηκε στην Α΄Μοίρα Καταδρομών και πραγματοποιήθηκε με την γενναία προσφορά των Ελλήνων χειριστών της Πολεμικής Αεροπορίας, που πέταξαν από τη Σούδα, τη νύχτα της 21ης προς 22ας Ιουλίου του ΄74, προς τη Λευκωσία, ακολουθώντας τους δικούς τους εναέριους νόμους και κανόνες.

Η έρευνα απαντάει σε κρίσιμα ερωτήματα, όπως: Ποιες ήταν οι επιδιώξεις του ελληνικού Πενταγώνου εκείνα τα κρίσιμα 24ωρα; Γιατί τελικά επιλέχθηκε να πάει στην Κύπρο η Α΄Μοίρα Καταδρομών και όχι η Β΄ΜΚ από τη Θεσσαλονίκη, όπως ήταν προγραμματισμένο;

Ποιοι και γιατί χτύπησαν τα ελληνικά αεροσκάφη με αποτέλεσμα να χάσουν τη ζωή τους 29 καταδρομείς και τέσσερις αεροπόροι; Τι αποκαλύπτουν για πρώτη φορά Κύπριοι χειριστές των αντιαεροπορικών; Είχε ή όχι ενημερωθεί η Λευκωσία; Ποιοι ευθύνονται για την κατάρριψη;

Τι αποκαλύπτουν οι καταθέσεις αξιωματικών που περιλαμβάνονται στον φάκελο της Κύπρου και βγαίνουν για πρώτη φορά στο φως της δημοσιότητας;  Ποιοι και γιατί διέταξαν Α΄ΜΚ να προστατεύσει την αμερικανική πρεσβεία στη Λευκωσία; Ποια σχέδια του «Αττίλα 2» ματαίωσε η μάχη στο ύψωμα Κολοκασίδη; Γιατί η Ελλάδα αναγνώρισε τους νεκρούς και τους τραυματίες στη μάχη της Κύπρου ως πολεμιστές του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου; Οι πρωταγωνιστές με τους οποίους συνομιλήσαμε, δεν διστάζουν να απαντήσουν και μάλιστα με ξεκάθαρο τρόπο, στα ερωτήματα: Υπήρξε ή όχι προδοσία στην Κύπρο; Τι σενάρια παίχτηκαν στο νησί εκείνες τις κρίσιμες μέρες;  Σε αυτά και πολλά άλλα «γιατί», απαντάει η έρευνα ξεδιπλώνοντας το κουβάρι μιας γνωστής- άγνωστης «Νίκης» στην Κύπρο του 1974.

“Ο Πάτρικ Λη Φέρμορ, ή «Παντελής» ή «Μιχάλης» ή «Φιλεντέμ», τα παρατσούκλια  του, συνέδεσε το όνομα του με τ΄ Ανώγεια και τους Ανωγειανούς μέσα από τον κοινό αγώνα κατά του Ναζισμού τα χρόνια της Εθνικής Αντίστασης.

Ο πρωταγωνιστής της απαγωγής του στρατηγού Κράιπε εκτιμούσε ιδιαίτερα τον τόπο μας και τους ανθρώπους του, για τη λεβεντιά τους, το πάθος τους αλλά και για το χιούμορ τους.

Στις δημόσιες τοποθετήσεις του μιλούσε πάντα με θέρμη για την μεγάλη προσφορά των Ανωγειανών στον αγώνα κατά των Γερμανών, κατά του Φασισμού. Τα αποτυπώματα του στα Ανωγειανό  αόρι και στις αετοφωλιές των ανταρτών θα μείνουν για πάντα χαραγμένα θυμίζοντας το πέρασμα ενός πραγματικού φιλέλληνα που αγωνίστηκε με πάθος για τη λευτεριά κατά των δυνάμεων του Άξονα.

