Μεγαλώνουμε με την ιδέα ότι θα αποχαιρετήσουμε τους μεγαλύτερους. Ζούμε πιστεύοντας ότι η «λογική» πλευρά της ζωής είναι να φεύγει ο καθένας όταν ο κύκλος έχει κάνει το γύρο του. Να όμως που δεν είναι απαραίτητα έτσι, να που κάποιος βιάζεται να φύγει νωρίς, να που λαργάρει από τη σειρά του και βγαίνει μπροστά!

Διαβάστε την συνέχεια... »

Ο θάνατος του Γιάννη Σακελλαράκη μάς  γέμισε όλους με θλίψη και οδύνη. Ο επιστήμονας Σακελλαράκης έχαιρε καθολικής αναγνώρισης στα Ανώγεια, που του χάρισαν τον τίτλο του επίτιμου δημότη, και σε ολόκληρη την Κρήτη. Με το έργο του, προσπάθησε να ανασυνθέσει το παρελθόν, σεβόμενος, όπως χαρακτηριστικά έλεγε, το μεγαλείο της φύσης και των ανθρώπων του Ψηλορείτη, με στόχο να διδάξει σε όλους μας τη σημασία του χτες για το σήμερα και το αύριο. Ο άνθρωπος Σακελλαράκης αφιέρωσε μεγάλο τμήμα της ζωής του στον Ψηλορείτη και τα Ανώγεια, τιμώντας μας με τη γεμάτη ήθος και αξιοπρέπεια παρουσία του. Τα θερμά μου συλλυπητήρια στη σύζυγο και συνοδοιπόρο του, Έφη Σαπουνά Σακελλαράκη, και στην υπόλοιπη οικογένειά του.  Ας παραμείνει στη μνήμη όλων μας, όπως τον θυμόμαστε σήμερα και όπως θα ήθελε: προσκυνητή στο Ιδαίον και στους άλλους χώρους που τόσο αγάπησε.

Ο Σωκράτης Κεφαλογιάννης μαζί με άλλους Ανωγειανούς νεαρούς στις ανασκαφές της Ζωμίνθου

Γράφει ο Δήμαρχος Ανωγείων Σωκράτης Κεφαλογιάννης

Αύγουστος 1990, πλατεία Αρμί, κατά τον εορτασμό της 46^ησ επετείου από το ολοκαύτωμα των Ανωγείων. Ο πατέρας μου Σωκράτης Κεφαλογιάννης εκπλήρωσε μια μου επιθυμία, να μιλήσει στον καθηγητή κ. Σακελλαράκη ώστε να με πάρει εργάτη στην ανασκαφή της Ζωμίνθου.

Ο πατέρας μου ο ίδιος δεν το επιθυμούσε γιατί είχε μπακάλικο στο οποίο λόγο των σχολικών διακοπών του καλοκαιριού βοηθούσα εγώ και τα αδέλφια μου. Δεν ήθελε όμως να μου χαλάσει το χατίρι.

Εγώ το επιθυμούσα γιατί πολλοί συμμαθητές μου συμμετείχαν και άκουγα ιστορίες και αστείες στιγμές που θα ήθελα να ζήσω.

ο κ. Καθηγητής δεν μπορούσε να το αρνηθεί στον φίλο του Σωκράτη.

Πράγματι από Δευτέρα θα ανέβαινα στην δουλειά.

Ζώμινθος

Πρώτη μέρα εργασίας. Δεν θα ξεχάσω όταν με τοποθέτησε ο κ. Καθηγητής που είπε στον υπεύθυνο αρχαιολόγο του τομέα ότι είμαι υπό την προστασία του. Κατά την διάρκεια της ημέρας, μου έκανε την πρώτη παρατήρηση γιατί στον τοίχο που  ανέσκαπταν οι εργάτες και έσκαβαν ασταμάτητα, δεν ήταν επαρκώς καθαρισμένος κατά την φωτογράφιση.

