Από τους καθηγητές και τους μαθητές του 3ου ΓΕΛ Περιστερίου λάβαμε και δημοσιεύουμε την πρόσκληση για όλους τους Ανωγειανούς της Αθήνας ,στην παρουσίαση του ενδέκατου τεύχους του περιοδικού τους ”Της Γάτας Το Κουδούνι”, στο οποίο υπάρχει εκτενές αφιέρωμα στις μαρτυρικές πόλεις και στα Ανώγεια. Η παρουσίαση θα γίνει αύριο Τετάρτη 10 Απριλίου στις 1.30 μ.μ στον χώρο του σχολείου στο Περιστέρι. Το πρόγραμμα παρουσιάζει η Αναστασία Λουκά  ενώ στο μουσικό μέρος θα είναι ο Δημήτρης Καρόκης.
Την επιμέλεια της πρόσκλησης έχει ο Κώστας Καμίτσης.

Είναι λοιπόν μια καλή ευκαιρία για όσους Ανωγειανούς μπορούν, να παρευρεθούν στην εκδήλωση στην οποία ο τόπος μας θα έχει ιδιαίτερες αναφορές από τις εμπειρίες των μαθητών στα Ανώγεια.

Ο πολιτισμός, ισχυρίζεται ο Εντγκάρ Μορέν, παράγει βαρβαρότητα , κυρίως κατακτητική και κυριαρχική. Η ελληνική κουλτούρα, ωστόσο, διείσδυσε στο εσωτερικό του ρωμαϊκού κόσμου, που είχε μετατραπεί σε αυτοκρατορία. Εξού η περίφημη ‘ρήση του ποιητή: «Η ηττημένη Ελλάδα νίκησε τον άγριο κατακτητή της». Έτσι η βαρβαρότητα γέννησε πολιτισμό.

Στην Κρήτη, κατά τους δύο πρώτους αιώνες της βενετοκρατίας,  η πολιτισμική επικοινωνία, ανάμεσα στους βενετούς και τους κρητικούς, ήταν αδύνατη κυρίως λόγω των συνεχών επαναστάσεων των αδούλωτων κρητικών . Η εκπαίδευση των Κρητικών για περισσότερα από διακόσια χρόνια γινόταν αποκλειστικά με το πνεύμα της παράδοσης, που μετέφεραν οι βυζαντινοί λόγιοι, οι οποίοι είχαν κατακλύσει το νησί μετά την πτώση της Πόλης. Τα πρώτα γράμματα, δηλαδή ανάγνωση και γραφή, διδάσκονταν  από ιδιωτικούς δασκάλους, που παρέδιδαν μαθήματα κατ’ οίκον, σε διδακτήρια με μικρό αριθμό μαθητών και σε σχολεία, που λειτουργούσαν σε μοναστήρια ή ήταν εξαρτημένα από την Εκκλησία. Το επίπεδο της διδασκαλίας ήταν υψηλό, όμως η παιδεία στη βενετοκρατούμενη Κρήτη παρουσιάζει ιδιαίτερη άνθηση μετά τα μέσα του 15ου αιώνα, οπότε εδραιώνεται η βενετική κυριαρχία και καταλαγιάζουν τα επαναστατικά κινήματα. Η ανάπτυξη των γραμμάτων και των τεχνών στην Κρήτη ανέδειξε τον Μάρκο Μουσούρο, τον πρώτο εκδότη των «Απάντων» του Πλάτωνα και άλλων αρχαίων κειμένων, τον  Δομήνικο Θεοτοκόπουλο, τον μεγαλύτερο ζωγράφο όλων των εποχών τον Γεώργιο Χορτάτση, τον Βιτσέντζο Κορνάρο, κ.ά..

Οι ιδιωτικοί δάσκαλοι είχαν επωμιστεί το μεγαλύτερο βάρος της εκπαίδευσης στις κρητικές πόλεις, ωστόσο υπήρχαν και σχολεία, όπου η διδασκαλία γινόταν δωρεάν, όπως το ελληνικό σχολείο που ιδρύθηκε στον Χάνδακα με πρωτοβουλία του καρδινάλιου Βησσαρίωνα και λειτούργησε όλο τον 16ο αιώνα, κάτω από τον έλεγχο των φιλενωτικών, και το σχολείο της καθολικής αρχιεπισκοπής, από το οποίο αποφοιτούσαν οι μέλλοντες ιερωμένοι της Καθολικής Εκκλησίας. Εκκλησιαστικά σχολεία είχαν ιδρυθεί και στις επισκοπές Ρεθύμνης και Χανίων. Δωρεάν παρεχόταν η εκπαίδευση και στις μεγάλες καθολικές μονές του Χάνδακα. Τέτοιο δημόσιο σχολείο υπήρχε στη μονή του Αγίου Φραγκίσκου των Φραγκισκανών, από το οποίο είχε αποφοιτήσει, μετά τα μέσα του 14ου αιώνα, ο Κρητικός Πέτρος Φιλάργης, που ύστερα από μια λαμπρή εκκλησιαστική σταδιοδρομία εκλέχθηκε Πάπας με το όνομα Αλέξανδρος Ε΄ (1409-1410).