Ο Πάτρικ Λη Φέρμορ, ο σύντεκνος του Αρχηγού Ιωάννη Δραμουντάνη ή Στεφανογιάννη, ο σύντεκνος των Ανωγειανών, πέρα από σπουδαίος πολεμιστής ήταν και μια μεγάλη μορφή της ταξιδιωτικής λογοτεχνίας.

Διαφήμιζε την Ελλάδα όσο ελάχιστοι. Φίλος του Σεφέρη, έγραψε πολλά βιβλία, όπως « Η εποχή της δωρεάς» και «Ανάμεσα στα  δάση και τα νερά» κ.α.

Η απώλεια του Πάτρικ Λη Φέρμορ, ειδικά σήμερα είναι πολύ μεγάλη, σε μια εποχή που ο φιλελληνισμός δοκιμάζεται.

Στους οικείους του, το Δημοτικό Συμβούλιο και όλη η πόλις των Ανωγείων εκφράζουν τα βαθιά τους συλλυπητήρια.

Σωκράτης Σ. Κεφαλογιάννης

Δήμαρχος Ανωγείων”

Ο σύντεκνος των Ανωγειανών Πάτρικ Λη Φέρμορ

Πως πέρασα τον Κράιπε από τ’ Ανώγεια…». Καθοριστικός ο ρόλος της αντάρτικης ομάδας των Ανωγείων για την επιτυχία

της πιο μεγάλης απαγωγής που έγινε στο Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο

Ο πρωταγωνιστής της μεγαλύτερης απαγωγής στη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, του Γερμανού στρατηγού Κράιπε, ο σαμποτέρ με τις ειδικές αποστολές, ο σύντεκνος των Ανωγειανών, που τόσες επικίνδυνες στιγμές έζησε μαζί τους, ο Άγγλος ταγματάρχης Πάτρικ Λη Φέρμορ,  μιλάει αποκλειστικά στην «ΑΝΩΓΗ» για τη μεγάλη περιπέτεια που έζησε στην Κρήτη, στα Ανώγεια, τις δύσκολες μέρες της Ναζιστικής Κατοχής. Απαντώντας χειρόγραφα, στις ερωτήσεις που του στείλαμε και υπογράφοντας με τα παρατσούκλια που είχε στην Κατοχή, «Φιλεντέμ» ή «Μιχάλης», περιγράφει τον τρόπο με τον οποίο έφτασε στην Κρήτη το φθινόπωρο του 1940, τις σχέσεις του με τους αρχηγούς της Αντίστασης Στεφανογιάννη Δραμουντάνη και Χριστομιχάλη Ξυλούρη, ενώ στέκεται ιδιαίτερα στο πέρασμα του Στρατηγού Κραϊπε από τα Ανώγεια και τον τρόπο με τον οποίο αντέδρασε η παπαγιάννενα- Σκουλά, όταν τον είδε ντυμένο με την γερμανική στολή. Εκτιμά ότι ο πραγματικός λόγος που οδήγησε τους Γερμανούς στο κάψιμο του χωριού «ήταν η προσπάθεια να τρομοκρατήσουν τους Ανωγειανούς στο βορρά και τους Αμαριώτες στο νότο, για να μπορέσουν να συγκεντρώσουν (με ασφάλεια..) όλα τα στρατεύματα τους στα Χανιά, στη φάση της οπισθοχώρησης τους. Ο Πάτρικ Λη Φέρμορ μιλάει με πολύ θερμά λόγια για τους Ανωγειανούς και τους χαρακτηρίζει «πατριώτες, έτοιμους για τα πάντα, δραστήριους, γεμάτους κέφι και χιούμορ». Εξηγεί γιατί επέλεξε τη Μάνη για να ζήσει και να δημιουργήσει, ενώ το μήνυμα που στέλνει προς όλους τους Ανωγειανούς είναι ένα μεγάλο, όπως λέει ευχαριστώ, για τα όσα έζησαν από κοινού.