Στο μεσημεριανό φαινόμουνα εντελώς «ψαρωμένος». Φάγαμε, ήταν πολύ όμορφα. Το βράδυ στο σπίτι ένοιωσα αδιαθεσία. Πιθανότατα τροφική δηλητηρίαση. Επανήλθα μετά από 2 μέρες.

Στιγμές

Είχα αλλάξει τομέα ήταν ένα δωμάτιο το οποίο υπό την επίβλεψη αρχαιολόγου έσκαπταν δύο ή τρία άτομα (εκεί γινόταν και οι εκπαιδεύσεις των νέων), την καθαριότητα είχα αναλάβει εγώ με τον συμμαθητή μου Μανόλη Σκανδάλη. Θυμάμαι μια μέρα είχαμε καθαρίσει τον χώρο από τα χώματα που έβγαζαν οι εργάτες με το μαχαιράκι και μόλις είχαμε καθίσει στο πλάι, δίπλα στον τοίχο. Τότε εμφανίστηκε ο κ. Καθηγητής, επιβλητικότατη μορφή. Απευθυνόμενος στον αρχαιολόγο ρώτησε γιατί εμείς καθόμαστε, «γιατί κάθονται αυτοί?», σηκώθηκα για να απαντήσω αλλά η απάντηση αποστομωτική «εσύ γιατί πετάγεσαι? σου μίλησα?». Αμέσως μόλις απομακρύνθηκε αρχίσαμε τον καθαρισμό του δωματίου. Πράγματι βγάλαμε πολύ χώμα!!!!.

Δεν ήταν 5 λεπτά που είχαμε καθίσει και επέστρεψε ο κ. Καθηγητής. Ήπιος μίλησε και σε μας. Απευθυνόμενος στον αρχαιολόγο τον ρώτησε αν εμείς καθαρίσαμε, ο αρχαιολόγος απάντησε καταφατικά αλλά ο κ. καθηγητής ξύνοντας το μποτάκι του στο χώμα, χώμα έβγαλε – τι να έβγαζε! είπε ότι δεν καθάρισε καλά και έδωσε εντολή να ξανά καθαρίσουμε. Ευτυχώς δεν πέρασε κατά την διάρκεια της ημέρας γιατί θα κάναμε την ανασκαφή με τα σκουπάκια…

Είχε τελειώσει η ανασκαφή και είχαμε μείνει καμιά εικοσαριά εργάτες, μου άρεσε γιατί θεώρησα ότι με είχε εκτιμήσει. Ελπίζω να ήταν αυτό και όχι λόγο του μπαμπά μου που σεβόταν απεριόριστα και ήταν και ο «αποκλειστικός» του μπακάλης.

Ήμουν, ίσως, ο μοναδικός μικρός που με μια παρέα 50άρηδων Ανωγειανών είχαμε μείνει για να φτιάξουμε το καλντερίμι για την πηγή της Ζωμίνθου. Θυμάμαι που μια μέρα εκεί που εργαζόμαστε είχε έρθει ο καθηγητής. Στραβοπάτησε σε πέτρα? ξεκόλλησε η πέτρα? τίποτα από τα δύο? δεν ξέρω.

Ίσχυσε η φράση ” ποιός είδε το θεό και δεν φοβήθηκε”. Θυμάμαι εγώ δεν ταράχθηκα γιατί ήμουν ο τελευταίος τροχός της αμάξης, αλλά θυμάμαι και παρατηρούσα την όλη σκηνή. Είχα την αίσθηση ότι δεν γινόταν από νεύρα όλα αυτά αλλά είχαν το σκοπό τους.

Δεύτερη μεγάλη ικανοποίηση ένοιωσα όταν στο τέλος μείναμε δέκα περίπου νεαροί και δεχθήκαμε μαθήματα συντήρησης αρχαιοτήτων στο πολύκεντρο. Από τον Τάσο και την σύζυγο του, του μουσείου Ηρακλείου… ήταν κάτι το μαγευτικό πέρασα πολύ όμορφα.

