Την πρώτη θέση κατέκτησε το Δημοτικό σχολείο Ανωγείων, στην κατηγορία της Πέμπτης και της Έκτης Δημοτικού, στον  1ο Πανελλήνιο Μαθητικό Διαγωνισμό Συγγραφής Παραμυθιού με θέμα: «Μην κλαις Ειρήνη…», μετά τα αποτελέσματα που κοινοποίησε  η Διεύθυνση Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Δυτικής Θεσσαλονίκης. Συνολικά οι κατηγορίες ήταν τέσσερις και αφορούσε η πρώτη τους μαθητές Νηπιαγωγείου, η δεύτερη την πρώτη και Δευτέρα Δημοτικού, η τρίτη την Τρίτη και Τετάρτη δημοτικού και η τελευταία την Πέμπτη και Έκτη Δημοτικού!Τα παιδιά του Δημοτικού σχολείου Ανωγείων, της Πέμπτης και της Έκτης τάξης, συμμετείχαν και κατέκτησαν την πρώτη θέση, ενώ στη δεύτερη θέση βρίσκουμε το 17ο Δημοτικό σχολείο Καλαμαριάς σε ισοβαθμία με το 2ο Δημοτικό σχολείο Ξάνθης, ενώ στην τρίτη θέση ισοβάθμησαν επίσης το 2ο δημοτικό σχολείο Μουδανιών Θεσσαλονίκης και το Δημοτικό σχολείο Μικρού Ευμοίρου Ξάνθης.

Ο Μαθητικός διαγωνισμός συγγραφής παραμυθιού έγινε Πανελλήνιος φέτος καθώς προηγήθηκαν από το 2012 ως και το 2016 τέσσερις τοπικοί μαθητικοί διαγωνισμοί συγγραφής παραμυθιού που έτυχαν μεγάλης αποδοχής και ανταπόκρισης από παιδιά και εκπαιδευτικούς της Διεύθυνσης Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Δυτικής Θεσσαλονίκης.Ο 1ος Πανελλήνιος Μαθητικός Διαγωνισμός Συγγραφής Παραμυθιού απευθύνθηκε σε μαθητικές ομάδες των Νηπιαγωγείων και των Δημοτικών Σχολείων της χώρας και σκοπός του ήταν να εμπνεύσει τα παιδιά να στοχαστούν, να ονειρευτούν και να μιλήσουν για την Ειρήνη είτε ως πανανθρώπινη διαχρονική αξία ή ως επίκαιρο ζητούμενο ή ακόμα και ως φυσικό πρόσωπο, δημιουργώντας τις δικές τους παραμυθιακές ιστορίες.

Τα παραμύθια που διακρίθηκαν θα εκδοθούν σε μορφή e-book από τη Διεύθυνση Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Δυτικής Θεσσαλονίκης.Η αξιολόγηση των παραμυθιών έγινε με διαδικασία ανώνυμης κρίσης από κριτική επιτροπή που στελεχώνουν Σχολικοί Σύμβουλοι, η αφηγήτρια παραμυθιών κα Ανθή Θάνου και συγγραφείς παιδικής λογοτεχνίας.

Η Ανωγή συγχαίρει ιδιαίτερα τους μικρούς..συγγραφείς μας, της Πέμπτης και Έκτης Τάξης καθώς και τους δασκάλους και τις δασκάλες τους που τα προτρέπουν να λαμβάνουν μέρος σε διαγωνισμούς που εξάπτουν την φαντασία και τη δημιουργία. Είμαστε βέβαιοι ότι πέτυχαν τον σκοπό τους που ήταν κοινός με τους κανόνες του μαθητικού διαγωνισμού και ο οποίος ήταν όπως προαναφέραμε να εμπνεύσει τα παιδιά να στοχαστούν, να ονειρευτούν και να μιλήσουν για την Ειρήνη είτε ως πανανθρώπινη διαχρονική αξία ή ως επίκαιρο ζητούμενο ή ακόμα και ως φυσικό πρόσωπο, δημιουργώντας τις δικές τους παραμυθιακές ιστορίες.

Ένα αφιέρωμα στον “θρυλικό” Ανωγειανό τυφλό λυράρη, Μανόλη Πασπαράκη ή “Στραβό”, ετοίμασαν οι υπεύθυνοι του Συνεταιριστικού καφενείου παντοπωλείου “Πλουμί” που βρίσκεται στις Αρχάνες, στα πλαίσια της μουσικής θεματικής φόρμας “Κεραζώζα: η αθέατη όψη της μουσικής της Κρήτης”. Το αφιέρωμα μοιράστηκε ως έντυπο κατά την διάρκεια μουσικής βραδιάς στον χώρο “Πλουμί” στις Αρχάνες, όπου έπαιξε ο λυράρης Άρης Πρεβεζάνος, ένας από τους λάτρεις και συνεχιστές της μουσικής του Στραβού, έχοντας μαζί του στο λαγούτο τον Στέλιο Μυλωνάκη. Όπως αναφέρουν οι υπεύθυνοι του Συνεταιριστικού καφενείου, τα αφιερώματα αυτά μαζί με άλλες θεματικές και μουσικές δραστηριότητες, καθώς και άλλες που αφορούν την τέχνη, την αυτάρκεια και την γνώση, ανοίγουν και υπενθυμίζουν έναν άλλο δρόμο για τον ίδιο τον άνθρωπο, την φύση του, την ανάγκη να δίνει, να μαθαίνει αλλά και να μοιράζεται. Παρακάτω σας παραθέτουμε αναλυτικά το αφιέρωμα στον Μανόλη Πασπαράκη, αυτούσιο όπως εκδόθηκε στο έντυπο τους, με τίτλο “Μια αναφορά στο Στραβό:Η ιστορία ενός τυφλού λυράρη”:

Εισαγωγή

Το ταξίδι στην αθέατη όψη της μουσικής της Κρήτης, ξεκινά πάνω σε σκοπούς πολύ διαδεδομένους, όχι μόνο από την ίδια την αξία τους, αλλά και από τη συνήθεια των φορέων τους, να ξεκινούν από την αφετηρία όπου χωροταξικά γεννήθηκαν, ένα ορεινό χωριό περίπου στο κέντρο της νήσου και να απλώνονται σε μια ευρύτερη περιοχή, τόσο λόγω του τρόπου ζωής, όσο και μιας έμφυτης ανάγκης να διασώσουν και να μεταφέρουν τα παραπάνω, τόσο στην Κρήτη, όσο και σε όλο τον πλανήτη. Το ορεινό χωριό είναι φυσικά τα Ανώγεια. Όσο αφορά στους σκοπούς, μιλάμε φυσικά για τα συρτά, τις κοντυλιές και όχι μόνο, του λυράρη, Μανόλη Πασπαράκη, που έμεινε γνωστός ως “Στραβός”.