‘Ετσι, η βαρβαρότητα της βενετικής κατοχής  συνετέλεσε στο να συναντηθούν δημιουργικά η ελληνοβυζαντινή παράδοση με την λατινοϊταλική. Από τα μέσα του 16ου αιώνα, εκατοντάδες Κρητικών συνέρρεαν για ανώτερες σπουδές στα μεγάλα Πανεπιστήμια της Βόρειας Ιταλίας και κυρίως στο Πανεπιστήμιο της Πάδοβας, ένα από τα αρχαιότερα του κόσμου. Στο Πανεπιστήμιο αυτό, υπολογίζεται ότι κατά το διάστημα 1500-1700, τουλάχιστον χίλιοι κρητικοί σπούδασαν νομική και ιατρική. Οι τρεις Ακαδημίες, που ιδρύθηκαν με πρωτοβουλία σπουδασμένων στην Ιταλία, η Ακαδημία των Vivi στο Ρέθυμνο, των Stravaganti στον Χάνδακα και  των Sterili στα Χανιά,  βοήθησαν στην πνευματική άνθηση της Κρήτης, ενώ αρκετοί Κρητικοί παρέμειναν στην Ιταλία και σε άλλες χώρες της Ευρώπης, σταδιοδρομώντας εκεί σε υψηλά αξιώματα. Η Κρήτη έλαβε αλλά και έδωσε πολλά, ενώνοντας τον ελληνισμό της παλιάς βυζαντινής Ανατολής με τον ανερχόμενο ελληνισμό της αναγεννησιακής Δύσης ενώ συνέχισε να προσφέρει και μετά την  κατάληψή της από τους Τούρκους το 1669, αφού οι Κρήτες πρόσφυγες μετέφεραν τον πολιτισμό τους στα Επτάνησα ή εγκαταστάθηκαν σε τουρκοκρατούμενες ελληνόφωνες περιοχές, συμβάλλοντας ουσιαστικά στην ανάπτυξη του Ελληνικού Διαφωτισμού, ο οποίος οδήγησε στην Επανάσταση του 1821.

Η παιδεία λοιπόν του κρητικού λαού, που συνυπάρχει με την περηφάνια, το πείσμα, και την αδούλωτη ψυχή των κρητικών, είναι αυτή που αναγνωρίζει και ο μέγιστος Νίκος Καζαντζάκης, όταν λέει πως όταν νιώθεις πως έχεις χρέος να κάμεις ό,τι μπορείς, για να σώσεις αυτό το λαό, εκείνος βλέπει την προσπάθειά σου με ειρωνεία και περιφρόνηση. Δεν έχει την ανάγκη κανενός για να σωθεί. Σώζει, δεν σώζεται. Ένα μονάχα σου μένει τότε: να δοκιμάσεις να γίνεις άξιος αυτού του λαού, να κερδίσεις τη δύναμη της δικής του ψυχής, που ποτέ δεν καταδέχτηκε ν’ απατήσει τον εαυτό της ή τούς άλλους και που πάντα τολμάει ν’ αντικρύζει, πρόσωπο με πρόσωπο, τη θεά εκείνη που δεν κάνει χατίρια και δεν κάθεται στα πόδια κανενός: την αγέλαστη κι’ αδάκρυτη θεά, την ευθύνη.

