Πολιτισμός

Ο πολιτιστικός τουρισμός ορίζεται ως η κυκλοφορία των ατόμων στα πολιτιστικά αξιοθέατα μακριά από τον τόπο κανονικής διαμονής, με την πρόθεση να συλλέξουν νέες πληροφορίες και εμπειρίες για να ικανοποιήσουν τις πολιτιστικές τους ανάγκες. Αυτή η μορφή τουρισμού είναι όλο και πιο δημοφιλής σε ολόκληρο τον κόσμο και επιβεβαιώνεται από μια έκθεση του ΟΟΣΑ το 2009, η οποία αναφέρεται στο ρόλο του πολιτιστικού τουρισμού για την περιφερειακή ανάπτυξη διαφόρων περιοχών του κόσμου.

Η ανάπτυξη του πολιτιστικού τουρισμού δεν δημιουργεί μόνο μια αίσθηση γνώσης και υπερηφάνειας για την τοπική ιστορία και ταυτότητα αλλά βοηθά στη διατήρηση της πολιτιστικής κληρονομιάς, στην οικονομική ανάπτυξη και στη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας.

Πρόσφατα το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενέκρινε και στέλνει στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο για έγκριση την Πρόταση: ότι το Σήμα Ευρωπαϊκής Πολιτιστικής Κληρονομιάς θα απονέμεται σε μνημεία και φυσικούς, αρχαιολογικούς, αστικούς ή πολιτιστικούς χώρους, οι οποίοι έχουν διαδραματίσει ένα σημαντικό ρόλο στην ευρωπαϊκή ιστορία, στον ευρωπαϊκό πολιτισμό και στην ευρωπαϊκή ολοκλήρωση.

Το Σήμα Ευρωπαϊκής Πολιτιστικής Κληρονομιάς θα μπορεί να απονέμεται και σε τόπους μνήμης, καθώς και στην άυλη κληρονομιά ως συνδεόμενη με ένα τόπο, συμπεριλαμβανομένης της σύγχρονης πολιτιστικής κληρονομιάς. Μεταξύ των στόχων αυτής της νομοθετικής πρότασης είναι η ενίσχυση των γνώσεων των νέων για την κοινή πολιτιστική τους κληρονομιά και η τόνωση της συνείδησης της ευρωπαϊκής τους ταυτότητας, καθώς και η προβολή των χώρων ως τουριστικών προορισμών, περιορίζοντας ταυτόχρονα τις δυνητικές αρνητικές επιπτώσεις εις βάρος των χώρων ή της περιοχής η οποία τους περιβάλλει.

Στη πρωτοβουλία αυτή θα συμμετάσχουν μόνο τα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης με τη δυνατότητα να προεπιλέξουν το πολύ δύο χώρους ανά διετία και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα επιλέγει ένα χώρο ανά κράτος και επί πλέον δίνεται η δυνατότητα στα κράτη μέλη να μπορούν να επιλέγουν χώρους από κοινού (διεθνικοί χώροι) στους οποίους θα δίνεται ιδιαίτερη προσοχή.

Για την Ελλάδα το Σήμα Ευρωπαϊκής Πολιτιστικής Κληρονομιάς πρέπει να αποτελέσει τον καταλύτη για τη δημιουργία ενός Δικτύου Περιοχών Πολιτιστικής Κληρονομιάς το οποίο εμπλουτιζόμενο με ειδικές μορφές τουρισμού, όπως ο Αθλητικός Τουρισμός, θα μπορέσει να αναπτύξει ένα καινοτόμο τουριστικό προϊόν, το οποίο θα συμβάλλει άμεσα στην Οικονομική Ανάπτυξη της Κρήτη.

Δρ Δημήτρης Τερζάκης
Καθηγητής Τ.Ε.Ι. Κρήτης

Και καλούς απογόνους....

