Λένε η σιωπή είναι χρυσός. Όταν όμως αρχίζει να εξαντλείτε η υπομονή του ανθρώπου τότε πρέπει να μιλάς. Αφορμή για αυτό στάθηκαν οι δημοσιεύσεις κάποιων άρθρων τα τελευταία χρόνια στον έντυπο και ηλεκτρονικό τύπο με θέμα τη σύσταση της Αντάρτικης Ομάδας Α.Ο.Α Ανωγείων ο Ψηλορείτης. Δεν ξέρω αν γίνεται συνειδητά ή ασυνείδητα η παράλειψη του ονόματος ενός εκ των ιδρυτών, του Σμπώκου Χριστόδουλου. Αλλά όπως λέει ο λαός “ο θεός αγαπά τον κλέφτη αλλά αγαπά και τον νοικοκύρη”.

Έτυχε μεγαλώνοντας να κουβεντιάσω πολλές φορές με ένα άνθρωπο ο οποίος μου είχε ιδιαίτερη αδυναμία όπως εγώ σε εκείνον. Ο άνθρωπος αυτός ήταν ο Βασίλης Καλλέργης ή Γαρτζόλης που έφυγε από τη ζωή πλήρης ημερών σε ηλικία 102 ετών.Μου έδωσε ένα βιβλίο με ποιήματα του που έγραψε την περίοδο της Κατοχής ως οπλαρχηγός της Α.Ο.Α Ανωγείων με τίτλο “Ιστορικές Μνήμες” που εκδόθηκε από τον γαμπρό του το 1978. Μέσα εκεί περιέχει το ποίημα “Η ορκωμοσία Ανωγειανών αγωνιστών”. Σας το παραθέτω ως έχει:

Ορκωμοσία Ανωγειανών αγωνιστών (15 Αυγούστου 1941)

Μες στη μεγάλη καταχνιά, μες στη σκλαβιά τη μαύρη,

κρυφά εσυζητούσανε ούλοι οι καπετάνιοι,

να οργανώσουν ‘πιτροπές για την κατασκοπία,

να σαμποτάρουν τον εχθρό κι ούλη τη Γερμανία.

Κάνουν στα Ανώγεια Επιτροπή στο σπίτι τ’ Αθανάση

και συμφωνούν με μια ψυχή ν’ αγωνιστούν με στάση.

Για να γενεί η Οργάνωση ούλοι τ’ αποφασίσα,

να διώξουν τον κατακτητή αμέσως ορκιστήκα.

Ορκίστηκ’ ο παπά Σκουλάς, Ξυλούρης ο Μιχάλης,

ο Σμπώκος ο Χριστόδουλος, Νικόλας Σταυρακάκης.

Συνέχεια ορκιστήκανε και οι λοιποί συνέδροι,

ούλοι μαζί με μια φωνή σηκώσανε το χέρι.

“Ελευτεριά γη Θάνατο” αυτό φωνάξανε ούλοι,

“γη λεύτεροι θα ζήσουμε γη θα ποθάνομ΄ούλοι”.

Εκλέγουνε επιτροπή για την κατασκοπία,

πού ‘χαν στην Κρήτη οι σύμμαχοι Αμερική κι Αγγλία.

Ορίζουν κέντρο να γενεί εκειά ψηλά στη Μύθια,

στον Άγιο Μάμα, στου Χριστού στην εκκλησά στη Νίδα.

Ψηφίσανε για αρχηγό το Γιάννη Δραμουντάνη

κι εξουσιοδοτήθηκε ότι μπορεί να κάνει.

Από Εγγλέζους ήτανε ο Τομ ο Ταγματάρχης,

Εγγλέζων Κρήτης αρχηγός και στα βουνά αντάρτης.

Και ο Μιχάλης Φιλεντέμ Εγγλέζος παλικάρι,

που πήρε και τον Κράιπε στην Αφρική τον πάει.

Ζητούσαν την Ελευτεριά, τσοι Γερμανούς γυρεύγα,

μαζί με τσοι αντάρτες μας μαζί κατασκοπεύγα.

Μέσα στα χιόνια, στα βουνά, σε δάση κατοικούσαν,

να πάρουν την Ελευτεριά εκείνο εποθούσαν.

Το σύνθημα ‘χαν “Λευτεριά’ εγδίκηση ζητούνε,

το ‘χαν πατροπαράδοτο να μην παραδοθούνε.

Χτυπούν και σαμποτάρουνε το όλο τρία χρόνια,

στην ιστορία θα γραφτούν να φαίνουνται αιώνια.

Τάγμα τση Κρήτης Ιπποτών έκαμ’ η Ιαπωνία,

σ’ούλο το Κόσμο έγινε δείγμα στην Ιστορία.

Βλέπουμε λοιπόν ότι ο Χριστόδουλος Σμπώκος αναφέρεται ως ένας εκ των ιδρυτών της Οργάνωσης και δεν πιστεύω να υπάρχει κανείς που να νομίζει ότι ο Βασίλης Καλλέργης είχε συμπάθιο στον Σμπώκο και για αυτό τον αναφέρει. Για την ιστορία λοιπόν χωρίς να θέλω να μειώσω κανέναν, ούτε να αμφισβητήσω τους αγώνες τους, αλλά αυτοί που υπέγραψαν στο σπίτι του Θανάση Σκουλά και αργότερα οι άλλοι ήταν: 1)Αθανάσιος Σκουλάς,2)Ιωάννης Δραμουντάνης ή Στεφανογιάννης,3)Μιχάλης Ξυλούρης ή Χριστομιχάλης,4)Σμπώκος Χριστόδουλος,5)Παπαγιάννης Σκουλάς,6)Νίκος Σταυρακάκης ή Αεροπόρος, 7)Γιώργης Δραμουντάνης ή Στεφανογιώργης, 8)Εμμανουήλ Αθ.Σκουλάς ή Φρουδάς.

Θέλω να κλείσω με την μαντινάδα:

“Εμείς την ιστορία μας την έχουμε γραμμένη,

με ήρωες που κοίτουνται στο χώμα δοξασμένοι..

Με εκτίμηση

Σμπώκος Βασίλης (Λουκάς) “Ατζαρομάνολα”