Δημοτικό σχολείο, Νηπιαγωγεία και Παιδικός σταθμός Ανωγείων, γέμισαν ξανά σήμερα με ζωή, παιδικά χαμόγελα και όμορφες εικόνες, στην πρώτη μέρα λειτουργίας τους μετά την απόφαση της Κυβέρνησης. Στα σχολεία μας τηρήθηκαν αυστηρά όλα τα μέτρα υγειονομικής ασφάλειας, ενώ όπως ήταν φυσικό επικράτησε ενθουσιασμός από τα μικρά παιδιά που μετά από τόσο καιρό έσμιξαν ξανά με τους φίλους και συμμαθητές τους.

Οι απουσίες ήταν ελάχιστες, κυρίως στον Παιδικό σταθμό, αλλά η ενημέρωση που είχαν οι εκπαιδευτικοί από τους γονείς είναι ότι αυτές θα είναι προσωρινές και σταδιακά όλα τα παιδιά θα επανέλθουν στα σχολεία. Έτσι στο δημοτικό σχολείο, από τους 122 μαθητές μόλις δυο από την ίδια οικογένεια και ένα ακόμα δεν προσήλθαν, στα δυο Νηπιαγωγεία είχαμε επίσης δυο απουσίες από τα 40 παιδιά που φοιτούν εκεί, ενώ στον Παιδικό προσήλθαν 17 παιδιά από τα 25 συνολικά.

Όπως είπαμε τηρούνται όλοι οι κανόνες ασφαλείας, ενώ συγχαρητήρια αξίζουν και στις υπαλλήλους της καθαριότητας των σχολείων που δουλεύουν ακόμα και τις ώρες των μαθημάτων καθαρίζοντας και απολυμαίνοντας χώρους που βρίσκονται παιδιά.

Η ΑΝΩΓΗ συνομίλησε με ανθρώπους και των τριών εκπαιδευτηρίων μας. “Τα παιδιά έχουν μια διάθεση εκτόνωσης και σε μαθήματα όπως η Γυμναστική και το θεατρικό παιχνίδι ξεφαντώνουν, το χαίρονται κυριολεκτικά” αναφέρει αρχικά η διευθύντρια του δημοτικού σχολείου Έφη Χατζάκη και καταλήγει πως: “οι γονείς δεν επιτρέπεται να μπαίνουν στον χώρο, ενώ η μεγάλη έκταση του και η επίσης μεγάλη είσοδος του ευνοούν στο να μην υπάρχει συνωστισμός και όλες μας οι δραστηριότητες να γίνονται με ασφάλεια.”

Η Νηπιαγωγός Μαρία Πασπαράκη ανέφερε την χαρά της για την επανέναρξη των μαθημάτων, ενώ τόνισε πως “Είδα πολύ χαρά στα μάτια των παιδιών, χάρηκαν και με την παιδική χαρά και που είδαν ξανά τους συμμαθητές τους. Ήταν υπέροχα και για αυτά και για εμάς, ενώ συγκινήθηκα καθώς μερικά με ρωτούσαν αν ανοίξαμε μόνο για μια μέρα και θα κλείσουμε αύριο, δείχνοντας πόση αγάπη και προσμονή είχαν.”. Σο ίδιο μήκος κύματος και η εκπαιδευτικός Ελένη Δακανάλη του Παιδικού σταθμού που τόνισε ότι “είχαμε μεν κάποιες απουσίες παιδιών απόψε αλλά οι γονείς τους μας είχαν εγκαίρως ενημερώσει για αυτές, καθώς και ότι σταδιακά θα επιστρέψουν τα παιδιά στον Παιδικό σταθμό. Το σημερινό κλίμα ήταν ιδιαίτερα θερμό, πολύ αγάπη στο σμίξιμο ξανά των παιδιών. Τηρούμε όλα τα μέτρα και δίνουμε τον καλύτερο εαυτό μας για να το απολαύσουν τα παιδιά μετά από μια δύσκολη περίοδο για όλους μας.”

