Στον Επάνω Μυλοπόταμο, στην αγκαλιά του Ψηλορείτη, βρίσκεται ένα μικρό χωριό, οικισμός των Ανωγείων θα λέγαμε, τα Σείσαρχα (γράφονται και ως Σίσαρχα).Μοιάζει, με το πράσινο που το περιβάλλει, σαν μια όαση στο άγριο τοπίο του βουνού.

Σε κεντρικό σημείο μέσα στον οικισμό ξεχωρίζει η εκκλησία της Αγίας Παρασκευής. Εξωτερικά ο ναός δεν προκαλεί κάποια ιδιαίτερη εντύπωση, καθώς η πέτρα του έχει καλυφθεί από σοβά, όμως στο εσωτερικό του δεν μπορεί να μη θαυμάσει κανείς το όμορφο ξυλόγλυπτο τέμπλο και τις εικόνες του.

Υπολογίζεται πως ο ναός κτίστηκε τον 10ο αιώνα για να καλύψει τις ανάγκες των πρώτων οικιστών του, των οικογενειών Χαρωνίτη και Κουβίδη.Το αρχικό κτίσμα έφερε τοιχογραφικό διάκοσμο, λιγοστά σπαράγματα των οποίων σώζονται απλά για να μαρτυρούν πως κάποτε η εκκλησία ήταν τοιχογραφημένη.

Στην Αγία Παρασκευή υπήρχαν και πολλές παμπάλαιες εικόνες που δυστυχώς μετά τον πόλεμο θεωρήθηκαν φθαρμένες και παλιές, γι αυτό καταστράφηκαν, από ανθρώπους που δεν γνώριζαν την αξία τους, και αντικαταστάθηκαν από καινούργιες.

Οι ιστορίες για τα θαύματα της

Οι κάτοικοι των Σεισάρχων έχουν να λένε πως η Αγία Παρασκευή τους είναι θαυματουργή και έχουν να διηγούνται γι’ αυτή αρκετές ιστορίες.

Κάποιες απ αυτές περιγράφει στο βιβλίο του «Τα Σαρχιανά-Διηγήματα και Μελέτες» ο Βασίλης Γ. Χαρωνίτης.

Το πρώτο περιστατικό διαδραματίζεται στην Τουρκοκρατία. Ένα τμήμα Οθωμανών ιππέων φτάνει στα Σείσαρχα, που ωστόσο έχουν εγκαταλείψει οι κάτοικοι τους ειδοποιημένοι για το κακό που έρχεται. Αφού περιπλανιούνται στα σοκάκια του χωριού ο επικεφαλής των ιππέων ετοιμάζεται να μπει καβαλάρης μαγαρίζοντας την εκκλησία της Αγίας Παρασκευής.

Μόλις όμως το άλογο του είναι έτοιμο να πατήσει το κατώφλι του ναού ο ιππέας του βγάζει ένα βογκητό και πέφτει νεκρός. Ένας Σαρχιανός που από μεγάλη απόσταση έβλεπε το σκηνικό σήκωσε το ντουφέκι του και πυροβόλησε. Να τον σκότωσε από τόσο μακριά; Κανείς δεν ξέρει. Μετά απ’ αυτό πάντως οι Οθωμανοί μάζεψαν το νεκρό τους κι όπου φύγει φύγει.

Ένα καλοκαίρι επισκέφθηκε τα Σείσαρχα ένας βιβλιοδέτης που πήγαινε από χωριό σε χωριό και στάχωνε εκκλησιαστικά βιβλία. Η τιμή που είπε στο επίτροπο της εκκλησίας του οικισμού δεν μπορούσε να καλυφθεί από τα πενιχρά έσοδα του ναού κι έτσι έφυγε. 

Αμέσως μετά μετέβη στην Αξό όπου διανυκτέρευσε. Το βράδυ είδε τον ύπνο του την Αγία Παρασκευή που τον μάλωσε επειδή αρνήθηκε να σταχώσει τα βιβλία του ναού της. Την πρώτη φορά δεν έδωσε σημασία όμως η Αγία τον ενόχλησε και δεύτερη και τρίτη φορά. Τα ξημερώματα ξέπνοος έτρεξε στα Σείσαρχα και ζήτησε να πάρει τα βιβλία για να τα σταχώσει δωρεάν.

