Ξυλούρης Νίκος – Τη μέρα της Πεντηκοστής

Ένα έθιμο που χάνεται στα βάθη των αιώνων και αναβιώνει μόνο στα Ανώγεια, συνεχίστηκε και σήμερα Κυριακή της Πεντηκοστής στις εκκλησίες του χωριού, όπου οι γυναίκες τιμούν τους νεκρούς τους που έχουν φύγει. Ένα στολισμένο πανέρι κρατάει η κάθε γυναίκα  με τρία γλυκά κουλούρια, έναν ανθότυρο στη μέση ή ένα τυρί, στολισμένα με φύλλα καρυδιάς και τα τοποθετούν μέσα στην εκκλησία. Αργότερα με φύλλα καρυδιάς θα στολίσουν τους τάφους των δικών τους ανθρώπων και θα τους πλύνουν με αυτά. Οι γυναίκες στα Ανώγεια γονατίζουν μέσα στην εκκλησία πάνω στα φύλλα της καρυδιάς. Το τυρί βρίσκεται εκεί καθώς τα Ανώγεια είναι Κτηνοτροφικό χωριό ενώ τα φύλλα της καρυδιάς συμβολίζουν την πικρή και στυφή γεύση που έχουν την ημέρα αυτή οι Ψυχές, τη μέρα που οι νεκροί επιστρέφουν στον Άδη. Τα τρία κουλούρια συμβολίζουν την Αγία Τριάδα..Μετά την λειτουργία οι προσφορές κόβονται και μοιράζονται στους πιστούς στην μνήμη των νεκρών.

Όπως αναφέρει ο π.Ανδρέας Κεφαλογιάννης:”Σύμφωνα με τη λαϊκή θρησκευτική παράδοση, οι ψυχές των νεκρών ανεβαίνουν στον επάνω κόσμο κάθε ανάσταση για πενήντα μέρες. Πεντηκοστή δηλαδή είναι η τελευταία ημέρα του ταξιδιού των νεκρών, η μέρα που γυρίζουν πίσω. Την ώρα του γονατίσματος στην λειτουργία της εκκλησίας οι ψυχές των νεκρών γυρίζουν στον κάτω κόσμο, οι ζωντανοί κλείνουν τα μάτια τους ώστε να μη δουν τις ψυχές που λυπημένες γυρνούν στον Άδη.

Εδώ στ’ Ανώγεια οι γυναίκες γονατίζουν πάνω σε φύλλα καρυδιάς γιατί συμβολίζουν την πικρία που κατέχει τις ψυχές των νεκρών την ημέρα αυτή, μιας και τα φύλλα είναι πικρά.

Στην Αρχαία Ελλάδα πίστευαν, ότι η καρυδιά με το βαθύ πράσινο (μαυροπράσινο) χρώμα ήταν το δέντρο του θεού Πλούτωνα, και ότι μόνο αυτό υπήρχε στον Άδη, και πως στη σκιά του ξάπλωναν και αναπαύονταν οι ψυχές τους.

Άρα είναι απόλυτα συναφές με τα έθιμα για τις ψυχές των νεκρών…” ολοκληρώνει.

Με μοναδικό τρόπο είχε τραγουδήσει ο Νίκος Ξυλούρης το τραγούδι “Τη μέρα της Πεντηκοστής” σε στίχους του Κ.Χ Μύρη και μουσική του Γιάννη Μαρκόπουλου στον δίσκο “Ιθαγένεια”:

Τη μέρα της Πεντηκοστής, τη νύχτα της γονατιστής

πάν’ οι ψυχές και κάθονται βουβές στα περιβόλια

Τρυπώνουν στις κρυφές γωνιές μαζί με τις αράχνες

και μας κοιτούν αμίλητες αθώρητες και μόνες

Τη μέρα της Πεντηκοστής, τη νύχτα της γονατιστής

πάν’ οι ψυχές και κρέμονται στα ρούχα και στο φράχτη

Φωλιάζουν στο καλό κρασί και στο παλιό πιθάρι

Γεμίζουν τις ραγισματιές κι ανοίγουν τους φεγγίτες

 

Τη μέρα της Πεντηκοστής, τη νύχτα της γονατιστής

μη κόψετε ξερό κλαρί, ούτε χλωρό βλαστάρι

Μη μάσετε τ’ ασπρόρουχα, και διώξετε τσ’ αράχνες

Μην πίνετε γλυκό κρασί και φοβηθούν και φύγουν.

