Με επιτυχία έγινε στα Ανώγεια η παρουσίαση του παραμυθιού “Από το ρόδο βγαίνει ρόδο” του Γιάννη Μεγαλακάκη, με την διοργάνωση του Πολιτιστικού συλλόγου και την αιγίδα του Δήμου Ανωγείων. Κεντρικός ομιλητής ήταν ο πάτερ Ανδρέας Κεφαλογιάννης, ενώ απσπασματική αφήγηση του παραμυθιού έκανε ο Νίκος Βρέντζος ή “Μπουργονίκος”.

Στην ομιλία του ο πάτερ Ανδρέας Κεφαλογιάννης ανέφερε:

Καλωσορίζουμε ότι όμορφο και αγνό μπορεί να συνοδέψει την αποψινή μας μάζωξη.

Σας καλωσορίζω στις σκέψεις που έκαμα και μοιράζομαι μαζί σας, μιας και μου το ζήτησε ο Γιάννης Μεγαλακάκης άνθρωπος που δεν έχει ξεμακρύνει του τόπου που λέγεται Κρήτη, της αναπνοής που έχει ουρανό, βουνό, ισιάδα, θάλασσα, πελάγη γύρω της μα και θεό.

Το αφιερώνω σε εσένα ρόδο μου…

Σε εσένα που κάθε μέρα μαζί σου είναι ένα δώρο θεόσταλτο…

Σε εσένα που το κάθε αγκάθι μου το κάνεις ρόδο…

Σε εσένα και στο ρόδο της αγάπης μας..

Σας χαιρετίζω όλους σας, ξεκινώντας να μιλήσω για το παραμύθι του φίλου Γιάννη Μεγαλακάκη με την αφιέρωση που έχει γράψει ο ίδιος στο ευαίσθητο, παιδικό πόνημα του.

Είναι σπουδαίο φίλοι μου, να έχεις τη διάκριση και την ψυχή να ευχαριστείς κάποιον για ότι σου προσφέρει σε υλικό, πνευματικό ψυχικό ή άλλο επίπεδο, που είναι ικανή η προσφορά αυτή, να σε πάει πιο μπροστά αλλά και να σε κάνει να νιώσεις εξύψωση.

Είναι σπουδαίο επίσης να αναγνωρίζει ο άνθρωπο τα αγκάθια στη ζωή του και τη λύτρωση που δέχεται όταν υπάρχουν δίπλα του άνθρωποι, που θεραπεύουν τις πληγές του.

Είναι προορισμός μας, των ανθρώπων θεία υποχρέωση να θεραπεύουμε και να στεκόμαστε ο ένας δίπλα στον άλλον.

Ο Βιντζέντσος ο γιος, η Αριάνδη η μάνα, το νανούρισμα, κυρίαρχα συστατικά της πιο ισχυρής ίσως σχέσης στη ζωή ενός παιδιού και στη μετέπειτα πορεία του.

Όλα όσα δηλαδή αξίζει το παιδί να κρατάει καλά κλειδωμένα στην ψυχή και τη μνήμη του.

Πιο δίπλα ο Μίνωας ο πατέρας, που χωρίς τη δική του παρουσία, το κάθε παιδί, νιώθει χωρίς πολλές φορές να το ομολογεί, ανίκανο να σηκωθεί από τις κακουχίες μόνο του. Πατέρας, η κινητήρια δύναμη σκέψης και πράξεων, το πρότυπο που οδηγεί στην αποσαφήνιση όλων όσων μας χωρίζουν ως άνθρωποι από τα ζώα. Όλα όσα μας δίνει ο άξιος πατέρας, να είναι τα όπλα μας στη φαρέτρα της ζωής του κάθε παιδιού, αξίζουν ως μαθήματα συμπεριφοράς που η μία γενιά μεταλαμπαδεύει σε κάθε επόμενη.

Κι αν μιλήσουμε για το πιο ζεστό χάδι που κρατάει ένα παιδί, δε θα είναι άλλο από εκείνο του παππού.

Δομίνικος ο παππούς….

Το πρώτο σου χρέος,

εκτελώντας τη θητεία σου

στη ράτσα, είναι

να νιώσεις μέσα σου

όλους τους προγόνους.

Είπε ο παππούς Δομίνικος,   μιλώντας του Βιντζένστου για τον ΚαΖΑΝΤΖΑΚΗ  ΑΠΌ ΤΗΝ ΑΣΚΗΤΙΚΉ.

Μία ζωή ο κάθε παππούς, την αφιερώνει στα παιδιά του και μόλις ο θεός δίνει ανάσα στο εγγόνι, ο ίδιος άνθρωπος, ο ίδιος παππούς, ως δύο πατεράδες πια δίνει ζωή στο παιδί του και στου παιδιού του το παιδί. Θυσιαστική συμπεριφορά και αξία, παρακαταθήκη, πρεπειά και ουσία ύπαρξης.