Να αναφέρουμε τέλος, ότι με την ευκαιρία του σημερινού ανοίγματος των σχολείων, έγινε ουσιαστικά και η επίσημη πρώτη για την καινούρια παιδική χαρά στο χώρο του Νηπιαγωγείου, που ήταν έτοιμη εδώ και περίπου ενάμιση μήνα αλλά λόγω lockdown δεν είχε επισκέψεις από τα παιδιά. Με μήνυμα τους στην ΑΝΩΓΗ, η διεύθυνση και οι εκπαιδευτικοί των δυο Νηπιαγωγείων στα Ανώγεια ευχαριστούν θερμά τον δήμο Ανωγείων για την υλοποίηση του έργου, που βοηθά στο έργο τους και δίνει τόση χαρά στους μικρούς μαθητές.

Ευχόμαστε τα καλύτερα σε εκπαιδευτικούς, μαθητές και γονείς, καθώς και στους υπαλλήλους καθαριότητας, για την συνέχεια των μαθημάτων. Καλή δύναμη σε όλους!

Του Δακανάλη Μανόλη πρώην Αγρονόμου

Μετά τη μύηση στη Φιλική Εταιρεία των οπλαρχηγών στα Ανώγεια και μέχρι την κήρυξη της επανάστασης του 1821 η οποία διαφαίνονταν στον ορίζοντα, ήταν χρόνος προπαρασκευής. Οι δημογέροντες των Ανωγείων μεριμνούσαν για την συγκέντρωση καριοφιλιών, πιστολιών, μαχαιριών, πυρίτιδας και άλλων υλικών τα οποία προμηθεύονταν κυρίως από Σφακιανούς λαθρέμπορους τους γνωστούς μπασαλήδες. Η εκπαίδευση των Ανωγειανών στα όπλα γίνονταν μακριά από το χωριό και τον κόσμο. Ιδιαίτερη προσοχή έδιναν στο τρέξιμο, την πάλη, τους πήδους, ενώ αρκετοί αναδείχτηκαν σε ωκύποδες, άριστους δρομείς και επικίνδυνους διώκτες των τούρκων.

Πέρα όμως από την εκπαίδευση των Ανωγειανών στις πολεμικές τέχνες, την προπαρασκευή για τον επερχόμενο αγώνα, τα προβλήματα της καθημερινότητας, είχαν στο κεφάλι τους και διάφορους ενοχλητικούς γενίτσαρους. Κυρίως στις γιορτές οι γενίτσαροι αυτοί έκαναν επισκέψεις στο χωριό και συνδιασκέδαζαν με τους Ανωγειανούς, πλην όμως πολλές φορές καταχρόνταν της φιλοξενίας των. Τέτοιοι γενίτσαροι ήταν οι Γουσούφηδες του Αμυγδαλιά (Πύργος δίπλα στο χωριό Θεοδώρα του Μυλοποτάμου), ο Δερβίς Αγάς από τις Κούρτες της Μεσαράς και ο Τουτουντζής από το χωριό Βενί του Μυλοποτάμου.

Ο Βασίλης Σμπώκος ή Σμπωκοβασίλης, με τους προύχοντες του χωριού παπά Μιχάλη Σκουλά ή Ξώπαπα, Ξετρύπη Σταύρο και το Δακανάλη Μανόλη ή Παπαδομανόλη, αποφάσισαν να ξεκαθαρίσουν την κατάσταση αθόρυβα και χωρίς να δώσουν αφορμή στον Ορντάν Αγά, που διοικούσε το τάγμα των γενίτσαρων στο Μυλοπόταμο. (Πηγές: απομνημονεύματα γιατρού Γιώργη Δακανάλη σελ. 24-30. Οι Παλαιοί Ανωγειανοί σελ.176-178 του Ορέστη Μανούσου.

Η αρχή έγινε από τον Τουτουτζή, τον οποίο δοθείσης ευκαιρίας έδειρε βάναυσα ο Σταύρος Ξετρύπης. Τον μετέφεραν στο σπίτι του Χαλή Αγά στην Αξό, όπου και κατέληξε χωρίς να πει τίποτα σε κανένα.