Το τέμπλο του ναού

Το ξυλόγλυπτο τέμπλο του μικρού μονόχωρου ναού της Αγίας Παρασκευής έχει πλάτος 3,60 μέτρα και αποτελείται από πάνω από 70 κομμάτια.

Διαβάστε την συνέχεια... »

– Ο Μαθηματικός Μανώλης Φασουλάς καταγράφει σε βιβλίο την πορεία και την ιστορία των Φασουλάδων

 “Γεώργιος Νικολάου Φασουλάς “Μαρνιέλος”. Αυτός που έκτισε την εκκλησία της Αγίας Μαρίνας στην περιοχή της Ζωμίνθου. Απέκτησε πέντε παιδιά. Τα τρία ήταν αρσενικά και τα δυο θηλυκά. Τα αρσενικά ήταν ο Μανόλης Φασουλάς “Σκαρμούτσος”, Νικόλαος Φασουλάς “Καλαιτζονικόλας” και Αστρινός Φασουλάς (παππούς Νταμπακογιάννη). Των θηλυκών κοπελιών τα ονόματα δεν τα ξέρω. Γνωρίζω όμως ότι η μια παντρεύτηκε στο Καμαράκι Μαλεβιζίου και τον άντρα της τον έλεγαν “Χειμωνοζάχαρη”. Η άλλη παντρεύτηκε στην Τύλισο και μια εγγονή της επήρε ένα με όνομα “Λυγερομιχάλη”

Αυτό είναι το πρώτο όνομα που αναγράφεται στο βιβλίο «Οικογένεια Φασουλάδων- Το Γενεαλογικό δέντρο” του Μαθηματικού Μανόλη Χ. Φασουλά, μια μεγάλη προσπάθεια καταγραφής στην οποία ο συγγραφέας είχε βασική πηγή πληροφοριών, τον 93χρόνο σήμερα τσαγκάρη, Νικόλα Φασουλά (Σκαμνάκο). Το βιβλίο κυκλοφόρησε στους κύκλους της οικογένειας με αφορμή την εορτή της Αγίας Μαρίνας στο εκκλησάκι στον Ψηλορείτη και διατίθεται μέσω του Μανόλη Φασουλά  (σ.σ πληροφορίες για το πως θα το αποκτήσετε, στο τέλος του άρθρου).

Την έκδοση προλογίζει ο δημοσιογράφος της ΕΡΤ Γιάννης Φασουλάς και ο συγγραφέας Μανόλης Φασουλάς, ενώ στο εξώφυλλο είναι η φωτογραφία της εκκλησίας της  Αγίας Μαρίνας στη Ζώμινθο και στο οπισθόφυλλο η πλατεία “Φασουλά” στη Σμύρνη. Η έκδοση χρηματοδοτήθηκε από τον Γιώργη Φασουλά (Σκαμνακογιώργη) και τον συγγραφέα Μανόλη Φασουλά (Μαθηματικό).

Ο συγγραφέας Μανόλης Φασουλάς αναφέρει στην πρώτη σελίδα του βιβλίου τα εξής: “Verba Volant, scripta manent= Τα λόγια πετούν, φεύγουν, τα γραπτά μένουν!

Ένα χειμωνιάτικο μεσημέρι πριν 3 χρόνια καθόμουν στο καφενείο του Ράφτη. Στο διπλανό τραπέζι ο μπάρμπα Νικόλας ο Σκαμνάκος, κάτι έλεγε σχετικά με το συγγενολόι μας. Τα έλεγε με τέτοια πειστικότητα, που δεν σου άφηνε την παραμικρή αμφιβολία για τα λεγόμενα του.

Πηγαίνοντας στο φροντιστήριο μου ήρθε η ιδέα ότι αυτή η “κινητή” εγκυκλοπαίδεια γνώσης του συγγένιου πρέπει να μείνει και στο χαρτί. Σε ένα διάλειμμα πήγα δίπλα στο τζαγκάρικο και είπα του μπάρμπα Νικόλα: “Την κινητή εγκυκλοπαίδεια που κουβαλάς πρέπει να τήνε ποθέσεις και στο χαρτί.”