Ποιος είπε ότι στον πολιτικό γάμο δε χωράει πρωτοτυπία και πως όλα είναι … λιτά κι απέριττα; Ο Στέλιος Κτιστάκης από το Τσιφούτ Καστέλι και η εκλεκτή της καρδιάς του Άννυ Γιόκαλα από τη Θεσσαλονίκη έκαναν τη διαφορά και έδωσαν … χρώμα στη Λότζια, κάνοντας τον πιο πρωτότυπο, ως σήμερα, πολιτικό γάμο, τον οποίο τέλεσε ο Αντιδήμαρχος Ευρωπαϊκών Προγραμμάτων, Γιώργος Αεράκης! Η νύφη έφθασε στο δημαρχείο με μηχανή και ο γαμπρός, ντυμένος με την παραδοσιακή κρητική στολή, έφτασε καβάλα στα περήφανα γιοργαλίδικα άλογα της Κρήτης, τραβώντας τα βλέμματα των περαστικών και κερδίζοντας χαμόγελα και ευχές για “βίον ανθόσπαρτον”!
Μαζί τους επίσης και ο μικρός γιος της οικογένειας ντυμένος και αυτός παραδοσιακά. Οι καλεσμένοι κατέκλυσαν την αίθουσα τελετών του Δήμου του Ηρακλείου. Μετά το πέρας της τελετής στο χώρο μπροστά στο Δημαρχείο δημιουργήθηκε το αδιαχώρητο από τους περαστικούς που έβγαζαν φωτογραφία το όμορφο αλλά και ασυνήθιστα ντυμένο ζευγάρι

Από το http://www.cretalive.gr

Τα περίφημα ανωγειανά υφαντά

Στόχος: ενίσχυση του κύρους των τοπικών προϊόντων με αποτέλεσμα την ενδυνάμωση της τοπικής οικονομίας μέσα από την ενασχό ληση μεγαλύτερου μέρους του πληθυσμού για την παραγωγή τους.

Πού απευθυνόμαστε (Target group): στους επισκέπτες της Κρήτης και των Ανωγείων

Κατηγορίες προϊόντων: «Υφαντική Ανωγείων», «Χειροτεχνία Ανωγείων», «Κτηνοτροφία Ανωγείων».

Από τις τρεις παραπάνω κατηγορίες θα δώσουμε έμφαση και θα «τρέξουμε» πιλοτικά το κομμάτι «Υφαντική Ανωγείων». Λόγω της μοναδικότητας και του ιστορικού βάρους που κατέχει αυτή η τέχνη στην κοινωνία των Ανωγείων αλλά και του ονόματος

που έχουν τα Ανώγεια στην τέχνη αυτή (αν και τα τελευταία χρόνια έχει ατονίσει και νοθευτεί από εισαγόμενα προϊόντα αμ-φιβόλου ποιότητας).

Σκοπός μας μέσα από τις προωθητικές δράσεις είναι να τονίσουμε τη μοναδικότητα του προϊόντος μέσα από τις ιστορικές, πολιτισμικές και γεωγραφικές του ιδιαιτερότητες και να το κάνουμε ένα ελκυστικό προϊόν περιζήτητο από τους επισκέπτες

δίνοντάς του το κύρος ενός γνήσιου παραδοσιακού προϊόντος που παράγεται στα Ανώγεια μέσα από παραδοσιακές διαδικασίες.

Τόνωση στην τοπική οικονομία θα δώσει η υλοποίηση του σχεδίου από το Δήμο

ΔΡΑΣΗ Α: Προωθητικές ενέργειες

1. Σχεδιασμός λογοτύπου με θέμα «Υφαντική Ανωγείων» και τη δημιουργία δυνατού brand name (εμπορική ονομασία) για το προϊόν. Το συγκεκριμένο λογότυπο θα είναι σχεδιασμένο έτσι ώστε να μπορεί να δεχτεί στο μέλλον σύνδεση με τα

λογότυπα «χειροτεχνία Ανωγείων» και «Κτηνοτροφία Ανωγείων».

Σχεδιασμός (για το λογότυπο «Υφαντική Ανωγείων»)

2. Σχεδιασμός και εκτύπωση κάρτας (μιάς όψης) πιστοποίησης της γνησιότητας του προϊόντος. Η κάρτα θα είναι πλαστικοποιημένη και θα περιέχει: το λογότυπο «Υφαντική Ανωγείων», κωδικό προϊόντος, φωτογραφία του προϊόντος και σύντομη περιγραφή του προϊόντος ενώ θα συνδέεται με το προϊόν με υφαντό κορδόνι.

3. Σχεδιασμός και εκτύπωση αφίσας σε χαρτί velvet 115 gr που θα υπάρχει σε δημόσιους χώρους τόσο εκτός όσο και εντός των Ανωγείων και θα λειτουργεί υπενθυμιστικά για το προϊόν, ενισχύοντας το κύρος του.