 

 

Φτάνοντας στην τελική ευθεία των βουλευτικών εκλογών και των παρουσιάσεων των Ανωγειανών υποψηφιοτήτων στα εθνικά ψηφοδέλτια, φτάνουμε σε αυτά της Νέας Δημοκρατίας με τρεις πολύ δυναμικές μορφές του τόπου μας που διεκδικούν την είσοδο τους στο Ελληνικό Κοινοβούλιο. Η “καρδιά” των Ανωγείων στα ψηφοδέλτια του κόμματος της αξιωματικής αντιπολίτευσης θα χτυπήσει στις 7 Ιουλίου σε Ρέθυμνο, Ηράκλειο και Ά Αθήνας!

-Στο Ρέθυμνο εκ νέου υποψήφιος θα είναι ο Γιάννης Κεφαλογιάννης, νυν Βουλευτής Ρεθύμνου με την Ν.Δ.Γεννημένος το 1982 ο Ανωγειανός δικηγόρος εκλέχτηκε πρώτη φορά το 2012 σε ηλικία μόλις 30 ετών και από τότε ανελλιπώς  βρίσκεται στα βουλευτικά έδρανα. Παράλληλα με την πρώτη του είσοδο στη Βουλή, εκλέχθηκε και στη θέση του γραμματέα του Προεδρείου της Βουλής, θέση στην οποία επανεκλέγεται με μεγάλη αποδοχή (226 ψήφους) μέχρι και σήμερα. Είναι μέλος της Διαρκούς Επιτροπής Εθνικής Άμυνας και Εξωτερικών υποθέσεων της Βουλής και από το 2016 Κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος της Νέας Δημοκρατίας.

-Στην Α’ Αθήνας έχουμε την υποψηφιότητα της Όλγας Κεφαλογιάννη, νυν Βουλευτή με το κόμμα της Ν.Δ. Η Όλγα Κεφαλογιάννη είναι δικηγόρος Αθηνών από το 1999 και από το 2007 μέχρι και σήμερα εκλέγεται στο Ελληνικό Κοινοβούλιο. Από το 2012 κατέρχεται στην περιφέρεια της Αθήνας. Από τις 21 Ιουνίου 2012 έως τις 27 Ιανουαρίου 2015 διετέλεσε Υπουργός Τουρισμού στην κυβέρνηση του Αντώνη Σαμαρά. Από το 2009 ήταν τομεάρχης Τουριστικής ανάπτυξης της Νέας Δημοκρατίας.

-Στο Ηράκλειο για πρώτη φορά υποψήφια σε βουλευτικές εκλογές θα είναι η Θεανώ Βρέντζου-Σκορδαλάκη που θα διεκδικήσει την είσοδο της στο Ελληνικό Κοινοβούλιο με το κόμμα της Νέας Δημοκρατίας. Από το 2011 μέχρι και το 2019 η Θεανώ Βρέντζου προσέφερε σπουδαίο έργο ως Αντιπεριφερειάρχης Κρήτης στο πλευρό του Σταύρου Αρναουτάκη. Από το 2017 είναι πρόεδρος του ευρωπαϊκού δικτύου “AREPO” που στόχο έχει την προώθηση πιστοποιημένων ποιοτικών προϊόντων από συνολικά 35 Περιφέρειες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Με μια ευχαριστήρια επιστολή που δημοσιεύει σήμερα η “Α” απευθύνεται ο εκλεγμένος δήμαρχος Ανωγείων Σωκράτης Κεφαλογιάννης προς τον κόσμο των Ανωγείων, τονίζοντας ότι από την πρώτη Σεπτεμβρίου θα είναι έτοιμος να ξεκινήσει άμεσα το σχέδιο του για την επόμενη τετραετία.”Δεν υπάρχουν νικητές και νικημένοι. Όλοι μαζί με το Δήμο μπροστάρη θ’ αρχίσουμε να γράφουμε μια νέα  σελίδα για τ’ Ανώγεια.  Μια σελίδα ανάπτυξης, προόδου και ευημερίας για το σύνολο της  Ανωγειανής  κοινωνίας..” αναφέρει χαρακτηριστικά ο νέος δήμαρχος Ανωγείων.