Γιαυτό αξίζει να μιλάμε στα παιδιά μας για τους γεννήτορες μας, τους γονείς μας, τους παππούδες τους. Αξίζει να τους δείχνουμε πως να δείχνουν και εκείνα στοργή χωρίς να στρέφουν τη ματιά τους από τα κουρασμένα κορμιά, τις βαριές ανάσες, τα μισόκλειστα μάτια. Διότι σε αυτή την εικόνα όλοι μας, θα υπάρξουμε ως πρωταγωνιστές.   

Η Αρετή η γιαγιά, που μεταφέρει χωρίς λόγια την αγάπη προς τη φύση και τα ζώα, χαϊδεύοντας τον Χαρίδημο το σκυλάκο, είναι το νερό της βρύσης, της πηγής, που γνώρισε τα λάθη και τα ορθά, που ζύγιασε και έκρινε για τα ωραία της προσφοράς και της δοτικότητας. Είναι η κάθε γιαγιά Αρετή, η αγκαλιά που έχει την ίδια μυρωδιά με τα μωρουδίστικα ρουχαλάκια, λες κι είναι η πιο καθαρή απόδειξη της ζωής που κάνει κύκλους. Σε εκείνους που πρέπει αγόγγυστα όλοι να περπατήσουμε γλυκαίνοντας τις δυσκολίες μας, γιατρεύοντας τους ορίζοντες μας, με το νοιάξιμο και τη γλυκύτητα της γιαγιάς όλων μας.   

Ο Ιδομενέας ο συμμαθητής, η Λαυρεντία η συμμαθήτρια, που οριοθετούν τον κόσμο μας αυτές οι σχέσεις, από μικρή ηλικία, δίνοντας μας όλα τα δεδομένα για να μάθουμε από νωρίς το πως οι κοινωνίες λειτουργούν. Χωρίς τους φίλους, τις γνωριμιές, τις παρέες, τα ξεδιαλέγματα των παιδικών μας χρόνων, θα ομοιάζαμε με άλογο χωρίς το χαλινάρι που ξέφρενα θα κυκλοφορούσε στις στέπες και τα άγνωστα μέρη των κοινωνιών. Οι σχέσεις των συμμαθητών, των φίλων, η διαχείριση τους από μικρή ηλικία και τα μαθήματα ζωής που κερδίζουμε από αυτές, είναι το δώρο της ζωής μόλις πιάσουμε τα κλειδιά της αυτόνομης από την οικογένεια την πατρική, ζωής μας.

Ο Δάσκαλος ο Θησέας που τι λέει;;;;;

«Μην κάμεις μη σου κάμουνε, μην πεις να μη σου πούνε.»

«Κρέμα το καλάθι σου όπου φτάνει η χέρα σου.»

«Ευχή γονιού αγόραζε και στα βουνά ανέβαινε.»

«Δείξε μου τη συντροφιά σου να σου πω την ανθρωπιά σου.»

«Γροίκα το πατέρα σου κι ορμήνευε του γιού σου .»

«Εύχου του ξένου κήπου, ν’ αθή ο δικός σου.»

Ακουμπάει το παιδί στην τάβλα του δασκάλου, που ξέρει το ρόλο του και αναγνωρίζει τη σπουδαιότητα στη ζωή των παιδιών, ακουμπάει όλα τα κομμάτια του παζλ που έχει στην κατοχή του το κάθε παιδί. Οικογένεια, επιρροές, φίλοι, γνωστοί άγνωστοι, σκέψεις, απορίες, ελλείψεις και υπερβολές, αναζητήσεις και συναισθήματα.

Και του λέει, δάσκαλε, να τα βάλουμε σε τάξη;;

Αυτή την τάξη πρέπει να ενθαρρύνουμε, αυτή την όμορφη σχέση δασκάλου μαθητή να ξαναγεννήσουμε στις κοινωνίες μας.

Να και ο Ελευθέριος, ο ξένος, ο γεροντής που αναδεικνύει στη ζωή του κάθε παιδιού, τα χρόνια τα όμορφα παλιών εποχών. Ο ξένος, είναι οι μνήμες μας, το συναίσθημα μας, που αν δεν τα ποτίσουμε, θα γίνουν ακόμα και οι καθρέπτες μας ξένοι. Αν δεν είμαστε εκείνοι που μπορούμε να αγγίζουμε τον ξένο, εκείνοι που κοντοστεκόμαστε να τον ακούσουμε, εκείνοι που μπορούμε να μοιραστούμε χρόνο, κουβέντες, γεύσεις και ματιές με έναν ξένο, πάντα το πορτοφόλι της ψυχής μας να είναι ανοικτό, ξεκούμπωτο, επισφαλές.

Φρόνιμα και έξυπνα λειτουργώντας στη γραφή του ο Φίλος Γιάννης Μεγαλακάκης παραδίδει μέσα από το βάπτισμα των ηρώων του στο παραμύθι, την ιστορία που συνοδεύει τον κάθε έναν.