Το φθινόπωρο θυμάμαι του ίδιου έτους άρχισε μια αντιδικία με τους εργαζόμενους και τον καθηγητή. Θυμάμαι υπέγραψα σε μια επιστολή στις εφημερίδες.

Μετά από χρόνια συνάντησα τον κ. καθηγητή στην Σταδίου, εγώ δούλευα σε μια εταιρία στην Αθήνα τότε. Τον πλησίασα και τον χαιρέτησα. Δεν ξέρω αν με γνώρισε. Εγώ του συστήθηκα. Δεν έχασα την ευκαιρία να του ζητήσω συγνώμη. Μόνο αυτό.

πέρασαν τα χρόνια ο κ. Σακελλαράκης επανήλθε στα Ανώγεια στην Ζώμινθο και στο Ιδαίο. Εγώ έγινα Δήμαρχος και με αυτή την αιτία αρχίσαμε να κουβεντιάζομε πολύ. Άρχισα να αντιλαμβάνομαι ότι πολλά πράγματα αξίζουν στην ζωή και ας μην τα ολοκληρώσουμε ποτέ εμείς, αλλά κάποιοι άλλοι.

Σήμερα 6 Ιουλίου 2010 είκοσι χρόνια μετά βρέθηκα ως δήμαρχος στην πρώτη ημέρα έναρξης των ανασκαφών της Ζωμίνθου. Καθόμασταν στο τραπέζι με την κ. Εφη, τον Γιάγκο, τον Γιώργο το Ρούλιο, το Βασίλη τον Φασουλά και κάποιος τράβαγε με την κάμερα. Φώναξε τον Μανόλη του Μαρίνου να καθαρίσει το τασάκι. Έγινε μια σκηνή όπου ο κ. καθηγητής με την ίδια αυστηρότητα μπόλιαζε τον Μανόλη εκείνα τα απαραίτητα στοιχεία για να πορευθεί ντρέτα στην ζωή του. Όπως έκανε και ο Μπάμπης του Κάργα παραδίπλα μπολιάζοντας την αγριαχλαδιά. Πόσο χρήσιμος είναι σκέφτηκα,  ” γλυκιά που είναι η ζωή ” είπε.

Ο Γιάννης Σακελλαράκης στην Αγία Μαρίνα, έναν τόπο που αγάπησε ιδιαίτερα

«Με μεγάλη θλίψη πληροφορηθήκαμε τον θάνατο του «συγχωριανού» μας  αρχαιολόγου,  Γιάννη Σακελλαράκη, ενός εξαίρετου επιστήμονα και συγγραφέα. Τ’ Ανώγεια πενθούν για τον επίτιμο δημότη τους, για τον αρχαιολόγο που γαλούχησε γενιές Ανωγειανών με το μεγάλο του όνειρο: να γίνει ο Ψηλορείτης, το Ιδαίο Άντρο και η Ζώμινθος ένας αρχαιολογικός δρυμός αντάξιος του φυσικού και πολιτισμικού πλούτου του βουνού.

Ο Γιάννης Σακελλαράκης αφιέρωσε τις δύο τελευταίες δεκαετίες της ζωής του στον Ψηλορείτη και βάλθηκε να φέρει στο φως τους κρυμμένους θησαυρούς του μυθικού βουνού. Ακούραστος συνεργάτης του Δήμου Ανωγείων και των Ανωγειανών στήριξε όλες τις φιλόδοξες προσπάθειες, για να δημιουργηθεί το Αρχαιολογικό Μουσείο Ανωγείων-Σπίτι της Ανασκαφής και να φιλοξενήσει τα ευρήματα του μινωικού οικισμού, της Ζωμίνθου και του Ιδαίου Άντρου.

Με πείσμα και γενναιότητα κάθε άνοιξη έσκυβε πάνω από τα χώματα του Ψηλορείτη και γινόταν ένα με το παρελθόν, συγχρωτιζόταν με τους Ανωγειανούς στα καφενεία, ανακοίνωνε το φθινόπωρο στις πλατείες τα ευρήματα της ανασκαφής και μπόλιαζε τις σκέψεις μας με σεβασμό και δέος για το ιερό βουνό.