Αναλυτικά η ευχαριστήρια επιστολή έχει ως εξής:

Ανώγεια 15 Ιουνίου 2019

 Αγαπητές Συγχωριανές, Αγαπητοί Συγχωριανοί,

 Με τις επαναληπτικές εκλογές της Κυριακής  2 Ιουνίου με εκλέξατε, ως επικεφαλής της παράταξης «Τ’ Ανώγεια του Μέλλοντος», Δήμαρχο Ανωγείων για την επόμενη τετραετία. Οι συνεργάτες μου κι εγώ σας ευχαριστούμε από καρδιάς.

 Θα ήθελα να ευχαριστήσω όλους τους υποψήφιους συμβούλους του συνδυασμού μας, εκλεγμένους και μη, που μπολιάστηκαν  με πίστη στο Όραμα της νέας πνοής. Τους ευχαριστώ από τα βάθη της ψυχής μου, γιατί δέχτηκαν να υπηρετήσουν αταλάντευτα, χωρίς διακρίσεις, με πάθος, ανιδιοτέλεια και με πολλή δουλειά το Όραμα της αυριανής κοινωνίας για τα Ανώγεια  του Μέλλοντος.

 Όμως οι εκλογές τέλειωσαν

Τώρα αρχίζει η ώρα της δουλειάς και της ευθύνης. Στις ευθύνες που αναλάβαμε θα ανταποκριθούμε, θα κάνουμε πράξη αυτά για τα οποία δεσμευτήκαμε προεκλογικά απέναντι σε όλες τις Ανωγειανές και τους Ανωγειανούς.

Ο Δήμος έχει συνέχεια. Δεν υπάρχουν νικητές και νικημένοι. Όλοι μαζί με το Δήμο μπροστάρη θ’ αρχίσουμε να γράφουμε μια νέα  σελίδα για τ’ Ανώγεια.  Μια σελίδα ανάπτυξης, προόδου και ευημερίας για το σύνολο της  Ανωγειανής  κοινωνίας. Θα εργαστούμε σκληρά όπως πάντα.

Με μεθοδικότητα, με προσεκτικά βήματα με σθένος και διεκδικητικότητα  θα αρχίσουμε να πραγματοποιούμε, αμέσως, το σχέδιο μας από 1η Σεπτεμβρίου 2019.

Με συμπόρευση και συμπαράταξη, μέσα κι έξω από το δημοτικό συμβούλιο, όλων των ενεργών και δημιουργικών δυνάμεων μπορούμε να δώσουμε μια Νέα Πνοή ελπίδας και αισιοδοξίας στην Ανωγειανή Κοινωνία.

Όλοι Μαζί θα προχωρήσουμε με νέες κοινωνικές συνθέσεις, σφυρηλατώντας την ενότητα, υπηρετώντας κοινές προσδοκίες για τα Ανώγεια και την ευημερία τους. Τα Ανώγεια είμαστε εμείς και η ζωή μας είναι συνυφασμένη με τούτο τον τόπο και την μοίρα του, που εμείς καθορίζουμε.