Προχωρώντας προς το κλείσιμο του πισώξώφυλλου, ο Γιάννης βάνει την οικογένεια να συμπράξει σε ένα παιχνίδι για να λειτουργήσει το μυαλό και οι μνήμες, οι θύμησες και το ταίριασμα των ακουσμάτων. Βάνει ο εις τ΄αλλού αινίγματα και γίνονται μιας χεριάς χάντρα μία,

οι χάντρες οι πολλές.

Αυτό το ζύμωμα κατάλαβα πως επιχειρεί ο Γιάννης μέσα από το παραμύθι του,

που αν θέλετε να σας πω την καθαρή αλήθεια μου,

ως παπάς, ως πατέρας, παππούς, γέροντας, ξένος, ως άνθρωπος και Ανωγειανός,

ότι έγραψε ο Γιάννης, όπως το αποτύπωσε…. Δεν είναι παραμύθι.

Είναι οι αλήθειες μας, που αν δεν αλλάξουμε ρότα, αν δεν κοντομονιάσουμε και δε σφιχταγκαλλιαστούμε από την αρχή,

τις αλήθειες αυτές θα τις χάσουμε,

κι από αλήθεια, από παραμύθι κατά τον Γιάννη Μεγαλακάκη,

θα γίνουν εφιάλτες μιας ζωής που στην πραγματικότητα δε θέλουμε να ζήσουμε.

Είναι οι αλήθειες ακόμα και μέσα από την ντοπιολαλιά μας, την παράδοση μας, που τιμάει ο Γιάννης και την προωθεί, την επεξηγεί, δηλαδή τι κάνει;;;;

Τη συνεχίζει….

Συνεχίζει λοιπόν την αλήθεια του τόπου μας,

την παράδοση μας, τη ζωή που μάθαμε.

Την λέει παραμύθι.

Γιατί όντως κι ας μη γελιόμαστε, ήταν κάποτε μια ζωή σαν παραμύθι παρά τις δυσκολίες, η ζωή που ζούσαμε.

Γιατί ζωή χωρίς θεό, χωρίς γονιό, χωρίς προγόνους και γεννήτορες,

χωρίς σόι και γειτονιά, χωρίς ενορία και σπιθιά,

χωρίς φίλους και βουνά, θάλασσα και νοιάξιμο,

ζωή αυτή δεν είναι.

Αυτά μας λέει ο Γιάννης και συμφωνώ μαζί του, οπότε δεν έχω άλλο να πω πέρα από το ευχαριστώ

που ταιριάζει σε κάθε άνθρωπο που κάμει κι αυτός την προσπάθεια του να μας κρατήσει επί του δρόμου.

Να είσαι καλά Γιάννη, να είστε καλά όλοι σας.

Ο θεός μας μαζί σας και καλή πορεία προς τα Χριστούγεννα μας.” ολοκληρωσε. 

Οι ήρωες του παραμυθιού είναι ο Βιτσέντζος, ο Μίνωας , η Αριάδνη, ο Δομήνικος, η Αρετή, ο Θησέας, ο Ιδομενέας, η Λαυρεντία, ο Ελευθέριος και ο Χαρίδημος.

Ο Γιάννης Μεγαλακάκης εμπνεύστηκε τον τίτλο του νέου παραμυθιού από την κρητική παροιμία: “Απ’ τ’ αγκάθι βγαίνει ρόδο, κι απ’ το ρόδο βγαίνει αγκάθι”.

Η μικρή ιστορία πραγματεύεται την σχέση γονέων και παιδιών και το πόσο σημαντικά είναι τα παιδικά βιώματα μέσα από την οικογένεια και τις εικόνες που καταγράφει μια παιδική ψυχή μέσα σε αυτή.

Στο παραμύθι χρησιμοποιεί κρητικές λέξεις, μαντινάδες, κρητικές παροιμίες, κρητικό νανούρισμα, ριζίτικο και κρητικά αινίγματα, θέλοντας να «φέρει» στο σήμερα την σοφία και τις ανθρώπινες διαχρονικές αξίες που κουβαλάει η παράδοσή μας. Τονίζει τις όμορφες οικογενειακές στιγμές που βιώνει ο μικρός Βιτσέντζος (πρωταγωνιστής) για να ενθαρρύνει τους σύγχρονους γονείς να δημιουργήσουν στο σπίτι τους μια ισορροπημένη σχέση με τα παιδιά τους βασισμένη στην αγάπη και στο καλό παράδειγμα.

Επίσης, το νέο του παραμύθι έχει τους ίδιους ήρωες με το προηγούμενο παραμύθι του “Τα στιβάνια του παππού” θέλοντας να δώσει με αυτό τον τρόπο μία συνέχεια στην παιδική φαντασία.