Κλείνοντας τη συνέντευξη, μας διηγείται ένα ανέκδοτο με πρωταγωνιστές δυο Ανωγειανούς και το διάλογο που είχαν με τον φιλομεταξικό νομάρχη Ηρακλείου, πριν από τον πόλεμο.

Εκτιμά ότι ο πραγματικός λόγος που οδήγησε τους Γερμανούς στο κάψιμο του χωριού «ήταν η προσπάθεια να τρομοκρατήσουν τους Ανωγειανούς στο βορρά και τους Αμαριώτες στο νότο, για να μπορέσουν να συγκεντρώσουν – με ασφάλεια- όλα τα στρατεύματα τους στα Χανιά, στη φάση της οπισθοχώρησης τους.

Κύριε Φέρμορ, πότε πατήσατε για πρώτη φορά το πόδι σας στην Κρήτη και ποια ακριβώς ήταν η αποστολή σας, τα χρόνια της Κατοχής;

« Ήρθα στην Κρήτη για πρώτη φορά το φθινόπωρο του 1940, με το αγγλικό καταδρομικό DIDO, που έφερε τη βρετανική στρατιωτική αποστολή από την Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου στον Πειραιά, αφού προηγουμένως έριξε άγκυρα για δυο ώρες στη Σούδα. Με στείλανε στην Αλβανία, στην Κορυτσά, ως αξιωματικό –σύνδεσμο, στο Τρίτο Σώμα Στρατού υπό τον στρατηγό Τσολάκογλου. Μετά από ενάμιση μήνα έλαβα μέρος στην οπισθοχώρηση, με ένα καΐκι από το Σούνιο, όπου ο εχθρός το βούλιαξε από τον αέρα, αλλά βρήκαμε ένα άλλο μέσο και ήρθαμε στο Καστέλι Κισάμου. Στην συνέχεια πήγα στο Ηράκλειο, στην διάρκεια της Μάχης της Κρήτης και έφυγα μετά τη Μάχη για την Αλεξάνδρεια πάλι, με τον πλοίο ΟΡΙΟΝ».

Πότε ήρθατε σε επαφή με τις ανωγειανές αντάρτικες ομάδες; Περιγράψτε μας τις πρώτες ώρες σας στα Ανώγεια.

«Μετά από μερικούς μήνες στη Χάιφα της Παλαιστίνης επέστρεψα στην Κρήτη, στον Τσούτσουρο, τη νύχτα της 26ης Ιουνίου του 1942 και τότε πρωτοπήγα στ΄ Ανώγεια. Λίγους μήνες μετά, τον ίδιο χρόνο, βρέθηκα στο Αμάρι κι από κει ανέβηκα στο σπίτι του Στεφανογιάννη – Δραμουντάνη για μερικές μέρες. Έγινα σύντεκνος του Στεφανογιάννη και της Χαρίκλειας, με την βάπτιση της αγαπημένης μου φιλιότσας, της Αγγλίας, νυν Παπαδάκη. Έτσι συνάντησα όλο τους το σόι και τους φίλους».

Μιλήστε μας για τους αρχηγούς της αντίστασης, τον Στεφανογιάννη και τον Χριστομιχάλη. Περιγράψτε τους ως χαρακτήρες, αλλά και ως πολεμιστές.

«Θαύμαζα πολύ το χαρακτήρα του Στεφανογιάννη, τη δυναμικότητα του, το θάρρος του, το ρόλο που έπαιξε τόσο καλά και σοβαρά, το νου του στις πιο επικίνδυνες στιγμές, το χιούμορ του, το κέφι και την καλοσύνη του. Γίναμε στενοί φίλοι με όλο το περιβάλλον. Τον ίδιο καιρό γνώρισα το Μιχάλη Ξυλούρη. Έκτακτος άνθρωπος και αυτός, που μετά τον γενναίο θάνατο του συντέκνου μου, τον διαδέχτηκε, όπως ταίριαζε στην αρχηγία της Ανωγειανής Ομάδας. Η ομάδα είχε πέσει σε καλά χέρια και με βοήθησε θαυμάσια, μετά τη σύλληψη του στρατηγού Κράιπε».