 Συνδημότες , Συνδημότισσες

Όλοι μαζί, με το κεφάλι ψηλά, όπως ταιριάζει στις παραδόσεις μας, θα παλέψουμε για να κατακτήσουμε αυτά που ανταποκρίνονται στις πραγματικές ανάγκες  της κοινωνίας μας.

 «Τ’ Ανώγεια του Μέλλοντος»

  Ο Επικεφαλής του Συνδυασμού

Σωκράτης Σ. Κεφαλογιάννης

Εκλεγμένος Δήμαρχος

 

Την Τρίτη 18 Ιουνίου στις 10 π.μ θα ξεκινήσουν στο Δημοτικό σχολείο Ανωγείων τα μαθήματα ρομποτικής για τους μαθητές, μια πρωτοβουλία του Συλλόγου Γονέων και Κηδεμόνων. Πρόκειται για συνολικά έξι μαθήματα που θα γίνουν σε διάρκεια 45 ημερών και κοστίζουν συνολικά 50 ευρώ για κάθε παιδί που δίνονται με την εγγραφή. Για δυο παιδιά της ίδιας οικογένειας το συνολικό κόστος ανέρχεται στα 80 ευρώ.

 

Κουρούπη,η παρουσία σου λείπει απ’ το Μεϊντάνι,
για δε θωρώ το δεύτερο τα πάσα σου να κάνει..
(Αριστείδης Χαιρέτης “Γιαλάφτης)
Σαράντα ημέρες συμπληρώνονται από τον θάνατο του Εμμανουήλ Καλλέργη ή “Κουρούπη” και η οικογένεια του καλεί συγγενείς, φίλους και συγχωριανούς, την Κυριακή 16 Ιουνίου στον Ιερό Ναό του Αγίου Γεωργίου, για να ανάψουν ένα κερί στη μνήμη ενός σπουδαίου Ανωγειανού με πολυσχιδή δραστηριότητα σε όλη τη διάρκεια της ζωής του. Η θέση του “Κουρούπη” στην αγαπημένη του πλατεία Μεϊντάνι έμεινε κενή, αλλά οι άνθρωποι που τον γνώρισαν και τον αγάπησαν είναι γεμάτοι από τις αναμνήσεις του και την αταλάντευτη στάση ζωής του, την οποία πέρασε με τις αξίες και τις αρχές του τόπου.
Γεννημένος το 1926 ο Εμμανουήλ Καλλέργης, έζησε ως έφηβος τα δύσκολα χρόνια της Κατοχής και στα πρώτα χρόνια της ενηλικίωσης του, τον ξεριζωμό και το Ολοκαύτωμα του χωριού. Επέστρεψε μετά την κατοχή με την οικογένεια του και έχτισε ξανά πάνω από τις στάχτες το σπίτι του μένοντας στα αγαπημένα του Ανώγεια μέχρι το τέλος της ζωής του.Μεταξύ άλλων ο Εμμανουήλ Καλλέργης είχε διατελέσει πρώτος πρόεδρος του Αετού Ανωγείων την χρονιά της ιδρύσεως του το 1963, ενώ εποχή άφησε η ταβέρνα με την επωνυμία “Μιτάτο” που διατηρούσε πίσω από την πλατεία Μεϊντάνι και από την οποία πέρασαν όλοι οι καταξιωμένοι Κρήτες καλλιτέχνες.
Αφήνει πίσω του την αγαπημένη σύντροφο της ζωής του Αγάπη Νταγιαντά και τον μοναχογιό του Κώστα Καλλέργη, τον γνωστό καλλιτέχνη, και ένα από τα καλύτερα λαούτα της Κρητικής μουσικής παράδοσης. Για τον “Κουρούπη” έγραψε τον παρακάτω αποχαιρετισμό στην προσωπική του σελίδα ο Λουδοβίκος των Ανωγείων:

“Μανώλης Καλλέργης Κουρούπης: Έφυγε ο άντρας των 93 χρόνω, που δε γέρασε ποτέ. Έζησε ελεύθερος μια ζηλευτή ζωή. Μερακλής, γλεντιστής ,ξενύχτης χαρτοπαίχτης παλιάς κοπής. Στα ύστερα της νιότης του παντρεύτηκε σαν “ερμηνεύει η φύση” την Αγάπη Νταγιαντά. Μια γυναίκα τριαντάφυλλο, άρωμα και χρώμα..Γέννησαν τον Κώστα. ένα σπουδαίο μουσικό να μας θυμίζει τη γιορτή της ζωής.