Η ιστορία αυτών των σκοπών και της μουσικής των Ανωγείων γενικότερα, μπορεί να είναι σήμερα αρκετά γνωστή, τόσο στην Κρήτη και πιο πέρα από αυτή, πολλές φορές μάλιστα μπορεί επιφανειακά να ταυτίζονται, όμως τόσο ιστορίες κρυμμένες πίσω από αυτούς τους σκοπούς, καθώς και η ζωή του δημιουργού τους, προσθέτουν περισσότερη γοητεία στη μουσική δημιουργία της νήσου και επιβεβαιώνουν τον έντονα βιωματικό και δεμένο με τον ίδιο χαρακτήρα της φόρμας της. Ωστόσο δεν είναι η μόνη. Υπάρχουν αναρίθμητες τέτοιες ιστορίες, περισσότερο ή λιγότερο φανερές. Αυτό ίσως είναι και το βασικό κίνητρο για να ασχοληθεί κανείς μαζί τους.

Πριν την αρχή της συγκεκριμένης ιστορίας, οφείλει να διευκρινιστεί και κάτι τελευταίο. Σκοπός της παρακάτω αφήγησης, δεν είναι να αναλύσει μουσικά, στιχουργικά ή επιστημονικά τα όσα πραγματεύεται, παρά μόνο να επεξεργαστεί, ίσως πολλές φορές όχι όσο βαθιά θα έπρεπε και να καταγράψει στο χαρτί, χωρίς ιδιαίτερες επικλήσεις αυθεντίας, που σαφώς έχουν την δική τους αξία, για όσους είναι σε θέση τόσο να τις πραγματοποιήσουν με σεβασμό και σοβαρότητα, κυρίως δε για όσους είναι σε θέση να τις πάρουν υπόψη και να τις συνδυάσουν με τα όσα γεννιούνται στην ψυχή τους όταν έρχονται σε επαφή με όλο αυτόν τον πλούτο.

Πράξη πρώτη:η οστρακιά

Η οστρακιά είναι μια ασθένεια επιδημική, εξανθηματική, με πολλές μορφές, καλοήθεις και κακοήθεις, με επιπτώσεις στο νευρικό και αναπνευστικό σύστημα, καθώς φυσικά και στο δέρμα του ασθενούς που μπορεί να τον οδηγήσει μέχρι και στον θάνατο. Προκαλείται από ένα είδος στρεπτόκοκκου που μπορεί να τη μεταδώσει σε όλα του τα στάδια και σε μεγάλες αποστάσεις. Η οστρακιά γνωστή και ως σκαρλατίνα, προσβάλλει συνήθως παιδιά, σπανιότερα ενήλικες και μαζί με τις υπόλοιπες επιδημίες, προϋπήρξε της ανακάλυψης της πενικιλίνης και των εμβολίων, αναφέρεται ιστορικά σε λογοτεχνικά και μουσικά έργα, θερίζοντας πρωταγωνιστές και δημιουργούς και όπως συνέβαινε με όλες αυτές τις περιπτώσεις θεωρούνταν μεγάλη συμφορά, μιας και ήταν λίγα τα μέσα για να αντιμετωπιστούν.

Πράξη δεύτερη:τα Ανώγεια

Τα Ανώγεια βρίσκονται περίπου στο κέντρο της Κρήτης και πέρα από όσα μπορεί να πει κανείς για αυτά και την ιστορία τους, θα αρκεστούμε εδώ σε κάποια από αυτά:Στη γεωγραφία, με την ορεινή και κτηνοτροφική ζωή να κυριαρχεί, τόσο στις ορεινές περιοχές γύρω τους, όσο και στις γύρω πεδινές, τόσο προς τον Νομό Ρεθύμνης, όσο και προς τον Νομό Ηρακλείου, την έντονη σχέση των ανθρώπων με τον τόπο τους, την εκμετάλλευση με την καλή έννοια όσων αυτός δίνει και τη δημιουργία μιας τέτοιου τύπου αυτάρκειας. Η γεωγραφία αυτή, όπως ήταν φυσικό έφερνε τους ανθρώπους κοντά και μέσα στους πρόδρομους της μουσικής της Κρήτης, όπως σήμερα τη γνωρίζουμε και αυτός ίσως είναι και ο λόγος που εκεί, όπως και σε όλη τη περιφέρεια της, η κρητική μουσική αναπτύχθηκε έντονα και απέκτησε τη δική της μακραίωνη ιστορία. Ήταν και είναι λοιπόν αρκετοί οι παίχτες, οι συνθέτες και οι δημιουργοί και από τα Ανώγεια, με μια ευρεία γκάμα οικογενειών και οικογενειακών παραδόσεων, που δεν είναι της ώρας, κυρίως δε με τα γλέντια, τους γλεντιστάδες και τους χορευτές, καθώς και την ανάπτυξη του παντρέματος της μουσικής με τη στιχουργική, την περιβόητη μαντινάδα, με πολλούς από τους πιο σημαντικούς μελετητές και επινοητές μαντινάδας, να προέρχονται από εκεί, σε μια Κρήτη, όπου το να μιλά κανείς με μαντινάδες είναι τρόπος ζωής. Με λίγα λόγια τα Ανώγεια αποτέλεσαν μια από τις πολλές επιτομές όσων γενικά συνέβαιναν και συμβαίνουν στην Κρήτη διαχρονικά:άνθρωποι που δένονται με τον τόπο τους, τον γνωρίζουν πολύ καλά, τον ζουν απ’άκρη σ’άκρη, όσο κοντά ή μακριά και αν βρίσκονται, ζουν μαζί του κάθε στιγμή, τον τραγουδούν και τον υμνούν με όλους τους τρόπους.