Ο Γιάννης Δακανάλης ή Ντακαναλογιάννης ήταν γνωστός για τις υπεράνθρωπες σωματικές και ψυχικές του δυνάμεις. Ο ίδιος όπως λένε, δεν ήξερε, ότι είχε τόση μεγάλη σωματική ρώμη, νόμιζε ότι όλοι οι άνθρωποι, είχαν την ίδια δύναμη. Κάποια μέρα δυο Ανωγειανοί προσπαθούσαν να φορτώσουν σε ένα ημίονο δυο μεγάλους φάρδους κριθάρι. Φόρτωσαν τον ένα και για υποστήριγμα είχαν βάλει μια χαχαλόβεργα. Προσπαθούσαν από κοινού να φορτώσουν τον άλλο φάρδο, αλλά δεν τα κατάφερναν, γιατί έγερνε το σαμάρι του ημίονου και τους έπεφτε. Τότε ο Ντακαναλογιάννης που έτυχε να περνά από εκεί, τους έβαλε να υποβαστάζουν το φορτωμένο φάρδο και αυτός με μια άνετη κίνηση φόρτωσε τον άλλο. Τότε λέει κατάλαβε, ότι είχε παραπάνω δύναμη από τους άλλους. (Αφήγηση Μιχάλη Γεωργ. Δακανάλη ή Μιχαλομιχάλη 1906-1989).

Ο Σπωκοβασίλης, ο Ξετρύπης με τους λοιπούς προύχοντες κατέστρωσαν το σχέδιο της εξόντωσης του Γιουσούφ Αγά, χωρίς να ενοχοποιηθεί το χωριό για το φόνο. Οι τούρκοι συνήθως μόνο όταν τους κτυπούσαν με το όπλο, το έκαναν επίσημα γνωστό, διαφορετικά λόγω εγωισμού δεν έλεγαν τίποτα. Την εκτέλεση του σχεδίου ανέθεσαν στον Ντακαναλογιάννη ως ένας άλλος Ηρακλής.

Σε ένα τέτοιο γλέντι που διοργάνωσε στην πλατεία Λιβάδι στο Περαχώρι ο Γιουσούφ Αγάς του Αμυγδαλιά, διασκέδαζε όρθιος και οπλισμένος. Δίπλα του έστεκε ο σωματοφύλακας του και παραπέρα ήταν δεμένη τη φοράδα του. Ενώ το γλέντι βρίσκονταν στο αποκορύφωμα, έφθασε πιωμένος ο Ντακαναλογιάννης, είχε επιδεικτικά το πιστόλι στη μέση του και έκανε τον αφελή.

Ο Γιουσούφ εξαγριώθηκε βλέποντας το πιστόλι και του φωνάζει: «Γκιαούρη πως τολμάς να φέρεις μαζί σου πιστόλι και να παρουσιάζεσαι ενώπιον μου». 

Διαβάστε την συνέχεια... »

Παλιέ μου χρόνε μίσεψε, δε σου παραπονούμε,

αλλά δεν έχω και καλό, ‘πο σένα να θυμούμε.

============================================

Καινούριε χρόνε και να ‘ρθεις, πράμα δε σου γυρεύω,

μόνο μη ‘φήσεις του παλιού, τσι πόνους να παλεύω.

Ήταν δυο μαντινάδες που μερικά χρόνια πριν, κάποια παραμονή πρωτοχρονιάς, είχε γράψει η Αγγέλα Αεράκη, στο δωμάτιο ενός νοσοκομείου όπου έδινε μια γιγάντια μάχη για την υγεία της, έχοντας πάντα δίπλα στο πλευρό της, πιστούς  βράχους και στήριγματα, τον πατέρα της Διομήδη και την μητέρα της Ειρήνη. Μερικά χρόνια αργότερα, και την παραμονή της  φετινής Πρωτοχρονιάς του 2021, ο πατέρας της θα έφευγε για το μεγάλο ταξίδι, στα 86 του χρόνια, βυθίζοντας στη θλίψη όλη την οικογένεια των Αεράκηδων, των Ανωγειανών και φίλων και ιδιαίτερα σε όλους εμάς που ζήσαμε την ζεστή και στιβαρή παρουσία του στην αγαπημένη του πλατεία Μεϊντάνι.