Με πολύ ευχαρίστηση δέχτηκε την πρόταση μου και κάπως έτσι προέκυψε αυτό που έχετε στα χέρια σας, με το σκεπτικό: “Αν δεν ξέρεις από που έρχεσαι, δύσκολα θα μάθεις που θέλεις να πας.” Έτσι απλά, από τη μια ένα ελάχιστο δείγμα προσφοράς-ευγνωμοσύνης στους προγόνους μας, σε αυτούς που μας άνοιξαν πλαθιούς δρόμους και πορπατούμε σήμερα και από την άλλη μια παρακαταθήκη, ένα λυχνάρι για τους απογόνους μας, να βρίσκουν το δρόμο τση τιμής, τον καθαρό να πορπατήξουν.

Εδώ θα πρέπει να ευχαριστήσω ιδιαίτερα, τον Μανόλη Φασουλά του Χαρίδημου από τον Σωκαρά, τη Βαγγελιώ Φασουλά του Κωστή από τη Παναγιά, το Μανόλη Φασουλά του Σοφοκλή από τις Γωνιές και το Γιάννη Μηναδάκη, καθηγητή ΤΕΙ Ηρακλείου, γιατί δίχως τη δική τους συνδρομή δε θα έβγαινε άκρη, αλλά και όλους τους συγγενείς που κατά καιρούς ενόχλησα για κάποιες πληροφορίες.” ολοκληρώνει.

Η Πλατεία Φασουλά στη Σμύρνη

Στον πρόλογο του, ο δημοσιογράφος της ΕΡΤ Γιάννης Φασουλάς, αναφέρει τα εξής: «Οι ρίζες μας έρχονται από μακριά και πηγαίνουν πολύ μακριά…»

Ποιος δεν έχει απορίες για τις προγονικές του ρίζες; Ποιος δεν έχει αναρωτηθεί από  που κρατάει η σκούφια του;  Δεν είναι λίγες οι φορές που αναζητούμε απαντήσεις σε ερωτήματα, όπως:  «Ποιοι ήταν και τι έκαναν οι πρόγονοι μας;»,  «Γιατί επέλεξαν αυτό το μέρος για να ζήσουν και όχι κάποιο άλλο;», «Υπάρχουν κι αλλού συγγενείς και δεν τους γνωρίζουμε;», «Τι σχέση μπορεί να έχουμε με τους δεκάδες Φασουλάδες που συναντάμε ως επίθετο στην υπόλοιπη Ελλάδα, υπάρχει συγγένεια ή όχι;»

Σε αυτές και άλλες πολυπαραγοντικές εξισώσεις- ερωτήματα καλείται να δώσει απαντήσεις και εν μέρει λύσεις, η παρούσα έρευνα, με το Μανώλη Φασουλά τον Μαθηματικό να παίρνει την απόφαση να κινήσει τον τροχό της οικογενειακής ιστορίας μας.

Αναζητώντας από πού κρατάνε οι ρίζες σου είναι σίγουρα μια μεγάλη πρόκληση, κι αυτό γιατί τα τεκμηριωμένα στοιχεία είναι ιδιαίτερα λίγα, με τις μαρτυρίες και τις αφηγήσεις να αποτελούν την κύρια πηγή, για την ιχνηλάτηση του γενεαλογικού δέντρου.

Τα μέχρι σήμερα στοιχεία δείχνουν ότι το δέντρο της Οικογένειας των Φασουλάδων (Μαρνιέληδων) είναι ριζωμένο στους βράχους του Δία, πολύ πριν από την Οθωμανική σκλαβιά.

Ενός δέντρου που έχει απλώσει τα κλαδιά του στην Κρήτη, την Αθήνα, τη Θεσσαλονίκη και βέβαια στο εξωτερικό μέσα από το μεταναστευτικό ρεύμα των προηγούμενων δεκαετιών.

Καθοριστικός σταθμός για την εξάπλωση της Οικογένειας πέρα από την Κρήτη, όπως αναφέρουν οι μαρτυρίες, είναι η Σμύρνη της Μικράς Ασίας. Μέλη των Φασουλάδων, ως αξιωματικοί και ως απλοί στρατιώτες, έλαβαν μέρος στην Μικρασιατική  Εκστρατεία.

Μετά την οδυνηρή ήττα στην Μικρά Ασία, τα τρία μέλη της Οικογένειας μετέβησαν και εγκαταστάθηκαν στην Θεσσαλονίκη όπου απέκτησαν παιδιά και εγγόνια, δίνοντας έτσι μια νέα διάσταση στο γενεαλογικό δέντρο, η οποία δεν είναι ιδιαίτερη γνωστή.