Πράξη τρίτη:Η ιστορία ενός παιδιού που το χτύπησε η οστρακιά

Ο Μανόλης Πασπαράκης γεννήθηκε λοιπόν στα Ανώγεια στα 1911 και τρία μόλις χρόνια μετά, χτυπήθηκε από την οστρακιά, ένα χτύπημα που τον σημάδεψε, στερώντας του την όραση. Αυτό δεν τον εμπόδισε επτά χρόνια μετά, να πιάσει τη λύρα με δάσκαλο τον Αντώνη Σκουλά. Με την υποστήριξη αυτή, καθώς και με τα πλούσια ερεθίσματα, μουσικά και μη, όπου η καθημερινή ζωή έδινε και φυσικά με τη δική του λαχτάρα να ακούσει και να συνεχίσει, μόλις πέντε χρόνια μετά έπαιξε στο πρώτο του γλέντι, ενώ δεκαπέντε χρόνια μετά ο Μανόλης Πασπαράκης, θεωρούνταν φτασμένος λυράρης, σε μια εποχή όπου το πρόσφατο επεισόδιο της κρητικής μουσικής και στιχουργικής δημιουργίας, οι λεγόμενοι πρωτομάστορες, βρίσκονταν σε πλήρη άνθηση, αλλά και σε εποχές όπου ταυτόχρονα, η ζωή σημαδευόταν από έντονα κοινωνικά και ιστορικά γεγονότα. Όπως όλοι οι λαϊκοί καλλιτέχνες, ο “Στραβός”,όπως ήταν το παρατσούκλι που οι συγχωριανοί κατά τη συνήθεια τους του είχαν δώσει, όχι μόνο συνέχισε την πορεία του, αλλά εμπνεύστηκε, πήρε και έδωσε από τα όσα συνέβαιναν γύρω του και ανέπτυξε τις συνθέσεις, τις μαντινάδες και το ταλέντο του, όντας πάντα τυφλός, κάτι που δεν τον εμπόδισε, ίσα ίσα του έδωσε τη δυνατότητα να ψάχνει, να μαθαίνει, να δίνει και να παίρνει, πάνω από όλα να εμπνέεται και να μοιράζει απλόχερα τα δημιουργήματα του, συνθέσεις και στίχους στημένους πάνω στην κάθε περίπτωση, στην κάθε περίσταση και στην κάθε στιγμή, κάτι που αντίστοιχα περιγράφουν και για το ίδιο του το παίξιμο, όσοι τον άκουγαν.

Πράξη τέταρτη:Οι μαντινάδες του τυφλού λυράρη

Σε ένα περιβάλλον και σε μια εποχή όπου οι μαντινάδες έδιναν και έπαιρναν, έμειναν στην ιστορία και ήταν ξεχωριστές, αυτές που αποδίδονται στον ίδιο το Μανόλη Πασπαράκη, μαντινάδες που όπως είναι φυσικό, δε θα μπορούσε παρά να είναι έντονα βιωματικές. Θα αναφέρουμε εδώ δυο από αυτές και την ιστορία τους, ενώ χάρη στην επιμονή και τη μέριμνα του δασκάλου και πρώην δημάρχου Ανωγείων Γ.Σμπώκου, οι ζωντανές ηχογραφήσεις με τον “Στραβό” που διασώζονται μέχρι σήμερα, περιλαμβάνουν και άλλες μαντινάδες, γνωστές σε μας και από άλλες περιπτώσεις και περιοχές της Κρήτης. Η πρώτη από αυτές είναι θα λέγαμε αυτό-προσδιοριστική, ένα είδος αυτόγραφου.

“Κόσμο πατώ κόσμο γροικώ και κόσμο δε γνωρίζω, 

ω! την παντέρμη τη ζωή και πως τη νταγιαντίζω”.

Η παραπάνω μαντινάδα, όσο οικεία και αν ακούγεται σήμερα, μιας και μας θυμίζει αρκετά, αποκτά ιδιαίτερη αξία, όταν γεννιέται και εκφέρεται από ένα τυφλό δημιουργό, με την ιστορία, το ταλέντο και τη θέληση του “Στραβού”, όχι ως έκφραση απελπισίας, παρά έχοντας απαντήσει ήδη στο ερώτημα που ο ίδιος θέτει με τη δική του στάση ζωής. Η δεύτερη, όπως γράφει ο Γιώργης Καράτζης, είναι εξίσου ιδιαίτερη και θα παραθέσουμε το απόσπασμα του χωρίς άλλα σχόλια:

“Ο πατέρας του ήταν ο πρώτος σύντροφος και οδηγός στο σκοτάδι του. Οι σχέσεις πατέρα και γιου ήταν πολύ δυνατές. Έτσι ο θάνατος του πατέρα του τον συγκλόνισε. Ζήτησε να τον πάνε στον τάφο του. Πήρε τη λύρα του και είπε μια μαντινάδα που δεν θα την ξεχάσω όσο ζω:

Φεύγεις ψυχή μου τση ψυχής, γλυκιά παρηγοριά μου,

που με τα μάτια σου τα δυο φέγγαν και τα δικά μου..”

Πράξη πέμπτη:Οι σκοποί του Στραβού

Το μέρος αυτό θα το χωρίσουμε σε δυο μέρη. Το πρώτο είναι οι σκοποί που αποδίδονται στον τυφλό λυράρη, με το συρτό, τις κοντυλιές και τον πεντοζάλη του Στραβού, σκοπούς που αποτελούν ένα μεγάλο κεφάλαιο της μουσικής που παίζεται στα Ανώγεια και όχι μόνο μέχρι και σήμερα, ειδικά όταν αναφέρεται κανείς στην εποχή προ Ξυλούρηδων. Ειδικά οι κοντυλιές, αποτελούν γνώριμο μουσικό μοτίβο για διαλόγους μαντινάδας σε παρέες των απανταχού Ανωγειανών και αποτέλεσαν εύφορο και φιλόξενο έδαφος για αμέτρητα στιχουργικά αριστουργήματα, άλλα από τα οποία καταγράφηκαν, τα περισσότερα από τα οποία όχι και εκφέρονται ακόμη και τη στιγμή που διαβάζει κανείς αυτές τις γραμμές. Οι σκοποί του Στραβού και το ότι διασώζονται μέχρι και σήμερα, έρχεται για να επιβεβαιώσει κάτι που και προηγουμένως αναφέρθηκε, ότι αποτέλεσε δηλαδή αυτός μέρος της μουσικής ιστορίας τόσο του τόπου του όσο και της Κρήτης ολόκληρης.

Το δεύτερο μέρος που είναι ακόμα πιο ενδιαφέρον, αφορά στον τρόπο με τον οποίο ο Μανόλης Πασπαράκης,έπαιζε τόσο τους δικούς του σκοπούς, όσο και τη λύρα γενικότερα, ένα τρόπο ιδιαίτερο, που όπως μπορεί κανείς εύκολα να καταλάβει, επηρέασε τόσο τους μεταγενέστερους Ανωγειανούς παίχτες, όσο και τους συνεχιστές, μαθητές και γενικά εμπνεόμενους από αυτόν παίκτες.Ο τρόπος αυτός, θα μπορούσε κανείς να πει ότι είναι ιδιαίτερος για τρεις συνοπτικά λόγους.