Έλεγε με καμάρι «Νιώθω όπως ο Εβανς όταν ανακάλυψε την Κνωσό», έτσι όπως έφερνε στο φως μια μινωική μοναδικότητα, έναν χώρο παρθένο από κάθε ανθρώπινη επέμβαση εδώ και 3.500χρόνια. «Είμαι μπροστά σε έναν θησαυρό. Και αν αναφέρω αυτό το μέγα όνομα, τον Εβανς, και την Κνωσό είναι διότι είμαι πολύ χορτάτος από μεγάλα ευρήματα. Από χρυσάφια, από βασιλικούς τάφους, από παλάτια… Αλλά δεν είμαι χορτάτος από περιβάλλον, από τον ελεύθερο χώρο και από το μέγα εύρημα, το αδιατάρακτο».

Ο αρχαιολόγος που έμενε σε μιτάτο, κλάδευε και πότιζε τα δέντρα της Ζωμίνθου, και τόνιζε σε κάθε του κουβέντα τη σημασία της διατήρησης και προστασίας αυτού του φυσικού περιβάλλοντος.

Όλοι  οι Ανωγειανοί και, εγώ προσωπικά, σου είμαστε ευγνώμονες. Καλό ταξίδι, Δάσκαλε. Είμαστε σίγουροι ότι η ψυχή σου πέταξε και ήρθε στον Ψηλορείτη».

Ψ Η Φ Ι Σ Μ Α ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΑΝΩΓΕΙΩΝ

Στις 28 Οκτωβρίου το πρωί πέθανε στο σπίτι του στην Δροσιά Αττικής ο αρχαιολόγος, καθηγητής Γιάννης Σακελλαράκης. Η κηδεία του έγινε σε στενό οικογενειακό κύκλο την επομένη στο κοιμητήριο της Κηφισιάς.

Το Δημοτικό Συμβούλιο του Δήμου Ανωγείων μόλις πληροφορήθηκε το θάνατο του συνήλθε σε έκτακτη συνεδρίαση την Παρασκευή 29 Οκτωβρίου 2010 και ώρα 17.00μ.μ. και αποφάσισε ομόφωνα να εκδώσει το παρακάτω ψήφισμα:

Ο Καθηγητής Γιάννης Σακελλαράκης υπήρξε μια κορυφαία μορφή της επιστήμης, της αρχαιολογίας και της πνευματικής ζωής της χώρας.

Το μεγαλύτερο μέρος της επιστημονικής εργασίας του επιτελέστηκε στην Κρήτη. Διετέλεσε διευθυντής του Αρχαιολογικού Μουσείου Ηρακλείου και υποδιευθυντής του Αρχαιολογικού Μουσείου της Αθήνας, και μέλος του Κεντρικού Αρχαιολογικού Συμβουλίου επί σειρά ετών.

Το εύρος και η σημασία του ανασκαφικού του έργου και η βαθύτητα της επιστημονικής του θεώρησης τον κατέταξαν στην πρωτοπορία της προϊστορικής αρχαιολογίας σε διεθνές πεδίο.

Τα τελευταία 30 χρόνια της επιστημονικής του ζωής τα σύνδεσε με τον Ψηλορείτη και τ’ Ανώγεια. Ακούραστος εργάτης της επιστήμης του ανάσκαψε το Ιδαίο Άντρο σε υψόμετρο 1525 μέτρων, τόπο λατρείας του Δία για περισσότερο από τρείς χιλιάδες χρόνια.

Οξυδερκής και οραματιστής, ανακάλυψε το προϊστορικό κτιριακό συγκρότημα στη Ζώμινθο το οποίο ανέσκαπτε τα τελευταία χρόνια μαζί με τη σύντροφο του αρχαιολόγο Έφη Σαπουνά – Σακελλαράκη.