4. Σχεδιασμός και εκτύπωση banner που θα έχει το ίδιο θέμα με την αφίσα και θα τοποθετηθεί σε πολυσύχνα στους χώρους (π.χ. αεροδρόμιο Ηρακλείου).

5. Φωτογράφιση υφαντών των Ανωγείων (μοτίβα, διαδικασία παραγωγής, τελικό προϊόν κλπ) και συλλογή του υπάρχοντος

υλικού από παλαιότερες φωτογραφίες για να χρησιμοποιηθούν ως υλικό για την προβολή της «Υφαντικής Ανωγείων».

6. Συγγραφή κειμένων για το έντυπο και τις αφίσες (σε συνεργασία με κάποιον ειδικό) και υπότιτλου για το λογότυπο.

7. Σχεδιασμός και εκτύπωση τετράπτυχου ενημερωτικού εντύπου διάστασης 11,5Χ21cm, εκτυπωμένο σε χαρτί velvet 170 gr, και διπλωμένο “φυσαρμόνικα”, με θέμα την «Υφαντική Ανωγείων» (ιστορία, διαδικασία παραγωγής, καλλιτεχνική και λαογραφική προσέγγιση) το οποίο θα περιλαμβάνει και κείμενο που θα παρουσιάζει το προϊόν ως ένα ελκυστικό αναμνη-

στικό προϊόν που μπορεί να προμηθευτεί ο επισκέπτης.

8. Σχεδιασμός και εκτύπωση τετράπτυχου εντύπου 20cm ύψος Χ28cm πλάτος το οποίο θα είναι διπλωμένο “φυσαρμόνικα” και θα διπλώνεται καθ’ ύψος στη μέση.

Ο ανωγειανός αργαλειός που τόσες και τόσες γενιές ανέθρεψε και σπούδασε...

9. Υφαντή κατασκευή stand για την τοποθέτηση του εντύπου σε όλα τα μέρη διανομής του (καταστήματα, ξενοδοχεία, δη-

μόσιες υπηρεσίες εντός και εκτός Ανωγείων). Πάνω στο stand θα απεικονίζεται το λογότυπο και θέματα από την υφαντική των Ανωγείων.

10. Σχεδιασμός και εκτύπωση 6 διαφορετικών κάρτ ποστάλ με θέματα από την «Υφαντική Ανωγείων» και ειδικό φάκελο-

κουτί για τη συσκευασία τους. Εκτύπωση καρτ ποστάλ σε χαρτί velvet 300 gr με πλαστικοποίηση και φακέλου-κουτιού

σε χαρτί velvet 350 gr με πλαστικοποίηση. Οι συγκεκριμένες καρτ ποστάλ θα μπορούν να πωλούνται ή να δίνονται ως

δώρο με στόχο την προώθηση της υφαντικής Ανωγείων.

11. Ταμπέλες στις εισόδους των Ανωγείων που να ενημερώνουν για τα γνήσια προϊόντα Υφαντικής Ανωγείων. Οι ταμπέλες αυτές θα είναι ειδική ξύλινη κατασκευή με λογότυπο και υπότιτλο και θα δίνουν τη δυνατότητα –μελλοντικά- της προσθήκης των υπολοίπων ενοτήτων προϊόντων («Χειροτεχνία Ανωγείων», «Κτηνοτροφία Ανωγείων»). (εκτύπωση σε αυτο κόλλητο βινύλιο)

12. Ταμπέλες από plexi glass στις εισόδους των καταστημάτων που διαθέτουν γνήσια προϊόντα «Υφαντικής Ανωγείων». Oι ταμπέλες θα κατασκευάζονται με 2 πλέξιγκλάς (3mm) κι ανάμεσά τους θα παρεμβάλλεται εκτύπωση. Στον σχεδιασμό θα

προβλεφθούν 4 αποστάτες από τον τοίχο που θα βιδώνονται.

13. Σχεδιασμός banner για την προβολή της υφαντικής των Ανωγείων στις ιστοσελίδες του ΑΚΟΜΜ, του Δήμου κλπ και ειδική ενότητα στην ιστοσελίδα του Δήμου με θέμα την υφαντική των Ανωγείων.

14. Σχεδιασμός και εκτύπωση πολυσέλιδου πολυτελούς λευκώματος για την υφαντική Ανωγείων όπου θα περιγράφεται η ιστορία της υφαντικής, η διαδικασία παραγωγής, τα μοτίβα κλπ το οποίο θα πωλείται ή θα δίνεται δώρο σε επιλεγμένους επισκέπτες προκειμένου αυτοί να διαδώσουν την κουλτούρα της υφαντικής Ανωγείων.