Ο πρώτος είναι ο προφανής. Είναι αξιοσημείωτο το ταλέντο που ανέπτυξε στην απόδοση των πλούσιων σκοπών και ενός οργάνου χωρίς υποδιαιρέσεις, όπως η κρητική λύρα, ένας άνθρωπος που δεν είχε την όραση του και αυτό τον κάνει ξεχωριστό. Είναι επίσης αξιοσημείωτο το γεγονός, ότι δεν επρόκειτο απλά για αυτό, αλλά για ένα μουσικό που ξεδιπλώθηκε με όλους τους τρόπους για περίπου 30 χρόνια, σε γλέντια, παρέες και άλλες αφορμές, από τις πολλές που προσφέρει σε μουσικούς και μη, η ζωή στην Κρήτη. Είναι ακόμα πιο σπουδαίο το γεγονός, ότι όλα τα παραπάνω, αφορούσαν μια διαδικασία που πέρα από τις απαιτήσεις ταλέντου και τεχνικής, είναι έντονα διαδραστική, τόσο με τους παρευρισκόμενους όσο και με τους χορευτές και δεν είναι λίγες οι περιγραφές των τελευταίων που “απογειώνονταν” όταν ο Στραβός έπαιζε. Είναι τέλος και πάνω από όλα αξιοσημείωτη η εκφραστικότητα και ο ιδιαίτερος τρόπος με τον οποίο οι φθόγγοι του φτάνουν στα αυτιά μας μέχρι και σήμερα, ένας τρόπος πολύ μακριά από τις σημερινές φλύαρες συχνά επιδείξεις υπέρ-δεξιοτεχνίας (ευτυχώς δεν είναι οι μόνες υπάρχουσες), πολύ ποιοτικός ωστόσο από πολλές απόψεις και κυρίως πολύ κοντά στις ρίζες της μουσικής αυτής, αυτές που βγαίνουν από το δέσιμο με τον τόπο, τη φύση και τη ζωή. Ο εκφραστικός τρόπος του Στραβού, μένει στο αυτί μας, ακριβώς για αυτό και είναι αυτό το σημαντικότερο λιθαράκι στο πολυποίκιλο μωσαϊκό της μουσικής της Κρήτης.

Πράξη έκτη και τελευταία:ο επίλογος

Ο Μανόλης Πασπαράκης έζησε μέχρι τα 76 του χρόνια, παρέμεινε ενεργός λυράρης τουλάχιστον μέχρι τα 60 του, χωρίς ποτέ σχεδόν να σταματήσει να παίζει. Δυστυχώς δεν υπάρχει δισκογραφία του, καθώς η κατάσταση του δεν έκανε εύκολη τη μετακίνηση στην Αθήνα για να ηχογραφήσει. Όπως είπαμε προηγουμένως διασώζονται κάποιες ζωντανές ηχογραφήσεις. Έρχεται λοιπόν και αυτός να προστεθεί σε ένα πραγματικά μεγάλο αριθμό περιπτώσεων σε όλη την Κρήτη, που ενώ η συμβολή τους είναι σημαντική, καταγεγραμμένη ή όχι από μεταγενέστερους, δεν είμαστε σε θέση σήμερα να μελετήσουμε σε όλη τη διάσταση της δημιουργίας τους, μέσα από πρωτότυπες ηχογραφήσεις. Αυτό δεν εμπόδισε ώστε να φτάσει το έργο τους μέχρι και σήμερα, μέσα από την ολοζώντανη διεργασία, που ευτυχώς μέχρι και σήμερα υπάρχει, περισσότερο ή λιγότερο φανερή γύρω μας.

Την ερχόμενη Πέμπτη 15 Ιουνίου στις 2 μ.μ , στα πλαίσια της διεξαγωγής της 2ης διακρατικής συνάντησης των εταίρων του COMPOSEστο Ρέθυμνο(14-16 Ιουνίου) , στην οποία συμμετέχει το Εργαστήριο Ανανεώσιμων και Βιώσιμων Ενεργειακών συστημάτων του Πολυτεχνείου Κρήτης , 25 εταίροι από 11 συνολικά χώρες θα επισκεφθούν τα Ανώγεια,για να διερευνηθεί η περιοχή στο κατά πόσο είναι εφικτό ο Δήμος Ανωγείων να συμμετέχει στη πιλοτική δράση με στόχο την ενεργειακή αξιοποίηση του δυναμικού βιομάζας ξυλείας. Ο Δήμος Ανωγείων στο παρελθόν με επιστολή του είχε υποστηρίξει την πρόταση και υπάρχει η θέληση να συμμετέχει στις πιλοτικές δράσεις του COMPOSE για την αναβάθμιση των συστημάτων θέρμανσης και την ενεργειακή αξιοποίηση των υπολειμμάτων βιομάζας της ευρύτερης περιοχής. Με επιστολή του στον Δήμο Ανωγείων ο διευθυντής του Εργαστηρίου Ανανεώσιμων και βιώσιμων Ενεργειακών συστημάτων, καθηγητής του Πολυτεχνείου Κρήτης κ.Θεοχάρης Τσούτσος, ενημερώνει για την επερχόμενη επίσκεψη κατά την οποία όπως αναφέρει επιθυμεί συνάντηση και συζήτηση τόσο με τον δήμο όσο και με λοιπούς φορείς της περιοχής, όπως το ΑΚΟΜΜ-Ψηλορείτης, τον Εμπορικό και Πολιτιστικό σύλλογο ,το ΚΠΕ Ανωγείων και άλλους. Αναλυτικά η επιστολή έχει ως εξής:

“Αξιότιμε κε Δήμαρχε,

Όπως ήδη γνωρίζετε το Εργαστήριο Ανανεώσιμων και Βιώσιμων Ενεργειακών Συστημάτων του Πολυτεχνείου Κρήτης (www.resel.tuc.gr) συμμετέχει στην Ευρωπαϊκή πρωτοβουλία“COMPOSE – Rural Communities engaged with positive energy”, η οποία στοχεύει στην προώθηση μικρών εφαρμογών ΑΠΕ στις αγροτικές και νησιωτικές περιοχές της Μεσογείου.Στην δράση, η οποία συγχρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης στο πλαίσιο του προγράμματος INTERREG MED συμμετέχουν ινστιτούτα, ερευνητικά κέντρα, δημόσιες αρχές και οργανισμοί από 11 χώρες της Μεσογείου (Σλοβενία, Ελλάδα, Ιταλία, Κύπρος, Πορτογαλία, Κροατία, Αλβανία, Ισπανία, Βοσνία & Ερζεγοβίνη, Μαυροβούνιο, Γαλλία). Ο Δήμος Ανωγείων μπορεί να συμμετέχει στις πιλοτικές δράσεις του COMPOSE ως συνεργαζόμενος φορέας, και να ωφεληθεί από τις καλές πρακτικές, την εμπειρία και τεχνογνωσία που θα αποκτηθεί από την διακρατική συνεργασία.

Θα θέλαμε και προσωπικά να σας ευχαριστήσουμε, καθώς όπως γνωρίζετε – ο Δήμος Ανωγείων – είχε υποστηρίξει την πρόταση κατά την υποβολή της με σχετική επιστολή γεγονός για το οποίο σας ευχαριστούμε και πάλι.