Ο Γιάννης Σακελλαράκης ήταν ο πρώτος εμπνευστής των αρχαιολογικών δρυμών που αναπτύσσονται στο Ιδαίο Άντρο και τη Ζώμινθο.

Τ’ Aνώγεια οφείλουν πολλά στην ερωτική σχέση που συνέδεσε το μεγάλο αρχαιολόγο με τα κακοτράχαλα βουνά και τους αιθέρες του Ψηλορείτη.

Ο Δήμος Ανωγείων για την μεγάλη προσφορά στον τόπο τίμησε τον διαπρεπή επιστήμονα κάνοντας τον Επίτιμο Δημότη Ανωγείων.

Σήμερα  συντριμμένοι από τον αδόκητο χαμό του στεκόμαστε δίπλα στην σύντροφο του Έφη, και δίδοντας της κουράγιο, της δηλώνουμε ότι θα σεβαστούμε το όραμα του Γιάννη για το Ψηλορείτη. Θα πασχίσουμε να κάνουμε πράξη τις ιδέες του για τον Ψηλορείτη, του Πολιτισμού και της Ανάπτυξης

Ο Γιάννης Σακελλαράκης για μας δεν έφυγε από τον Ψηλορείτη, μαζί με την Έφη Σαπουνά Σακελλαράκη θα συνεχίσουμε στα Δικά του ζάλα.

Συλλυπητήρια από το Γιάννη Ξημέρη

Συγκλονισμένος δηλώνει για το θάνατο του Γιάννη Σακελλαράκη ο συνεργάτης της ΑΝΩΓΗΣ Γιάννης Ξημέρης. Ο Γιάννης είχε στενή συνεργασία με τον κορυφαίο Έλληνα αρχαιολόγο, σε ότι αφορά τη δημιουργία και το στήσιμο της ηλεκτρονικής σελίδας για τη Ζώμινθο. Όπως μας είπε είχαν προγραμματίσει να συναντηθούν το επόμενο διάστημα, όμως αυτό το ραντεβού, σύμφωνα με τις επιλογές της μοίρας, δεν θα γίνει ποτέ…

Ο Γιάννης Ξημέρης εκφράζει τα θερμά συλλυπητήρια στους οικείους του.

Ο Γιάννης Σακελλαράκης

Σοκ στην κοινωνία των Ανωγείων και της  Κρήτης προκαλεί ο χαμός του αρχαιολόγου  Γιάννη Σακελλαράκη. Σε ηλικία 74 ετών  άφησε  χθες το πρωί την τελευταία του πνοή  στο σπίτι του στην Αθήνα, μετά πολύχρονη  μάχη με τον καρκίνο. Η κηδεία του έγινε  σήμερα το πρωί στην Κηφισιά, σε πολύ στενό  οικογενειακό κύκλο στην Αθήνα.

Ο Γιάννης Σακελλαράκης είχε ταυτιστεί με τ΄  Ανώγεια, ήταν ένας Ανωγειανός, καθώς έχει  συνδέσει το όνομα του με τις μεγαλύτερες αρχαιολογικές  ανασκαφές που έγιναν ποτέ στην ευρύτερη περιοχή του Ψηλορεί

τη, τόσο στο Ιδαίον Αντρον, όσο και στη Ζώμινθο.

Πρώτος για το χαμό του μεγάλου Έλληνα αρχαιολόγου ενημερώθηκε ο Δήμαρχος Ανωγείων. «Σοκαρίστηκα» μας είπε ο Σωκράτης Κεφαλογιάννης «όταν άκουσα από την άλλη άκρη του τηλεφώνου την σύζυγο του Έφη, να μου ανακοινώνει το δυσάρεστο το γεγονός, αλλά και πόσο γρήγορα έγιναν όλα, με αποτέλεσμα να μην έχουμε την δυνατότητα να παραστούμε στην κηδεία».