Η απαγωγή του στρατηγού Κράιπε, ήταν ένα από τα μεγαλύτερα γεγονότα του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Περιγράψτε μας το πέρασμα του από τα Ανώγεια. Ποιοι ανέλαβαν τη φρούρησή του, ποιοι σας παρείχαν προστασία, ποιοι σας οδήγησαν από τους δρόμους του βουνού;

«Η αντάρτικη ομάδα των Ανωγείων μας έκρυψε, μας προστάτεψε και μας οδήγησε χωρίς κανένα φόβο. Θυμάμαι τον Κώστα Κεφαλογιάννη, τον Κουντόκωνστα, ήταν ένα λαμπρό παλικάρι. Ο Γεώργιος Τυράκης από το Φουρφουρά και εγώ ήρθαμε με ένα γερμανικό αμάξι μεταξύ Χελιανά και Κλεψίμια. Πρωί – πρωί ανεβήκαμε στα Ανώγεια με τα πόδια και όλοι οι χωριανοί μάς γύριζαν την πλάτη – λόγω των γερμανικών στολών – με πολύ εχθρικό τρόπο. Οι γυναίκες έκλειναν με δύναμη, τα μπατσούρια και φωνάζανε, «ήρθαν τα μαύρα βούγια στα σπαρτά». Το βράδυ στα Ανώγεια, κρυφτήκαμε στο σπίτι της παπαγιάννενας – Σκουλά. Ο παπαγιάννης ήταν στην Μέση Ανατολή, μαθαίνοντας να πηδάει με αλεξίπτωτο. Χρυσοί άνθρωποι κι αυτοί. Οι Ανωγειανοί ήταν όλοι υπέροχοι, από την αρχή μέχρι το τέλος. Να σημειώσω πάντως ότι η παπαδιά δεν με γνώρισε στην αρχή όταν έφτασα στην πόρτα της, λόγω της γερμανικής περιβολής και διότι είχα κόψει το μουστάκι. Μου φώναζε και με έσπρωχνε, λέγοντας μου: «Όχι! Όχι! Ποιος είσαι; Τι θέλεις;»

Πληροφορίες αναφέρουν ότι οι Γερμανοί ετοιμάζονταν από το 1942 να κάψουν τα Ανώγεια. Τι γνωρίζετε γι΄ αυτό;

«Δεν ήξερα ότι οι Γερμανοί σκόπευαν από την αρχή να κάψουν το χωριό, αλλά δεν μου κάνει έκπληξη. Η στάση του χωριού ήταν ολοφάνερα εχθρική. Οι Γερμανοί ήξεραν πολύ καλά τα αισθήματα των Ανωγειανών και πως λειτουργούσαν ασύρματους στις σπηλιές, αλλά δεν κατόρθωσαν ποτέ να τους αρπάξουν, χάριν της προσοχής των χωριανών. Ήταν πολλές οι αιτίες, για τη στάση των Γερμανών. Μολονότι είπαν αυτοί πως το κάψιμο και οι εκτελέσεις που έγιναν τον Αύγουστο του 1944, λόγω του περάσματος του Κράιπε από τα Ανώγεια, υπήρχαν άφθονοι λόγοι, χρόνια πριν ακουστεί το όνομα του Στρατηγού. Ο πραγματικός λόγος ήταν η προσπάθεια να τρομοκρατήσουν τους Ανωγειανούς στο βορρά και τους Αμαριώτες στο νότο, για να μπορέσουν να συγκεντρώσουν όλα τα στρατεύματα τους στα Χανιά, στη φάση της οπισθοχώρησης τους. Ήμουν στο Λίβανο όταν έγιναν όλα αυτά τα τραγικά γεγονότα. Στο τέλος της εκστρατείας για τον Κράιπε είχα ένα είδος παραλύσεως στο δεξί πόδι και μπράτσο και με κράτησαν δυο μήνες στο νοσοκομείο του Καΐρου. Μετά με έστειλαν στη Βηρυτό και στη συνέχεια γύρισα στην Κρήτη για να δω όλους τους παλιούς φίλους».