Έτσι, στο πλαίσιο αυτό προβλέπεται να υλοποιηθεί στα Ανώγεια πιλοτική δράση με στόχο την Ενεργειακή αξιοποίηση του δυναμικού βιομάζας ξυλείας.  Κύριοι στόχοι της πιλοτικής δράσης είναι:

• Η διερεύνηση για την δημιουργία μονάδας παραγωγής μικροτεμαχιδίων ξύλου (π.χ. Pellet, wood chips) στην ευρύτερη περιοχή των Ανωγείων.
• Η μελέτη των υφιστάμενων πρακτικών για θέρμανση, μέσω της διεξαγωγής επιτόπιων μετρήσεων της ποιότητας του αέρα σε εσωτερικούς χώρους και το εξωτερικό περιβάλλον των κατοικιών που χρησιμοποιούν βιομάζα ξυλείας και της  παροχής κατάλληλων τεχνικών συμβουλών για την αναβάθμιση των συστημάτων θέρμανσης και την ενεργειακή αξιοποίηση των υπολειμμάτων βιομάζας της ευρύτερης περιοχής.

Με αφορμή την διεξαγωγή της 2^ης διακρατικής συνάντησης των εταίρων του COMPOSE στο Ρέθυμνο από 14-16 Ιουνίου, και όπως συζητήσαμε και τηλεφωνικά, προγραμματίζεται επίσκεψη μας (25 εταίροι από 11 χώρες), στα Ανώγεια, στις 15 Ιουνίου (άφιξη στα Ανώγεια 14.00). Το πρόγραμμα της επίσκεψης περιλαμβάνει γεύμα σε τοπικό εστιατόριο (θα θέλαμε να μας τιμήστε με την παρουσία σας) και περιήγηση στη περιοχή.

Κατά την διάρκεια της επίσκεψης στον Δήμο σας, προτείνουμε τη διοργάνωση σύντομης συνάντησης, με τοπικούς φορείς και συνεργάτες σας, ως μια ευκαιρία γνωριμίας με τους εταίρους μας στο COMPOSE και κοινό τόπο ανταλλαγής ιδεών και εμπειριών για τις προοπτικές βιώσιμης ανάπτυξης των αγροτικών και νησιωτικών περιοχών της Μεσογείου. Παράλληλα θα δοθεί η ευκαιρία να παρουσιάσουμε και να συζητήσουμε αναλυτικότερα την πιλοτική δράση για τα Ανώγεια και πιθανές συνέργειες με άλλους δήμους.

Ως εκ τούτου, θα ήταν τιμή μας να έχουμε τη συμμετοχή και την συμβολή σας στην διοργάνωση της σύντομης συνάντησης  με τους τοπικούς φορείς (π.χ. Δήμος  Ανωγείων, ΚΠΕ Ανωγείων, ΑΚΟΜΜ, Πολιτιστικός Σύλλογος, Εμπορικός Σύλλογος.

Θα επικοινωνήσουμε άμεσα, και τηλεφωνικά, μαζί σας για τη διερεύνηση της προοπτικής αυτής και τον καλύτερο συντονισμό της

Δεδομένου ότι η υλοποίηση των δράσεων και τα αναμενόμενα αποτελέσματα της πρωτοβουλίας COMPOSE μπορούν να προσφέρουν σημαντικά πλεονεκτήματα στην ευρύτερη περιοχή του Δήμου σας, ευελπιστούμε για την υποστήριξή σας και παραμένουμε στη διάθεσή σας για περαιτέρω πληροφορίες και συνεργασία προκειμένου να έχουμε το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα προς όφελος της τοπικής κοινωνίας  και των επιχειρήσεων και της περιοχής.

Με εκτίμηση,Θεοχάρης Τσούτσος, διευθυντής του Εργαστηρίου Ανανεώσιμων και βιώσιμων Ενεργειακών συστημάτων.

Πολλά χρόνια ύστερα από το θάνατο του σεμνού, ταπεινού, ακαταμάχητου, γενναίου, ανιδιοτελή και ολιγαρκή Αρχηγού, Καπετάν Μιχάλη Ξυλούρη ή Χριστομιχάλη, αισθάνομαι την ανάγκη ως Ανωγειανός να αναφερθώ στο πρόσωπό του, να τιμήσω τον ήρωα και άξιο τέκνο των Ανωγείων και ολόκληρης της Κρήτης.

Είχα την τιμή να γνωρίζω από πολύ κοντά τον αρχηγό, εξαιτίας του μακαρίτη του πατέρα μου Μιχάλη Γεωργ. Δακανάλη ή Μιχαλομιχάλη, που ήταν μέλος της Ανεξάρτητης Αντάρτικης Ομάδας Ανωγείων, φίλου και συνεργάτη του αρχηγού. Συνεργαστήκαμε πολύ στενά τα έτη 1964-1966, που εγώ είχα την τιμή να είμαι πρόεδρος της Ελληνικής Δημοκρατικής Νεολαίας (Ε.ΔΗ.Ν.) στα Ανώγεια, για θέματα κομματικά της τότε Ενώσεως Κέντρου. Τα χρόνια τότε ήταν πολύ  δύσκολα και ρευστά από πολιτικής άποψης, είχε αποπέμψει το λαοπρόβλητο  πρωθυπουργό του 53%, Γεώργιο Παπανδρέου ο τότε βασιλιάς Κωνσταντίνος και ακολούθησε η αποστασία. Επίσης είχαμε και οι δυο κοινό χόμπι το κυνήγι, έτσι βρεθήκαμε πολλές φορές στα Ανωγειανά βουνά κυνηγώντας παρέα με γνωστές προσωπικότητες του Ηρακλείου, όπως τον μακαρίτη φαρμακοποιό Μιχάλη Τζομπανάκη και άλλους. Πάντα όμως στην παρέα έπρεπε να είναι υποχρεωτικά κατ’ απαίτηση του αρχηγού ο Γρηγόρης Σαλούστρος από τα Ανώγεια, ο οποίος διέθετε αρκετό χιούμορ και διασκέδαζε συνεχώς την παρέα. Τον έχω ζήσει από πολύ κοντά και έχω γνώμη και κρίση για τον ήρωα καπετάν Μιχάλη Ξυλούρη.

Ο Μιχάλης Χριστ. Ξυλούρης γεννήθηκε στην ξακουστή κωμόπολη των Ανωγείων το 1892 και μεγάλωσε μέσα σε μια ηρωική κοινωνία, ενώ καθημερινά διαποτίζονταν μέσα από τα νάματα του ηρωισμού και της αυτοθυσίας. Πρότυπά του ήταν οι τότε γνωστοί αρχηγοί και οπλαρχηγοί των Ανωγείων, που αγωνίζονταν κατά των Τούρκων κατακτητών της Κρήτης, ενώ ο πρόγονός του Καπετάν Εμμαν. Ξυλούρης ή Τζιτζής, που τον έπαιρνε στα γόνατά του, του ενεφύσησε τα δικά του ιδανικά, τα οποία  ακολούθησε σε όλη του τη ζωή.