Από τις ανασκαφές στο Ιδαίον Αντρον

Μιλώντας στην ΑΝΩΓΗ, η σύζυγος του Εφη μας είπε, ότι «μια από τις τελευταίες επιθυμίες του Γιάννη, ήταν μετά από δυο χρόνια να μεταφερθούν τα οστά του στ΄ Ανώγεια, στον Ψηλορείτη». Της άφησε επίσης ως παρακαταθήκη να συνεχίσει το έργο που έχει ξεκινήσει για τ΄ Ανώγεια και τη Ζώμινθο.

Ο αείμνηστος Γιάννης Σακελλαράκης ήταν επίτιμος δημότης Ανωγείων και ιδιαίτερα αγαπητός στους Ανωγειανούς οι οποίοι κάθε στιγμή αναγνώριζαν τη μεγάλη και πολύχρονη του προσφορά στο πολιτιστικό κεφάλαιο των Ανωγείων.

Ας είναι ελαφρύ το χώμα που τον σκεπάζει. Τ΄ Ανώγεια θα τον θυμούνται για πάντα.

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ: Ο Γιάννης Σακελλαράκης γεννήθηκε στην Αθήνα το 1936. Πήρε πτυχίο από το Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών, Υπηρέτησε σε πολλά μέρη της Ελλάδας, στην Κρήτη, στο Μουσείο Ηρακλείου, αρχικά ως επιμελητής (1963-1968) κι αργότερα ως διευθυντής του (1980-1987) και στην Αθήνα ως επιμελητής και έφορος των Προϊστορικών Συλλόγων (1970-1980) και υποδιευθυντής (1987-1994) του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου. Ανέσκαψε τις Αρχάνες, μαζί με τη σύζυγο του Έφη Σακελλαράκη, καθώς και στο Ιδαίον Άντρο και τελευταία στα Κύθηρα και ανακάλυψε την Ζώμινθο όπου τα τελευταία χρόνια πραγματοποιούσε ανασκαφές με την σύζυγο του Έφη. Δίδαξε στα Πανεπιστήμια Αθηνών, Αμβούργου και Χαϊδελβέργης. Δημοσίευσε πολλά βιβλία και άρθρα, κυρίως για τους πρώιμους πολιτισμούς του Αιγαίου. Έδωσε πολλές δεκάδες διαλέξεις σ’ όλο τον κόσμο και έλαβε μέρος σε πλήθος συνέδρια και συμπόσια. Είναι μέλος πολλών ελληνικών και ξένων επιστημονικών σωματείων. Βραβεύθηκε μαζί με την Έφη Σακελλαράκη από την Ακαδημία Αθηνών και τιμήθηκε με το χρυσό μετάλλιο του Πανεπιστημίου Κρήτης. Τον Ιανουάριο του 2004 τιμήθηκε από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας με το χρυσό σταυρό του Τάγματος της Τιμής.

Κηδεύτηκε το μεσημέρι ο Εμμανουήλ Φασουλάς ή Στιβακτομανώλης, ο οποίος έφυγε χθες το βράδυ από τη ζωή σε ηλικία 98 ετών. Μαζί με τη σύντροφο του Ζαφειρένια απέκτησαν 8 παιδιά. Ο Εμμ. Φασουλάς ήταν ένας πραγματικός αγωνιστής της ζωής. Πάλεψε κάτω από πολύ δύσκολες συνθήκες για να αναθρέψει την οικογένεια του. Παρά τις κακουχίες, τη φτώχεια και τους πολέμους κατάφερε να παραδώσει στην κοινωνία άξιους ανθρώπους.

Μεγάλη και αθόρυβη όμως, ήταν η προσφορά του και για την πατρίδα, τόσο στα βουνά της Αλβανίας, στον ελληνο-ιταλικό πόλεμο, όπου σήμερα συμπληρώνονται 70 χρόνια από το θρυλικό ΟΧΙ, όσο και στην διάρκεια της Εθνικής Αντίστασης.

Ας είναι ελαφρύ το χώμα που τον σκεπάζει.