15. Σχεδιασμός και εκτύπωση σε χαρτί velvet 300gr με πλαστικοποίηση, 4ων διαφορετικών αμφίπλευρων σελιδοδεικτών για

την υφαντική Ανωγείων

ΔΡΑΣΗ Β: Παράλληλες ενέργειες

1. Εσωτερική ενημέρωση και παρότρυνση για δραστηριοποίηση των γυναικών του χωριού ως προς την ενασχόλησή τους

με την υφαντική μέσα από ημερίδα στα πλαίσια των καλοκαιρινών πολιτιστικών εκδηλώσεων.

2. Εκπαίδευση για την κατασκευή προϊόντων υφαντικής με γνώμονα τη χρηστικότητα αλλά και την ελκυστική τιμή πώλησης

για να είναι τα προϊόντα προσιτά ως αναμνηστικό προϊόν για τον επισκέπτη.

3. Οι καλοκαιρινές πολιτιστικές εκδηλώσεις του 2011 να έχουν ως θέμα την υφαντική έτσι ώστε να δοθεί νέα έμφαση και

κύρος στην τέχνη τόσο εσωτερικά του χωριού όσο και στους πολλούς επισκέπτες εκείνης της περιόδου.

4. Εκτενή προβολή της «Υφαντικής Ανωγείων» σε ειδικό περίπτερο στην έκθεση «Τα δώρα του Ψηλορείτη» στο πλαίσιο

των Υακινθείων εκδηλώσεων.

5. Σχεδιασμός και υλοποίηση Μουσείου Υφαντικής στα Ανώγεια στο οποίο θα γίνεται αναλυτική παρουσίαση όλων των

σταδίων παραγωγής και της ιστορίας της υφαντικής τέχνης των Ανωγείων προσφέροντας ένα ακόμα αξιοθέατο στον επι-

σκέπτη των Ανωγείων. Παράλληλα, το Μουσείο θα διαθέτει πωλητήριο που θα διαθέτει γνήσια προϊόντα υφαντικής φτιαγ-

μένα από τις γυναίκες του χωριού.

6. Επιλογή κειμένου και φωτογραφιών από το υλικό που θα συλλέξουμε και θα δημιουργήσουμε και αποστολή του σε επιλεγμένα ταξιδιωτικά περιοδικά.

Το βιβλίο του Νίκου Σκουλά

Ο πρόεδρος της Εθνικής Τράπεζας Βασίλης Ράπανος, ο υφυπουργός Τουρισμού Γιώργος Νικητιάδης και ο Νίκος Σκουλάς

Σε μια όμορφη και λιτή εκδήλωση στο κατάμεστο Μικρό Παλλάς, ο Νίκος Σκουλάς παρουσίασε το νέο του βιβλίο “Ηγεσία, Μανατζμεντ, Ομαδικότητα: Το τρίπτυχο της επιτυχίας”. Το βιβλίο προλόγισαν οι Βασίλης Ράπανος, πρόεδρος ΕΤΕ, Γιώργος Νικιτιάδης, υφυπουργός Πολιτισμού και Τουρισμού, Γιάννης Στουρνάρας, επιστημονικός διευθυντής ΙΟΒΕ, Γιώργος Πιπερόπουλος, καθηγητής, ενώ το συντονισμό είχε ο δημοσιογράφος Νίκος Μεγγρέλης. Στο πολύτιμο αυτό εγχειρίδιο ο Νίκος Σκουλάς καταθέτει την πείρα μιας ζωής, τόσο ως δημόσιος λειτουργός όσο και ως ανώτερο επιχειρηματικό στέλεχος. Στόχος του είναι να συμβάλει στην ορθή άσκηση της διοίκησης επιχειρήσεων και οργανισμών, αλλά και στην επίτευξη συλλογικών στόχων με πνεύμα συνεργασίας και ομαδικότητας. Ένα χρήσιμο βοήθημα για στελέχη επιχειρήσεων και δημόσιας διοίκησης, αλλά και για σπουδαστές της ηγετικής τέχνης και του εφαρμοσμένου μάνατζμεντ.
Μέσα από το βιβλίο μπορείτε να μάθετε:
Πώς χτίζεται μια αποτελεσματική ηγετική ομάδα
Πώς να παίρνετε σωστές, ρεαλιστικές αποφάσεις
Πώς να επικοινωνείτε και να συνεργάζεστε με επιτυχία στο χώρο εργασίας
Πώς να υποκινείτε το προσωπικό σας για δουλεία και δημιουργία
Πώς να θέτετε φιλόδοξους αλλά επιτεύξιμους στόχους
Πώς να επιλέγετε τα στελέχη σας και να τα τοποθετείτε στην κατάλληλη θέση
Άλλη μια εξαιρετική προσπάθεια του φίλτατου Νίκου, που ξεκίνησε από τα Ανώγεια για α κατακτήσει τον κόσμο..