Η θεμελίωση της εκκλησίας της Αγίας Μαρίνας (προστάτιδας της Οικογένειας) στους πρόποδες του ιερού βουνού μαρτυρεί ότι εδώ και αιώνες οι Φασουλάδες, είναι ταυτισμένοι με τον Ψηλορείτη έχοντας ως βασικό εργαλείο για την οικονομική τους ανάπτυξη την κτηνοτροφία.
Παράλληλα καλλιεργούν την ανωγειανή γη, αναδεικνύοντας ταυτόχρονα, μέσα  από κακουχίες, φτώχεια, πολέμους, Ολοκαυτώματα, και ξεριζωμούς, δεκάδες ανθρώπους στο χώρο των γραμμάτων, των τεχνών, της επιστήμης, του πολιτισμού, της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και των Ενόπλων Δυνάμεων.

Στην Ανω- Γη του Ψηλορείτη η παρουσία της Οικογένειας αποτυπώνεται σήμερα με δυναμικό τρόπο στην κοινωνική, οικονομική, πολιτικο-αυτοδιοικητική και πολιτιστική πραγματικότητα των Ανωγείων, στέλνοντας το μήνυμα ότι οι ρίζες της έρχονται από μακριά και πηγαίνουν πολύ μακριά….

Στο υστερόγραφο του βιβλίου αναφέρεται ότι σύμφωνα με ιστορικές πηγές, η οικογένεια των Φασουλάδων ήταν από τις πρώτες του χωριού. Στο βιβλίο με τίτλο “Το Οθωμανικό Κτηματολόγιο του Ρεθύμνου” Έκδοση-Μετάφραση-Σχολιασμός Ευαγγελία Μπαλτά-Mustafa Oguz, στη σελίδα 348, υπάρχει το όνομα Miheli Fasula στο ναχιγιέ (επαρχία) Μυλοποτάμου, για πληρωμή φορολογίας, την περίοδο 1670. Όμως τα στοιχεία  που υπήρχαν στη διάθεση των ερευνητών για τη σύνταξη του βιβλίου, αρχίζουν από το 1800, με πρώτο τον Γεώργιο Νικ. Φασουλά (Μαρνιέλο), εκείνον που έκτισε την εκκλησία της Αγίας Μαρίνας στην περιοχή της Ζωμίνθου.

Το βιβλίο εκδόθηκε από τον εκδοτικό οίκο “ΧΑΤΖΗΚΩΣΤΑ”

Οι ενδιαφερόμενοι που θέλουν να το αποκτήσουν μπορούν να απευθυνθούν στον συγγραφέα Μανόλη Φασουλά (Μαθηματικό) με τους παρακάτω τρόπους.

-Στο e-mail του: [email protected]

-Στο τηλέφωνο: 697- 277 42 35

-Στο mini-market που διατηρεί στα Ανώγεια, στην περιοχή του Αγίου Γεωργίου.

-Στο καφενείο του Δημήτρη Φασουλά (Μητσοφλά) στην πλατεία Αρμί.

-Η ΑΝΩΓΗ ευχαριστεί τον συγγραφέα για την προσφορά δύο αντιτύπων του βιβλίου στην εφημερίδα μας. Ευχόμαστε να είναι καλοτάξιδο και με ούριο άνεμο να φτάσει στα χέρια κάθε μέλους της οικογένειας Φασουλά όπου γης!

Η νέα μουσική παραγωγή του Γιάννη Καλομοίρη  με τίτλο «Αντάμωση» με τους Σταυρακάκη, Μανωλάκη, Ψαρογιώργη και Ψαραντώνη πρόκειται να παρουσιαστεί την Δευτέρα 26 Ιουλίου στο Κηποθέατρο «Μάνος Χατζιδάκις». 

Η «Αντάμωση» περιέχει 24 νέα κομμάτια παραδοσιακής κρητικής  μουσικής με σύγχρονο αλλά και κλασσικό ύφος,  σε μουσική και στίχους του Γιάννη Καλομοίρη. 

Την παρουσίαση θα προλογίσει ο Ross Daly.