Σε ηλικία 21 χρόνων τον βρίσκουμε μαχητή στο Μπιζάνη στην απελευθέρωση της Ηπείρου, το 1913 στη γραμμή του Ελληνοβουλγαρικού Πολέμου και το 1922 να μάχεται γενναία στα βουνά και τα λαγκάδια της Μικράς Ασίας κατά των Νεότουρκων του Κεμάλ Ατατούρκ. Αρνείται κάθε τιμητική διάκριση και απορρίπτει προτάσεις για προαγωγή.

Η θλιβερή κατάληξη της Μικρασιατικής Καταστροφής τον φέρνει πίσω μαζί με άλλους χιλιάδες τιμημένους αγωνιστές της πατρίδας μας. Μένει στο Ηράκλειο και ασχολείται με το επάγγελμα του κρεοπώλη.

Με την έναρξη της Μάχης της Κρήτης στις 20 Μαΐου 1941 από τους Γερμανούς, κλείνει το μαγαζί του στο Ηράκλειο και σχηματίζει μια μικρή ομάδα ενόπλων από Ανωγειανούς και άλλους πατριώτες και μάχεται κατά των Γερμανών αλεξιπτωτιστών στη Χανιώπορτα και πάνω στα ενετικά τείχη μέχρι την 24η Μαΐου. Μετά τον τερματισμό της ιστορικής Μάχης της Κρήτης δεν τον κρατεί το Ηράκλειο, αλλά ανηφορίζει στα Ανώγεια, στον Ψηλορείτη, για να συνεχίσει την αντίσταση κατά του κατακτητή.

Αντίσταση

Στις 15 Αυγούστου 1941 συγκροτείται στα Ανώγεια η Ανεξάρτητη Αντάρτικη Ομάδα Ανωγείων με τον ένδοξο αρχηγό, ήρωα και μάρτυρα της λευτεριάς Καπετάν Γιάννη Δραμουντάνη ή Στεφανογιάννη, με υπαρχηγό το Μιχάλη Ξυλούρη ή Χριστομιχάλη. Το τιτάνιο έργο της ομάδας για την κατάκτηση της λευτεριάς άρχισε αμέσως, με πρώτο της μέλημα την περισυλλογή και διευκόλυνση της διαφυγής των συμμάχων στη Μέση Ανατολή. Υπήρξε άμεση συνεργασία με την αγγλική κατασκοπία, διαφύλαξε ασυρμάτους στη θέση «Πετραδολάκια», ενώ παρείχε άσυλο και καταφύγιο στους Άγγλους πράκτορες και πατριώτες αντάρτες. Έτσι τα Ανώγεια έγιναν το κέντρο της αγγλικής κατασκοπίας στην Κρήτη. Στη συνέχεια έγινε παράλληλη oργάνωση και δράση με το ΕΑΜ-ΕΛΑΣ. Η ομάδα διατηρούσε κατά τη διάρκεια της κατοχής ένοπλο τμήμα στη θέση «Μύθια» του Ψηλορείτη.

Μετά την εκτέλεση του ηρωικού αρχηγού Γιάννη Στεφανογιάννη, από τους Γερμανούς στις 13 Φεβρουαρίου 1944. ο Χριστομιχάλης είναι ο αδιαφιλονίκητος διάδοχος για την αρχηγία της Α.Α.Ο. Ανωγείων. Ο ηγετικός χαρακτήρας του, ο ακαταμάχητος ηρωισμός του κέρδισαν την εκτίμηση και το σεβασμό της ομάδας, αλλά και των συνεργατών Άγγλων της Μέσης Ανατολής. Έτσι  Παίρνει στα στιβαρά του χέρια τη διοίκηση της ομάδας.

Ο ένοπλος αγώνας συνεχίζεται με μεγάλη ένταση και τα λαμπρά γεγονότα διαδέχονται το ένα με το άλλο. Με ευθύνη του ιδίου του αρχηγού πραγματοποιείται το σαμποτάζ της Πυργούς στις 22 Ιουλίου 1944, στο οποίο φονεύθηκαν 4 Γερμανοί, τραυματίστηκαν 4, ενώ από την ομάδα σκοτώθηκε ένας αντάρτης.

Επίσης, προσφέρεται άμεση βοήθεια στην απόκρυψη του στρατηγού Κράιπε στο λημέρι της ομάδας στη Μύθια και στη συνέχεια στη διαφυγή του.

Διοργανώνεται και εκτελείται το σαμποτάζ της Δαμάστας στις 8-8-1944 σε συνεργασία με τους Άγγλους, όπου σκοτώνονται οκτώ Γερμανοϊταλοί, ενώ συνελήφθησαν αρκετοί αιχμάλωτοι. Από τη μεριά της ομάδας σκοτώθηκε ένας Ρώσος υπολοχαγός και τραυματίστηκαν ο Μανόλης Σπυθούρης ή Νταμπακομανώλης σοβαρά και ο Κων/νος Κεφαλογιάννης ή Κουντόκωστας ελαφρά.

‘Ενας από τους λόγους που ο Γερμανός διοικητής του Φρουρίου Κρήτης Μύλλερ διέταξε την ισοπέδωση των Ανωγείων, ήταν και το σαμποτάζ της Δαμάστας. ‘Ετσι, στις 13 Αυγούστου 1944 άρχισε η ισοπέδωση των Ανωγείων, ενώ ακολούθησε ένα όργιο εκτελέσεων χωρίς διάκριση, λεηλασία και ολική καταστροφή. «Στων Ανωγείων την ολόμαυρη ράχη περπατώντας η δόξα μονάχη. . . ». Οδηγήθηκαν 2.500 γυναικόπαιδα στην προσφυγιά στα τέσσερα σημεία του ορίζοντα.

Στις 9 Σεπτεμβρίου 1944 οι άνδρες της ομάδας δίνουν τη μάχη της Μύθιας, αντιμετώπισαν μεγάλες  γερμανικές δυνάμεις και υποχώρησαν λόγω αιφνιδιασμού.    Γρήγορα όμως ανασυντάχθηκαν  χτύπησαν τους Γερμανούς και τους ανάγκασαν σε υποχώρηση.

Στις 16 Σεπτεμβρίου 1944 ως επικεφαλής της ομάδας, ο καπετάν Μιχάλης δίνει τη μάχη στα Αξίπετρα  Μαλεβυζίου, όπου σκοτώθηκαν 14 Γερμανοί και δυο από τα μέλη της ομάδας.

Στις 30 Σεπτεμβρίου 1944 δίδεται η μάχη της Φοινικιάς, κατά την οποία σκοτώθηκαν 4 Γερμανοϊταλοί, αιχμαλωτίστηκαν 8, πυρπόλησαν δυο αυτοκίνητα, ενώ από την ομάδα έπεσε ηρωικά ένας μαχητής.