Από: http://money-tourism.blogspot.com

Το Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Ανωγείων σε  συνεργασία με τη Διεύθυνση Β/θμιας Εκ/σης Ν. Χανίων και  την  Υπεύθυνη Π.Ε Β/θμιας Εκπαίδευσης  Ν. Χανίων, θα    πραγματοποιήσει Επιμορφωτική Βιωματική Ημερίδα  περιβαλλοντικής ευαισθητοποίησης την Τρίτη 22 Μαρτίου  2011, στο Πάρκο Διάσωσης Χλωρίδας και Πανίδας, στα Χανιά.

Το σεμινάριο  υλοποιείται στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού  Προγράμματος «Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση» του Ε.Σ.Π.Α.  2007-2013, με τη συγχρηματοδότηση του Ευρωπαϊκού    Κοινωνικού Ταμείου και Εθνικών Πόρων. Πράξη: Κέντρα  Εκπαίδευσης για το Περιβάλλον και την Αειφορία-Δράσεις για τους Ενήλικες.

Θέμα της Ημερίδας:

«Εκπαίδευση στην Ανάπτυξη Αξιών και Περιβαλλοντική Ηθική»

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

8.30 – 9.00

Προσέλευση

9.00 – 9.15

Έναρξη – Χαιρετισμοί:

Πρύτανης Πολυτεχνείου Κρήτης  κ. Γιάννης Φίλλης

Διευθυντής Δ/θμιας Εκπαίδευσης Ν Χανίων κ.  Κανδαράκης Ιωάννης

9.15.-9.30

Παρουσίαση Δράσεων ΚΠΕ Ανωγείων

Παιδαγωγική Ομάδα:Κεφαλογιάννη Ζαχαρένια, Βρέντζος Βαγγέλης

9.15 – 9.45

Μια ήπια ανθρωποκεντρική προσέγγιση των περιβαλλοντικών αξιών

Κουκουζέλης Κωνσταντίνος, Λέκτορας Φιλοσοφίας, Διδάσκων στο Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών της «Βιοηθικής», Πανεπιστήμιο Κρήτης.

9.45 – 10.15

Οικολογική θεώρηση της Περιβαλλοντικής Ηθικής.

Πυρίντσος Στέργιος, Επίκουρος καθηγητής στο τμήμα Βιολογίας, Διδάσκων στο Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών της «Βιοηθικής», Πανεπιστήμιο Κρήτης.

10.15 – 10.45

Μπορεί η νομοθεσία να προστατέψει αξίες όπως το τοπίο;

Μαριά Αίθρα, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Δικαίου του Περιβάλλοντος,

Γενικό Τμήμα Πολυτεχνείου Κρήτης.

10.45 – 11.15

Ερωτήσεις- Συζήτηση.

11.15 – 11. 45

Διάλειμμα.

11.45 – 13.30

Ηθικά Διλήμματα-Εκπαίδευση στις αξίες

Παράλληλα Εργαστήρια

Συντονισμός: Σκουλά Μέλπω, Δρ Βιολόγος –Βοτανικός, Πάρκο Διάσωσης Χλωρίδας και Πανίδας

Αντωνιάδου Βούλα, ΜΔΕ Βιολόγος, υπεύθυνη Π.Ε. Δ/θμιας Ν. Χανίων

Παιδαγωγική Ομάδα ΚΠΕ Ανωγείων

13.30 – 14.00

Συζήτηση – Αξιολόγηση. Δραστηριότητα σε ολομέλεια.