Διαβάστε την συνέχεια... »

Πέθανε στα 89 της χρόνια η  Μαρία Δακανάλη ή “Μιχαλονικολίνα”. Η κηδεία της θα γίνει το Σάββατο 24 Ιουλίου, στις 3.30 μ.μ από τον Ιερό Ναό του Αγίου Ιωάννου στο Αρμί. Η τελετή θα γίνει σύμφωνα με όλα τα μέτρα προστασίας κατά της πανδημίας του Covid-19.

Η ΑΝΩΓΗ απευθύνει θερμά συλλυπητήρια στους οικείους της. Ας είναι ελαφρύ το χώμα των Ανωγείων που θα την σκεπάσει.

Δράση ενάντια στο κλείσιμο της Τράπεζας Πειραιώς στα Ανώγεια, πραγματοποίησε την Παρασκευή 23 Ιουλίου, η Οργάνωση Μελών του ΣΥ.ΡΙ.ΖΑ Ανωγείων. Το πανό που κρέμασαν στην πρόσοψη της Τράπεζας έγραφε χαρακτηριστικά: “Όχι στο κλείσιμο της Τράπεζας- Όχι στην υποβάθμιση του τόπου μας.”. Παράλληλα οι συγκεντρωμένοι, μοίρασαν φυλλάδια σε διερχόμενους οδηγούς και πεζούς με κεντρικό σύνθημα που αναγραφόταν να είναι ότι “το κλείσιμο των υποκαταστημάτων ενισχύει τις ανισότητες”.

 Παράλληλα χθες η Οργάνωση Μελών ΣΥ.ΡΙ.ΖΑ Ανωγείων, εξέδωσε σχετική ανακοίνωση αναφέροντας τα εξής:

“Ένα νέο κύμα κλεισίματος καταστημάτων τραπεζών ετοιμάζουν οι διοικήσεις τους, σε συνέχεια των κλεισιμάτων που έγιναν το 2020, συγκεκριμένα σχεδιάζεται να κλείσουν: Τράπεζα Πειραιώς 64 καταστήματα, Εθνική Τράπεζα 25 καταστήματα, Τράπεζα Αττικής 7 Καταστήματα. Χωρίς καμία αίσθηση κοινωνικής ευθύνης η Τράπεζα Πειραιώς αποφασίζει το κλείσιμο του καταστήματός της στο χωριό μας, το οποίο έως τώρα εξυπηρετούσε πάνω από 10.000 κατοίκους του ευρύτερου ορεινού όγκου του Ψηλορείτη, οι οποίοι στην πλειοψηφία τους είναι αγρότες – κτηνοτρόφοι και αρκετοί από αυτούς υπερήλικες.

Το κλείσιμο του τοπικού υποκαταστήματος της Τράπεζας Πειραιώς συνεπάγεται αυτομάτως και σε συρρίκνωση του οικονομικού κύκλου τοπικών επιχειρήσεων, τις καταδικάζει σε οικονομικό μαρασμό, ανοίγοντας ακόμα περισσότερο την ψαλίδα οικονομικής ανάπτυξης ανάμεσα στο κέντρο και την περιφέρεια, δημιουργώντας οικονομική ανισορροπία και εν τέλει μείωση της απασχόλησης στην τοπική κοινωνία.

Τα Ανώγεια είναι μία περιοχή αμιγώς αγρο-κτηνοτροφική με τους πολίτες να έχουν πολύχρονες συναλλαγές με την πρώην Αγροτική Τράπεζα που ήταν πλήρως συνυφασμένη με τις τραπεζικές συναλλαγές των κατοίκων, την οποία διαδέχθηκε η Τράπεζας Πειραιώς και είναι η μοναδική τράπεζα με την οποία έχει αποκλειστική συνεργασία ο ΟΠΕΚΕΠΕ για τις συναλλαγές.

Το προσωπικό που απασχολείται στο υποκατάστημα είναι το ελάχιστο (τρία άτομα) και επί της ουσίας προσφέρει υπηρεσίες θυρίδας και όχι καταστήματος, με το κλείσιμό του, το πλησιέστερο σημείο για την εξυπηρέτηση των πολιτών βρίσκεται σε απόσταση 70 χλμ. (με την επιστροφή), που με δεδομένα την ελλιπή συγκοινωνιακή σύνδεση και το απαρχαιωμένο οδικό δίκτυο θα επιβαρύνει τους κατοίκους με επιπλέον εργατοώρες και κόστος.