Θυμούμαι το 1977 σε ένα σπάνιο γλέντι στο σπίτι του με τον μεγάλο λυράρη των Ανωγείων το Στραβό.Ο Κουρούπης σηκώθηκε μπήκε μέσα κι έφερε το νεογέννητο γιο του σε ένα καλαθάκι και τον άφησε πάνω στο τραπέζι των γλεντιστάδων. Η παρέα σε μια στιγμή έγινε έκρηξη όλοι σηκώθηκαν όρθιοι γύρω από το μωρό, οι μαντινάδες και οι ευχές έπεσαν βροχή..
Η ζωή του Κουρούπη μας δίδαξε πως η νιότη είναι ψυχικό στολίδι και δεν έχει ηλικία.Το στρογγυλό τραπεζάκι στη γωνία του μεϊντανιού θα αργήσει να
ξαναβρεί το ταίρι του. Κάθε μέρα στου Καρρά το καφενείο με το γλυκύ βραστό καφέ και το τσιγάρο που όλο έλεγε πως θα κόψει κάτω από το καμπαναριό. Όμορφος Χουβαρντάς και λιγόλογος,επιθυμητός και αναντικατάστατος ..”
Στη μνήμη του πατέρα του Εμμανουήλ, ο καλλιτέχνης Κώστας Καλλέργης (Κουρούπης) προσέφερε στην ΑΝΩΓΗ το ποσό των 100 ευρώ, χρήματα που θα διατεθούν για τις ανάγκες της ηλεκτρονικής μας έκδοσης. Ας είναι ελαφρύ το χώμα των Ανωγείων που τον σκεπάζει..

Υποψήφιος βουλευτής Ηρακλείου με τον ΣΥ.ΡΙ.ΖΑ θα είναι στις επερχόμενες εθνικές εκλογές της 7ης Ιουλίου ο νυν Αντιδήμαρχος Ανωγείων Βασίλης Σμπώκος, όπως ανακοινώθηκε σήμερα από την κεντρική επιτροπή του κόμματος στο Ηράκλειο. Ο δραστήριος Ανωγειανός κτηνοτρόφος και συνδικαλιστής θα δοκιμάσει τις δυνάμεις του για πρώτη φορά σε ψηφοδέλτιο βουλευτικών εκλογών. Θυμίζουμε ότι στις πρόσφατες δημοτικές εκλογές είχε εκλεγεί πρώτος σύμβουλος με ρεκόρ ψήφων για τα Ανώγεια (370 σταυρούς).

Τα ονόματα που ανακοινώθηκαν:

ΑΛΙΦΙΕΡΑΚΗΣ ΜΑΝΟΛΗΣ

ΑΥΓΟΥΣΤΑΚΗ ΕΛΕΝΗ

ΒΑΡΔΑΚΗΣ ΣΩΚΡΑΤΗΣ

ΔΑΝΕΛΛΗΣ ΣΠΥΡΟΣ

ΔΟΥΛΓΕΡΑΚΗ ΚΑΤΕΡΙΝΑ

ΗΓΟΥΜΕΝΙΔΗΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ

ΛΕΝΑΚΑΚΗ ΣΤΕΛΛΑ

ΜΑΚΡΗ ΚΟΡΝΙΛΙΑ

ΜΙΧΕΛΟΓΙΑΝΝΑΚΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ

ΣΜΠΩΚΟΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ

-->