14.00

Λήξη εργασιών Ημερίδας

Παραδοσιακά εδέσματα από τον Αγροτικό Συνεταιρισμό Γυναικών Παλαιών Ρουμάτων

Το βιβλίο που ρίχνει φως στην ιστορία του Ιδαίου Αντρου

της Ίνας Ταράντου

Παρακολουθώντας, λίγο μετά το θάνατό του, τον Οκτώβριο που μας πέρασε, μια από τις τελευταίες συνεντεύξεις του σπουδαίου αρχαιολόγου Γιάννη Σακελλαράκη, είχα σταθεί στην διαπίστωσή που είχε κάνει μετά από τόσες ανακαλύψεις για το παρελθόν, «ότι όλα αλλάζουν και τίποτα δεν αλλάζει, οι άνθρωποι είναι ίδιοι». «Η μεταφορά στο χρόνο μου δίδαξε την επαλληλία των στρωμάτων, την καταστροφή και την αναγέννηση, ο άνθρωπος πάνω στα ερείπια δημιουργεί» είχε πει. Το μήνυμα μπορεί να διαβαστεί και αισιόδοξα, καθώς έτσι ήθελε να το βλέπει και ο ίδιος.

Λίγο πριν φύγει από τη ζωή ετοίμαζε ένα συγγραφικό έργο, για τη μεγάλη ανασκαφή στον Ψηλορείτη, που του αποκάλυψε ένα από τα σημαντικότερα μυστικά της περιοχής, αλλά και όλου του αρχαίου ελληνικού κόσμου: το Ιδαίο Άντρο, τη σπηλιά όπου γεννήθηκε ο Δίας, το ιερότερο σπήλαιο της αρχαιοελληνικής θρησκείας κι ένα από τα αρχαιότερα λατρευτικά κέντρα στο χώρο της Ανατολικής Μεσογείου. Εκεί κατέφυγε η Ρέα για να γεννήσει το Δία, φοβούμενη τον πατέρα του, τον Κρόνο, που κατάπινε τα παιδιά του, καθώς κάποιο από αυτά ήταν πεπρωμένο να του πάρει τη βασιλεία του κόσμου.

Δυστυχώς, ο θάνατος τον πρόλαβε και δεν κατάφερε να το δει ολοκληρωμένο και τυπωμένο. Η σύντροφος και συνοδοιπόρος στη ζωή του, επίσης αρχαιολόγος, Έφη Σαπουνά-Σακελλαράκη ανέλαβε να τελειώσει το έργο αυτό, μαζί με τις εκδόσεις Μίλητος. Ένα βιβλίο γεμάτο θησαυρούς, τους θησαυρούς που ήταν καλά κρυμμένοι στα 1538 μ. στον Ψηλορείτη και που η αρχαιολογική σκαπάνη έφερε στο φως, 30 χρόνια πριν.

Θησαυροί
Το πλήθος των ευρημάτων, που χρονολογούνται από τις απαρχές του Κρητικού πολιτισμού, μαρτυρά την αδιάλειπτη χρήση του χώρου, από την αυγή της Κρητικής ιστορίας μέχρι και σήμερα. Κοσμήματα, ειδώλια, σκεύη, αγγεία, χρυσά, αργυρά και χάλκινα αντικείμενα πολλά από αυτά σχετικά με το μύθο της γέννησης του Δία. Στα κοσμήματα αποτυπώνονται όλες οι τεχνικές της αρχαίας χρυσοχοΐας, καθώς αποτελούνται από ελάσματα και διακοσμούνται με κοκκίδωση, έχουν ενθέσεις από άλλα πολύτιμα υλικά. Στη «Βηθλεέμ της Αρχαιότητας» όπως την ονόμαζε ο αρχαιολόγος, βρέθηκαν ακόμη τύμπανα, ασπίδες και χιλιάδες κόκαλα, ανάμεσά τους ένας αστράγαλος αίγας επενδεδυμένος με φύλλο ασημιού, μάλλον για μαντική χρήση.
Λατρεία
Σημαντικές πληροφορίες συλλέγησαν για τη λατρεία στον ιερό αυτό τόπο. Οι άνθρωποι έκαναν οδοιπορία μέρες για να ανέβουν ως εκεί, πλούσιοι και φτωχοί κρεμούσαν τα αναθήματά τους μέσα ή έξω από τη σπηλιά, στα κλαδιά των δέντρων, όπως γίνεται με τα τάματα στις εκκλησίες στα νεότερα χρόνια.
Η ιδιαιτερότητα της λατρείας του Δία στο Ιδαίο Άντρο, ήταν η μυθολογούμενη γέννησή του και ο ετήσιος θάνατός του στον ίδιο τόπο. Στο ιερό σπήλαιο λατρευόταν σαν νήπιο, σαν έφηβος και σαν ώριμος θεός. Θυσίες αιματηρές ή αναίμακτες, εκστατικοί χοροί, θόρυβοι τυμπάνων και κροτάλων, Διονυσιακά μυστήρια πιθανολογούνται από τα ευρήματα. Ωστόσο, όπως αναφέρει ο αρχαιολόγος, γνωρίζουμε λίγα για τα μυστήρια του Ιδαίου Άντρου. Η μυστικότητα ήταν το απόλυτο μυστήριο, ο ιερός λόγος ήταν άρρητος-απόρρητος και η κοινοποίηση τους, προέβλεπε σοβαρές ποινές.