Η ψηφιοποίηση χρησιμοποιείται ως δικαιολογία για να θέσει στο περιθώριο τους συμπολίτες μας που δεν έχουν και δε μπορούν να έχουν πρόσβαση στα ψηφιακά μέσα και θα επιτείνει δυσμενέστερα, την πρόσβαση του πληθυσμού, νοικοκυριών και επιχειρήσεων, σε βασικές και ποιοτικές χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες.

Η Οργάνωση Μελών ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία Ανωγείων λέει όχι στο κλείσιμο του μοναδικού χρηματοπιστωτικού ιδρύματος του Δήμου μας που έχει ως αποτέλεσμα την υποβάθμιση του τόπου μας και τον οικονομικό μαρασμό των κατοίκων της ορεινής υπαίθρου και απαιτούμε από τις τράπεζες να στηρίξουν και να προσφέρουν τις υπηρεσίες τους σε όλη τη κοινωνία και όχι μόνο σε πέντε έξι μεγάλα επιχειρηματικά συμφέροντα».

Την ερχόμενη Κυριακή 25 Ιουλίου, θα τελεστεί στον Ιερό Ναό του Αγίου Δημητρίου στο Μετόχι, το σαρανταήμερο μνημόσυνο, για την ανάπαυση της ψυχής του Ελευθερίου Μανουρά (Λευτέρακα), πρώην Αντιδημάρχου, εντεταλμένου συμβούλου και δημοτικού συμβούλου Ανωγείων. Η τελετή θα γίνει σύμφωνα με όλα τα μέτρα προστασίας κατά της πανδημίας του Covid-19. Ψηφίσματα την ημέρα της κηδείας του είχαν εκδώσει ο Δήμος Ανωγείων καθώς και ο Ιερός Ενοριακός Ναός Γενεσσίου της Θεοτόκου στην Καρκαδιώτσισσα Ηρακλείου.

Την ερχόμενη Κυριακή 25 Ιουλίου, θα τελεστεί στον Ιερό Ναό του Αγίου Δημητρίου στο Μετόχι, το σαρανταήμερο μνημόσυνο, για την ανάπαυση της ψυχής του Ελευθερίου Μανουρά (Λευτέρακα), πρώην Αντιδημάρχου, εντεταλμένου συμβούλου και δημοτικού συμβούλου Ανωγείων. Η τελετή θα γίνει σύμφωνα με όλα τα μέτρα προστασίας κατά της πανδημίας του Covid-19. Ψηφίσματα την ημέρα της κηδείας του είχαν εκδώσει ο Δήμος Ανωγείων καθώς και ο Ιερός Ενοριακός Ναός Γενεσσίου της Θεοτόκου στην Καρκαδιώτσισσα Ηρακλείου.

Η οικογένεια του με σημείωμα της στην ΑΝΩΓΗ, τον αποχαιρετάει με τα εξής λόγια:

“Για πιο ταξίδι κίνησες να πας, να με θυμάσαι και να μ’ αγαπάς…

Μα πότε επεράσανε, σαράντα μέρες Θέ μου,
και δε τη σπας ‘πο πάνω σου, τη μαύρη πλάκα πε μου.

Πως το βαστάς στη μαύρη γης και το ‘χεις το κορμί σου,
απού δε σ’ έβανε ο ντουνιάς, στο διάβα τσι ζωής σου.

Απ’ το ¨Κορίτσι” καθ’ αργά, να ‘ρθεις σε περιμένω,
“Ερήνη” φέρε μου φαί, ν’ ακούσω, ανημένω.

Αητέ τσι πια ψηλής κορφής που μπόρες δεν φοβόσουν,
σε πήρε ο Χάρος ύπουλα, την ώρα που κοιμόσουν.

Για δεν εμπόριενε αλλιώς, μαζί σου να τα βάλει,
κι επήρε σε κι εχάθηκαν, τα όμορφα σου κάλλη.

“Κορίτσι” και “Κουτσαχλαδιά”, “Τσούτσουρα”, “Πάνω αμπέλια”
έκαμες τόση καταδιά, εγγόνια και κοπέλια.