Ανώγεια

Μετά την αποχώρηση των Γερμανών, οπότε και ανέτειλε λαμπρός ο ήλιος της λευτεριάς, του ανατέθηκαν καθήκοντα υποφρούραρχου Ηρακλείου. Η ψυχραιμία, η μεθοδικότητα και η σωφροσύνη του καπετάνιου βοήθησαν τα μέγιστα στην εμπέδωση της τάξης, τόσο μέσα στο Ηράκλειο, όσο και στην ύπαιθρο.

Τα Ανώγεια είχαν μετατραπεί σε απέραντους σωρούς από πέτρες, μπάζα και ερείπια. Τα πάντα είχαν καταστραφεί και εξαφανιστεί. Η κτηνοτροφία είχε σχεδόν αφανιστεί, η γεωργία είχε ρημάξει, εφόδια για να ζήσουν οι Ανωγειανοί δεν υπήρχαν. Η πενιχρή βοήθεια ερχόταν από τους αδελφούς Μυλοποταμίτες, Μαλεβυζιώτες, Ηρακλειώτες Ανωγειανούς και φίλους.

Με τις οδηγίες του καπετάν Μιχάλη και των συνεργατών του, ασχέτως κομματικής προέλευσης, αλλά και από την προσωπική εργασία των Ανωγειανών, αναγεννήθηκαν τα Ανώγεια μέσα από την τέφρα, έγιναν πιο σύγχρονα και πιο ωραία.

Δημιούργησε την ’Ένωση Πυροπαθών στο Ηράκλειο και το Ανωγειανό Οικοτροφείο (Ανωγειανό Σχολείο στην Καλοκαιρινού) στα τέλη του 1944, το οποίο φιλοξενούσε 350 παιδιά Ανωγειανών με πλήρη διατροφή.

Ο τότε στρατιωτικός διοικητής Ηρακλείου, συνταγματάρχης Ανδρέας Νάθενας, στις 20 Απριλίου 1945, αναφέρει για τον καπετάν Μιχάλη: «Είναι χαρακτήρ ακέραιος, τίμιος, ηθικός, ενεργητικός, δραστήριος, ψύχραιμος, συνετός και μετριόφρων. Σεμνό παλικάρι, ανιδιοτελής, ενθουσιώδης και ένθερμος πατριώτης».

Με την Ε.Δ. 115/50 διαταγή αναγνωρίστηκε αρχηγός της Εθνικής Αντάρτικης Ομάδας Ανωγείων «Ψηλορείτης» . Η πατρίδα ανακήρυξε την κοινότητα Ανωγείων σε ιστορικό δήμο, ενώ ανέθεσε στον Καπετάν Μιχάλη τιμητικά τα καθήκοντα του πρώτου δημάρχου Ανωγείων, μέχρι να διεξαχθούν εκλογές.

Ο Καπετάν Χριστομιχάλης ενδιαφερόταν πάντα για τα Ανώγεια και τα προβλήματά των ασταμάτητα μέχρι την τελευταία στιγμή. Πρόσφερε στους άλλους, αλλά τίποτε δεν ζήτησε για τον εαυτό του.

Η Τράπεζα της Ελλάδας με το 10326/6-9-47 έγγραφό της τον διόρισε με το βαθμό του επόπτη ασφαλείας στο υποκατάστημα Ηρακλείου, θέση την οποία ουδέποτε δέχθηκε. Με επιστολή που έστειλε  ο καπετάν Μιχάλης στο Σοφοκλή Βενιζέλο, του γνωστοποιεί ότι ο διορισμός του είναι πρωτοβουλία και εκδήλωση αισθήματος και αγάπης προς τον ίδιο. Δυστυχώς όμως δεν αποδέχεται τη θέση αυτή για διαφόρους λόγους και καταλήγει μεταξύ των άλλων ότι, «δεν επιθυμεί να είναι παράσιτο, προτιμά απείρως να επανέλθει στον ελεύθερο επαγγελματικό βίο».

Ο Σοφ. Βενιζέλος του απαντά με επιστολή και του γνωστοποιεί, ότι αντιλαμβάνεται πλήρως τους λόγους της άρνησής του και τον συγκινούν βαθύτατα τα αισθήματα του Καπετάν Μιχάλη προς αυτόν. Τέλος τον διαβεβαιώνει ο Βενιζέλος ότι  και τα δικά του αισθήματά  προς αυτόν παραμένουν αναλλοίωτα και τον θεωρεί ένα καλό φίλο. ‘Έτσι o Xριστομιχάλης προτίμησε πάλι το επάγγελμα του κρεοπώλη στο Καμαράκι του Ηρακλείου.

Το 1967 ο καπετάν Μιχάλης ήταν πλέον συνταξιούχος του ΤΕΒΕ με την πενιχρή σύνταξη των 960 δραχμών, όπως φαίνεται στο βιβλιάριο της σύνταξής του. Η υγεία του ήταν πολύ κλονισμένη και βρισκόταν σε άθλια οικονομική κατάσταση, στερούμενος παντελώς τους στοιχειώδεις αναγκαίους πόρους για μια αξιοπρεπή ζωή.

Το Γενικό Επιτελείο Εθνικής Άμυνας με την αριθμ. 0687/687/14664/13-12-67 διαταγή του προς το Κέντρο Κοινωνικής Πρόνοιας Ρεθύμνου, του ενέκρινε το ποσό των 3.000 δραχμών εφάπαξ. Ο καπετάν Μιχάλης με την από 29-12-67 επιστολή του αρνήθηκε να δεχτεί το ποσό αυτό, γνωρίζοντας ότι δεν θέλησε ποτέ του να εκμεταλλευθεί τους αγώνες του προς ίδιο όφελός του και επισημαίνει: «Πράγματι αγαπητέ αναξιοπαθώ, περισσότερον ίσως από όσον φαντάζεσθε».

Ο Καπετάν Χριστομιχάλης με την τιμιότητα που τον διέκρινε, το ήθος του, την ανιδιοτέλειά του και τη μετριοφροσύνη του, είναι ένας φωτεινός φάρος, ένα παράδειγμα προς μίμηση, ένα πρότυπο διαχρονικό, τόσο για τους πολιτικούς, κρατικούς λειτουργούς όλων των βαθμίδων, όσο και των νέων που δυστυχώς σήμερα στερούνται τέτοιων φωτεινών φάρων.