Η ανασκαφή
Ο Γιάννης Σακελλαράκης περιγράφει τις δυσκολίες του εγχειρήματος: «Σε ένα σπήλαιο στα 1538 μ. δεν ήταν δυνατόν να ακολουθήσει κανείς τον ορθόδοξο τρόπο ανασκαφής. Η αποτυχία ήταν δεδομένη λόγω του σκότους και η ανεύρεση οποιουδήποτε μικροαντικειμένου αδύνατη, αν τα υγρά χώματα δεν ξεραίνονταν στο φως του ήλιου και δεν κοσκινίζονταν. Ο τεχνολογικός εξοπλισμός ήταν, λοιπόν, απαραίτητος και έτσι εγκαταστάθηκε γεννήτρια, αναβατόριο και σιδηροτροχιές με βαγονέτα για την ανύψωση τόνων λίθων και την απόρριψή τους – ο πρώτος σιδηρόδρομος της Κρήτης – όπως έλεγαν οι βοσκοί. Για την εκτέλεση των έργων χρειάστηκε ένα επιτελείο πολλές φορές μέχρι και 75 ατόμων. Είναι προφανές ότι δεν ήταν μια εύκολη ανασκαφή, η «ψηλότερη ελληνική ανασκαφή», όπως ονομάστηκε. Ο χειμώνας του 1983 ήταν βαρύτατος στον Ψηλορείτη και το 1984 αναγκαστήκαμε να σπάμε τον πάγο μέσα στη σπηλιά, για να ανασκάψουμε τα υγρά χώματα».

Σύληση
Εννέα πρόσωπα έπαιξαν μοιραίο ρόλο στην πρώτη μέγιστη σύληση του Ιδαίου Άντρου στα τέλη του 19ου αιώνα. Το πρώτο ήταν ένας βοσκός που ανακάλυψε τυχαία, εκεί που έβοσκε τα πρόβατά του, κάποια αρχαία αντικείμενα. Τίποτα δε μένει μυστικό σε μια κλειστή κοινωνία και πλήθος Ανωγειανών συνέρρευσαν στο βουνό κι επιδόθηκαν ομαδικά στη σύληση των αρχαίων. Είναι χαρακτηριστικές οι αφηγήσεις γηραιότερων κατοίκων, ότι οι Ανωγειανές νοικοκυρές έφερναν χωνεμένη κοπριά από το βουνό για τα φυτά τους και έβρισκαν ανακατεμένα με το χώμα, κομμάτια χρυσού. Βασικός αρχαιοκάπηλος όμως ήταν ο χρυσοχόος Ιωαννης Μητσοτάκης, κάποια αντικείμενα της συλλογής του οποίου αγόρασε η Αρχαιολογική Εταιρεία από τη χήρα του και τα δώρισε στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο. Έτσι λοιπόν, όταν άρχισε το σκάψιμο στην περιοχή, τα χώματα ήταν τόσο αναμοχλευμένα ώστε βρίσκονταν ανάμεικτα νεολιθικά όστρακα με τουρκικά νομίσματα!.

Το βιβλίο
Το τελευταίο συγγραφικό έργο του Γιάννη Σακελλαράκη και της συζύγου του Έφης-Σαπουνά Σακελλαράκη, θα κυκλοφορήσει την άλλη εβδομάδα από τις εκδόσεις Μίλητος, με τον τίτλο «Ιδαίο Άντρο, το σπήλαιο του Δία και οι θησαυροί του».

*Η Ίνα Ταράντου είναι δημοσιογράφος.

-->