Το σαμποτάζ της Δαμάστας έγινε το πρωινό της 8ης Αυγούστου 1944 στον κεντρικό δρόμο Ηρακλείου-Ρεθύμνου στη θέση “Δαμαστός”. Σε αυτό συμμετείχαν οι 16 κάτωθι αγωνιστές αντάρτες:

-Επικεφαλής ο Ουίλιαμ Στάνλευ Μος

-Νικόλαος Σταυρακάκης ή Αεροπόρος (ΑΟΑ Ανωγείων)

-Ι.Κ.Σμπώκος ή Κωστακογιάννης  (ΑΟΑ Ανωγείων)

-Ε.Β Σπιθούρης  (ΑΟΑ Ανωγείων)

-Ε.Γ Κοντόκαλος  (ΑΟΑ Ανωγείων)

-Κ.Β Κεφαλογιάννης ή Κουντόκωστας  (ΑΟΑ Ανωγείων)

-Ελευθ.Ε.Σκουλάς  (ΑΟΑ Ανωγείων)

-Ζαχαρίας Χαιρέτης (Αυγενική)

-Γεώργιος Τυράκης (Αμάρι)

-Γεώργιος Σμπώκος (Άγιος Θωμάς)

-Ανθυπολοχαγός Βάνυα (Ρώσος)

-Μιχαήλ Χολιακώφ (Ρώσος)

-Ιβάν Φαραφοκωφ (Ρώσος)

-Γιώργης Πετρώφ (Ρώσος)

-Πέτρος Σμακώφ (Ρώσος)

-Νικολάι Μπορισώφ (Ρώσος)

Στο σαμποτάζ σκοτώθηκαν 9 Γερμανοί και αιχμαλωτίστηκαν 8 Ιταλοί στρατιώτες. Οι αιχμάλωτοι εκτελέστηκαν αργότερα από Βρετανική ομάδα στον Ψηλορείτη. Οι απώλειες των ανταρτών ήταν 1 νεκρός ο Ρώσος ανθυπολοχαγός Βάνυα, και δυο Ανωγειανοί τραυματίες, ο βαριά τραυματισμένος Εμμανουήλ Σπιθούρης και ο ελαφρύτερα τραυματίας Κώστας Κεφαλογιάννης. Επίσης στο σαμποτάζ σκοτώθηκαν και δυο Ηρακλειώτες που είχαν μαζί τους στα οχήματα οι Γερμανοί για αγγαρεία κοπής ξύλων ο Ιωάννης Αργυράκης του Παναγιώτη 44 ετών και ο Ελευθέριος Σκεπεντζής του Παρασκευά 29 ετών.

Το σαμποτάζ της Δαμάστας είναι το τελευταίο χρονικά από τα πέντε “επειδή” της διαταγής της ισοπέδωσης των Ανωγείων από τον Φρούραρχο Κρήτης Μίλλερ΅: “και επειδή οι Ανωγειανοί εξετέλεσαν το σαμποτάζ της Δαμάστας…”Οι Γερμανοί θεώρησαν ότι οι κάτοικοι του χωριού Δαμάστα ήταν συνεργοί, επειδή δεν μίλησαν για να παρεμποδιστεί το σαμποτάζ και σε αντίποινα, στις 21 Αυγούστου 1944, διάλεξαν τους 30 πιο «μάχιμους» άνδρες του χωριού και τους εκτέλεσαν στο Κερατίδι. Η Δαμάστα εκκενώθηκε και ισοπεδώθηκε.

Σκοπός αυτής της αντιστασιακής ενέργειας ήταν η καταστροφή του Γερμανικού τμήματος ασφαλείας που μετέφερε καθημερινά το γερμανικό ταχυδρομείο από το Ηράκλειο στα Χανιά , καθώς και της συνοδείας του.

Το σχέδιο δράσης προέβλεπε τοποθέτηση αντιαρματικής νάρκης κάτω  από μικρή γέφυρα σε στροφή του δρόμου, απομάκρυνση των διερχόμενων κατοίκων από την περιοχή και κατάληψη επίκαιρων θέσεων γύρω από το τμήμα του δρόμου που είχαν τοποθετηθεί τα εκρηκτικά.

Το αρχικό σχέδιο ανατράπηκε διότι της φάλαγγας ασφαλείας προηγήθηκαν δύο ώρες περίπου πριν, τρία γερμανικά φορτηγά που μετέφεραν εργάτες για την κοπή και μεταφορά ξυλείας. Οι αντάρτες επιτέθηκαν αιφνιδιαστικά στα τρία αυτοκίνητα που ακινητοποιήθηκαν, σκότωσαν αρκετούς Γερμανοιταλούς της συνοδείας και άλλους τους αιχμαλώτισαν . Στη συνέχεια, οι αντάρτες προχώρησαν στην εκκαθάριση του δρόμου και επανήλθαν στις θέσεις τους περιμένοντας τη φάλαγγα ασφαλείας .

Πράγματι , όταν έφτασε ένα μεγάλο φορτηγό με 40 περίπου στρατιώτες, συνοδεύονταν από 1 τεθωρακισμένο όχημα που διέθετε 2 πολυβόλα. Τότε οι αντάρτες επιτέθηκαν στη γερμανική δύναμη που αιφνιδιάστηκε και υπέστη μεγάλες απώλειες.

Το τεθωρακισμένο όχημα κατάφερε να διαφύγει αφού έριξε βολές, ενώ από τους Γερμανοιταλούς στρατιώτες, όσοι δε σκοτώθηκαν τράπηκαν σε φυγή.