Ο Καπετάν Μιχάλης για τη δράση του στην Εθνική Αντίσταση τιμήθηκε με το χρυσό αριστείο ανδρείας από πατρίδα μας. Επίσης τιμήθηκε από τη Μεγάλη Βρετανία με διάσημα που του απένειμε ο Άγγλος πρεσβευτής στην Αθήνα, σε ειδική τελετή στη βρετανική πρεσβεία με τιμητική παρουσία όλων των οπλαρχηγών των Ανωγείων. Πάνω του δεν κόλλησε ποτέ εχθρικό βόλι. Έντιμος και δίκαιος απόκτησε το σεβασμό, την ακέραιη εκτίμηση και βαθιά υπόληψη των συμπολεμιστών του και του Kρητικού λαού. Κέρδισε τον έπαινο της πολιτείας και χάρηκε τη λευτεριά της πατρίδας μέχρι το θάνατό του.

Η μεγάλη μορφή του καπετάν Μιχάλη Ξυλούρη έφυγε στις 8 Ιουνίου 1972, στο σπίτι του ανιψιού του Ηρακλή Ξυλούρη στην Αθήνα. Ο ίδιος, όπως είναι γνωστό, δεν δημιούργησε ποτέ δική του οικογένεια, ίσως αυτό ήταν ένα σφάλμα του αρχηγού. Η τιμημένη και αιματοβαμμένη  Ανωγειανή γη τον δέχτηκε με ρίγος στις 9 Ιουνίου 1972 κάτω από τη σκιά του Ψηλορείτη. Ο σταυραϊτός ανέβηκε μόνιμα σε κείνα τα ύψη, όχι σαν ένας κοινός νεκρός, μα σαν άγρυπνος φρουρός, παρακολουθώντας στους αιώνες τα πεπρωμένα των Ανωγείων και ολόκληρης της Κρήτης. ‘Ηταν ένας γίγας ως αγωνιστής και γίγας ως άνθρωπος, έδωσε στους μεταπολεμικούς καιρούς τα φώτα της ανθρώπινης μεγαλοσύνης. ‘Ετσι πέρασε τις βαριές πύλες της αθανασίας, ενώ το φέρετρό του ακουμπούσε τα χώματα της Ανωγειανής γης σκεπασμένο με τα εθνικά χρώματα, παρουσία των επιζώντων αρχηγών, οπλαρχηγών και πλήθος κόσμου.

Η μόνη Περιουσία που άφησε για κληρονομιά στους Ανωγειανούς, ήταν μια βαλίτσα. Μέσα σ΄αυτή τη βαλίτσα φυλαγόταν η στολή που φορούσε στον Ψηλορείτη ως αρχηγός της Ανεξάρτητης Αντάρτικης Ομάδας Ανωγείων. Τη βαλίτσα αυτή καλούνται να φυλάξουν όλοι οι Ανωγειανοί ως κόρη οφθαλμού.

Οι Ανωγειανοί γενικά τον είχαν πάντα καμάρι και τον σέβονταν σαν πατέρα και αρχηγό. Θεώρησαν καθήκον τους να στήσουν την ιερή μορφή του στην πλατεία του Περαχωριού, στον αγαπημένο του χώρο στις 18-8-1995, πάνω στις πέτρες της Μύθιας, που είχε για στρώμα, προσκέφαλο, στήριγμα και πηγή έμπνευσης των οραμάτων για την κατάκτηση της λευτεριάς.

Το άγαλμα θα μείνει αιώνιο σύμβολο της ανθρωπιάς, της τιμής, της παλικαριάς, του αλόγιστου και ασυμβίβαστου υπερασπιστή των ιδανικών της πατρίδας, της πίστης και της λευτεριάς. Η μορφή του θα μείνει αθάνατη και έχει περάσει στο πάνθεο των ηρώων, το θρυλικό γέννημα των Ανωγείων, Αρχηγός Χριστομιχάλης.

        Οι παραπάνω επιστολές που ανταλλάχτηκαν μεταξύ του Καπετάν Χριστομιχάλη, του Σοφ.Βενιζέλου, της Τράπεζας της Ελλάδας, διάφορα άλλα έγγραφα που χρησιμοποίησα  στην παρούσα εργασία, καθώς και το βιβλιάριο  του ΤΕΒΕ  του αρχηγού βρίσκονται στο αρχείο της Αντάρτικης Ομάδας Ανωγείων. –

Άρθρο του Μανόλη Δακανάλη, πρώην αγρονόμου.

Την Κυριακή, 11 Ιουνίου 2017, στα Γραφεία του Συλλόγου Ανωγειανών της Αθήνας, πραγματοποιήθηκε η Τακτική Γενική Συνέλευση, διενεργήθηκαν οι αρχαιρεσίες για την ανάδειξη νέου Διοικητικού Συμβουλίου και συγκροτήθηκε το νέο 7μελές Δ.Σ. Η διαδικασία ανέδειξε πρόεδρο ξανά την Ζαχαρένια Ανδρεαδάκη ως πρόεδρο του Συλλόγου η οποία με την επανεκλογή της ανανεώνει την θητεία της για δυο ακόμα χρόνια..Αναλυτικά η νέα σύνθεση του Δ.Σ. του Συλλόγου Ανωγειανών της Αθήνας, έχει ως ακολούθως, με θητεία μέχρι το 2019: -Πρόεδρος: Ζαχαρένια Ανδρεαδάκη (έλαβε 89 ψήφους) -Αντιπρόεδρος: Νικόλαος Καράτζης (έλαβε 70 ψήφους) -Γεν. Γραμματέας: Ιωάννης Σπιθούρης (έλαβε 59 ψήφους) -Ταμίας: Βασίλειος Κονιός(έλαβε 64 ψήφους) -Αναπλ. Γραμματέας: Ιωάννα Κουνάλη (έλαβε 71 ψήφους) -Έφορος: Μυρσίνη (Έρσα) Σταυρακάκη (έλαβε 54 ψήφους) -Κοσμήτορας: Παναγιώτης Σκουλάς (έλαβε 63 ψήφους) Ως μέλη της εξελεγκτικής επιτροπής εξελέγησαν οι: -Ιωάννης Μανουράς (έλαβε 76 ψήφους) -Ζαχαρίας Σαλούστρος-Λαγός (έλαβε 66 ψήφους) -Γεώργιος Φασουλάς (έλαβε 65 ψήφους) Το νέο Δ.Σ. του Συλλόγου ευχαριστεί θερμά τα μέλη που προσήλθαν και συμμετείχαν στη διαδικασία των αρχαιρεσιών, καθώς και τα απερχόμενα μέλη του Δ.Σ. για τη βοήθεια και την στήριξη.Μόνη επιδίωξη του νέου Δ.Σ., με τη συμμετοχή και την έμπρακτη αρωγή και των λοιπών μελών, είναι να προάγει και να επιτύχει τους σκοπούς του καταστατικού, που αφορούν τον πολιτισμό και την παράδοση των Ανωγείων.

Η Ανωγή εύχεται στο νέο Δ.Σ του συλλόγου των Ανωγειανών της Αθήνας, μια δημιουργική θητεία, με υγεία και επίκεντρο πάντα την ανάπτυξη των Ανωγείων.