Ιωάννα Μπισκιτζή

λέκτορας κλασικής φιλολογίας

Πηγές: 1)Ν. Μ. Παναγιωτάκη, Η παιδεία κατά τη βενετοκρατία, «Κρήτη: Ιστορία και Πολιτισμός»

2)Στυλιανού Αλεξίου, Η κρητική λογοτεχνία κατά τη βενετοκρατία, «Κρήτη: Ιστορία και Πολιτισμός»,1988

3)Έρευναι εν Βενετία. ΙΙ. Περί της Ακαδημίας του Χάνδακος και της πνευματικής ζωής εν Κρήτη κατά τον 16ον και 17ον αιώνα, «Θησαυρίσματα», τόμ. 5 (1968)

Το περιοδικό  ”Της Γάτας το Κουδούνι” είναι ένα σχολικό έντυπο που έχει δημιουργηθεί από τους μαθητές του 3ου Γενικού Λυκείου στο Περιστέρι στην Αθήνα και θεωρείται το κορυφαίο στο είδος του. Μετράει ήδη εννιά χρόνια ζωής και πριν λίγες ημέρες κυκλοφόρησε η ενδέκατη έκδοση του.

Στο τελευταίο τεύχος οι μαθητές κάνουν ένα αφιέρωμα στις μαρτυρικές πόλεις κάνοντας ιδιαίτερη μνεία στα Ανώγεια τα οποία επισκέφτηκαν πριν λίγο καιρό.

Συνομίλησαν με ανθρώπους που έζησαν τα χρόνια της κατοχής με μαθητές από το Λύκειο Ανωγείων και δημιούργησαν ένα αφιέρωμα στα Ανώγεια. Το εξώφυλλο του περιοδικού κοσμεί ένα σκίτσο του αείμνηστου Νίκου Ξυλούρη, το οποίο έφτιαξε μαθητής του 3ου ΓΕΛ Περιστερίου μετά την επίσκεψη των παιδιών στο σπίτι του Ψαρονίκο στο Περαχώρι.

Ένα ιδιαίτερα καλαίσθητο έντυπο προϊόν ομαδικής δουλειάς από μαθητές που τίμησαν τα Ανώγεια με την παρουσία τους εδώ και τις αναφορές τους στο τεύχος τους.

Στο τεύχος αυτό πέραν του αφιερώματος για τις μαρτυρικές πόλεις μπορείτε να διαβάσετε ένα αφιέρωμα στον Οδυσσέα Ελύτη ,ένα θέμα για τους έγκλειστους στις φυλακές Αυλώνας,συνομιλία με τον Μανώλη Γλέζο και άρθρα των μαθητών.

Οι Ανωγειανοί της Αθήνας που έχουν την δυνατότητα ας επισκεφθούν το 3ο Λύκειο Περιστερίου για να προμηθευτούν το περιοδικό, ευχαριστώντας παράλληλα τους μαθητές για το αφιέρωμα στον τόπο μας.

Το περιοδικό  στη διάρκεια των 9 χρόνων λειτουργίας του έχει βραβευτεί 3 φορές από την εφημερίδα  ‘’ΤΑ ΝΕΑ’’ (2004-2007-2009), από το Σύλλογο Ανδριτσάνων και τον Εξωραϊστικό Σύλλογο Γυναικών Ανδρίτσαινας (6ο τεύχος-ΩΔΗ-ΠΟΡΕΙΑ στην ΑΝΔΡΙΤΣΑΙΝΑ-2008),   από το ΙΔΡΥΜΑ ΜΠΟΤΣΗ (2010) και το Δίκτυο  Μαρτυρικών Πόλεων Νεολαίας-περιόδου 1940-45 (Καλάβρυτα 13-12-2010).

Εμείς ως «ΆνωΓη» να ευχαριστήσουμε τα παιδιά για το αφιέρωμα τους και να τους ευχηθούμε τα καλύτερα στην μαθησιακή τους ζωή αλλά και στην συνέχεια στην επαγγελματική τους αποκατάσταση, κάποιων από αυτών βέβαια στην δημοσιογραφία που δείχνουν να κατέχουν καλά.

Το ΚΑΠΗ Δήμου Ανωγείων ενημερώνει τα μέλη του ότι θα πρέπει να ανανεώσουν τις κάρτες μέλους για το 2013 μέχρι το τέλος Απριλίου. Επίσης Ο Δήμος Ανωγείων ενημερώνει ότι στο ΚΑΠΗ του Δήμου, θα παραδίδονται μαθήματα κοπτικής ραπτικής, κεντήματος στην μηχανή και στο χέρι, πλεξίματος με βελονάκι και βελόνες για γυναίκες όλων των ηλικιών. Η προθεσμία για δηλώσεις συμμετοχής λήγει στις 12 Απριλίου. Για συμμετοχή και πληροφορίες στα τηλέφωνα 2834031484 και 2834031550