Ετίμησε σε το χωριό και σε ψηφίσαν όλοι,
κι έκαμες Αντιδήμαρχος στ’ Ανωγειανό περβόλι.

Άφησες όνομα καλό και σεβασμό μεγάλο,
έχει για σένα το χωριό, όπου κι αν κάμω ζάλο.

Την κάθε μέρα που περνά μια αθιβολή μου λέει,
για σένα όποιος και να δω και σαν κοπέλι κλαίει.

Και τον αποχαιρετισμό που μου δώκες Μπαμπά μου,
θα ‘τόνε κάμω φυλαχτό, να σ’ έχω συντροφιά μου.

Ένα μεγάλο ευχαριστώ, θα πω μα είναι λίγο,
“Πατέρα” υπερήφανη, απ’ τη ζωή θα φύγω.

Σ’ αγαπώ, η Ειρήνη σου. Αιωνία σου η μνήμη, καλή αντάμωση μπαμπά μου.

Σ’ ένα χαρτί από μπλοκ, ένα μήνα πριν το θάνατο σου, έγραφες και σε ρώτησα τι γράφεις. Μου απάντησες: “Θέλω να τα αφήσω να τα έχετε.” Μαντινάδες και τραγούδια που σου άρεσαν. Θα παραθέσω 4 μαντινάδες που δεν ήταν δικές σου, όμως σε εξέφραζαν ως προσωπικότητα.

Από μεγάλη απόσταση, κορφή σε καμαρώνω,
κι ένα χαλίκι απάνω σου, ήθελα να ‘μαι μόνο.

Πάντα ψηλά στέκει η κορφή, αν είν’ και χιονισμένη,
το βράχο δέρνει η θάλασσα, μα πάντα βράχος μένει.

Άμα είναι ο τράγος δυνατός κι άμα ‘ναι ο άντρας, άντρας,
δεν τόνε στένουνε κλαδιά, μήδε τοιχιά τσι μάντρας.

Ο άντρας που ‘χει αρετές, ‘πο που κι αν ένε αξίζει,
σαν το σγουρό βασιλικό, αργά ταχιά μυρίζει.

Η κόρη σου Μαρία σε αποχαιρετάει με τις παρακάτω δυο μαντινάδες:

Μ’ αξίες και ιδανικά, άντρας χωρίς ψεγάδι,
σαν το περήφανο αητό, εμίσεψες στον Άδη.

Σαράντα μέρες που ‘κάμες, του Άδη το χατήρι,
κι εγώ νημένω να σε δω, στο σπίτι μουσαφίρη.

Δεν θα σε ξεχάσουμε ποτέ, όπως κι εσύ δεν μας ξέχασες ποτέ. 
Η γυναίκα σου, τα παιδιά σου, τα εγγόνια σου, τα δισέγγονα σου.”

Στην μνήμη του Ελευθερίου Μανουρά, η οικογένεια του, κατέθεσε στην ΑΝΩΓΗ, το ποσό των 100 ευρώ, για τις ανάγκες της ηλεκτρονικής μας έκδοσης και του Εργαστηρίου Γνώσης της ενορίας του Αγίου Γεωργίου.
Το ποσό των 50 ευρώ κατέθεσε επίσης στη μνήμη του και ο Άρης Σαλούστρος (Γάζι).Τους ευχαριστούμε θερμά. Ας είναι ελαφρύ το χώμα των Ανωγείων που τον σκεπάζει.

Κλείνοντας να αναφέρουμε ότι συλλυπητήριο μήνυμα έστειλε και ο Μητροπολίτης Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου κ.κ Ευγένιος, το οποίο διαβάστηκε από τον π. Ανδρέα Κεφαλογιάννη στην κηδεία του Ελευθερίου Μανουρά. Ανέφερε τα εξής:

“Λόγω ανειλημμένων υποχρεώσεων δεν μπόρεσα να παραστώ στην εξόδιο ακολουθία. Τις επόμενες ημέρες θα βρίσκομαι στα Ανώγεια για να τελέσω ένα τρισάγιο στον τάφο του. Τα ειλικρινή μου συλλυπητήρια στους οικείους του. Ο Ελευθέριος Μανουράς ήταν στενός μου φίλος, που με είχε στηρίξει σε διάφορες πρωτοβουλίες που είχα αναλάβει στη Μητρόπολη. Αιωνία η μνήμη του.”