Πολεμήσατε δίπλα σε Ανωγειανούς;

«Δεν πολέμησα κοντά με Ανωγειανούς, γιατί ήμουν στο Ηράκλειο, αλλά πέρασα πολύ επικίνδυνες στιγμές μαζί τους και υπό την προστασία τους. Ήταν πάντα έκτακτοι και πολύ υπερήφανοι για το χωριό τους. Πολύ πατριώτες, έτοιμοι για τα πάντα, άφοβοι, δραστήριοι, γεμάτοι κέφι και χιούμορ, ακλόνητοι φίλοι και γεμάτοι καλοσύνη».

«Φιλεντέμ», ήταν το παρατσούκλι σας στην Κρήτη. Ποιος σας το «κόλλησε» και γιατί;

«Δεν θυμάμαι πότε ακριβώς με βάπτισαν «Φιλεντέμ». Η αιτία ήταν γιατί είχα μανία με το γνωστό τραγούδι και το τραγουδούσα πολύ συχνά».

Γιατί επιλέξατε τη Μάνη και όχι…την Κρήτη για να ζήσετε, που τόσο σας αγαπούν και σας εκτιμούν;

«Ο λόγος που εγκαταστάθηκα στη Μάνη είναι γιατί ήθελα να γράψω μερικά βιβλία. Ήμουν τότε αρκετά γλεντζές. Είχα τόσους πολλούς φίλους στην Κρήτη, που όλοι τους ήταν γλεντζέδες και χουβαρντάδες και ΄γω ήξερα πως δεν αντέχω στον πειρασμό. Εάν είχα εγκατασταθεί στην Κρήτη τότε, θα ήμουν… σήμερα νεκρός και θαμμένος από πολλά χρόνια. Όμως, πηγαίνω στην Κρήτη όσο πιο συχνά μπορώ και θα συνεχίζω να πηγαίνω όποτε μου δίνεται η ευκαιρία»

Ποιο είναι το μήνυμα που στέλνετε σήμερα στους Ανωγειανούς, από την Καρδαμύλη της Μάνης όπου ζείτε;

«Έχω πολλές αναμνήσεις από την Κρήτη, κι από τα Ανώγεια και το μήνυμα μου είναι ένα τεράστιο ΕΥΧΑΡΙΣΤΩ για όλα τα θαυμάσια χρόνια και τις αναμνήσεις που μοιραζόμαστε. Κλείνοντας, θυμήθηκα ένα ανέκδοτο με πρωταγωνιστές δυο Ανωγειανούς, λίγο πριν τον πόλεμο. Είχαν βγει στο κέφι και βάδιζαν αγκαλιασμένοι και ολίγον μεθυσμένοι σε κεντρικό δρόμο του Ηρακλείου. Πέρασε από κοντά τους το αυτοκίνητο του φιλομεταξικού νομάρχη Ηρακλείου, ο οποίος είχε μανία να τον χαιρετάει ο κόσμος. Κατεβάζει το τζάμι και φωνάζει στον ένα Ανωγειανό: «Έλα εδώ ρε». «Ήντα θες;» τον ρωτάει ο Ανωγειανός και ο νομάρχης με δυνατή φωνή τον ρωτάει: «Γιατί δεν χαιρετάτε;» «Ηντα, χωριανός είσαι να σε χαιρετίσουμε;» του αποκρίνεται ο Ανωγειανός. «Είμαι ο νομάρχης βρε!» του απαντάει. Τότε παρεμβαίνει ο δεύτερος Ανωγειανός και του λέει: «Να το γράψεις στο κούτελο για να το θωρούν οι ανθρώποι».

-->