Ο Διομήδης Αεράκης του “Κατρινομανώλη” ήταν μια ξεχωριστή περίπτωση Ανωγειανού, που δούλεψε σκληρά στο εξωτερικό, όπου και δημιούργησε και ανέθρεψε μια υπέροχη οικογένεια με μοναδικό του όνειρο ζωής την επιστροφή του στα Ανώγεια και το Μεϊντάνι όπως ανέφερε τότε. Όνειρο που έγινε πραγματικότητα για τα τελευταία 20 χρόνια της ζωής του, προσφέροντας σε όλους εμάς που τον γνωρίσαμε την ζεστασιά του, την απλοχεριά, την πάντα δυνατή και στεντόρεια φωνή του με τον καθαρό λόγο και την αξιοπρέπεια του.

Γεννημένος το 1934, μεγαλωμένος στις φλόγες του πολέμου και της ισοπέδωσης των Ανωγείων, έχοντας ένα μυαλό με ανοιχτούς ορίζοντες, ο Διομήδης, ήθελε πάντα να αναζητήσει μια καλύτερη τύχη σε ένα άλλο μέρος. Στα τριάντα του χρόνια, το 1964 θα έκανε το μεγάλο βήμα, της μετανάστευσης στην Γερμανία, όπως και εκατοντάδες χιλιάδες Έλληνες που αναζητούσαν το όνειρο τους. Για 35 χρόνια, θα εργαστεί σκληρά ως εργάτης για όλη αυτή την περίοδο, σε εργοστάσιο με υαλοβάμβακα. Ακούραστος και επίμονος, μέχρι να πετύχει τον τελικό στόχο της επιστροφής στα Ανώγεια.

Εκεί στην Γερμανία, το 1968, μέσα από μια φωτογραφία, θα αγαπήσει την Ειρήνη Σαρρή και θα την ζητήσει σε γάμο. Ο Διομήδης, ήταν καλός φίλος εκεί με έναν πρώτο ξάδερφο της γυναίκας του, την είδε σε μια φωτογραφία και δεν το σκέφτηκε δεύτερη φορά. Η αγάπη θα γεμίσει την ζωή του και μαζί θα αποκτήσουν τρία παιδιά, τον Μανόλη, την Αγγέλα και τον Μπάμπη, και αργότερα αρκετά εγγόνια που θα τον έκαναν ευτυχισμένο παππού.

Διαβάστε την συνέχεια... »

Ο Δήμος Ανωγείων ενημερώνει τους δημότες ότι ο Οργανισμός Απασχόλησης Εργατικού Δυναμικού (ΟΑΕΔ) έχει ανακοινώσει και  βρίσκεται σε εξέλιξη Πρόγραμμα Επιχορήγησης για την απασχόληση μακροχρόνια ανέργων,  ηλικίας 55-67 ετών (Δημόσια Πρόσκληση Νο 11/2017, Αριθμός Πρωτ. 42119/15-7-2020).

Ωφελούμενοι του προγράμματος είναι άτομα ηλικίας 55 έως 67 ετών, εγγεγραμμένοι στο μητρώο ανέργων των Υπηρεσιών του ΟΑΕΔ, για χρονικό διάστημα τουλάχιστον δώδεκα (12) μηνών. Επίσης οι ωφελούμενοι θα πρέπει να :

α) έχουν συμπληρώσει το 55ο έτος και να μην έχουν υπερβεί το 67ο έτος της ηλικίας τους, αντίστοιχα) κατά την υπόδειξή τους από το αρμόδιο ΚΠΑ2,

β) έχουν συμπληρώσει το τυποποιημένο έντυπο εξατομικευμένης προσέγγισης και να διαθέτουν συμπληρωμένο ΑΣΔ

καθώς και σειρά άλλων κριτηρίων που καταγράφονται στην αναλυτική πρόσκληση του ΟΑΕΔ.

Αν στα Ανώγεια υπάρχουν μακροχρόνια άνεργοι 55-67 χρόνων που ενδεχομένως ενδιαφέρονται για τη συμμετοχή τους στο πρόγραμμα και πληρούν τις προϋποθέσεις παρακαλούνται να ενημερώσουν το Γραφείο Προσωπικού του Δήμου Ανωγείων προκειμένου να διερευνηθεί η δυνατότητα απασχόλησής τους.

“Όποιος γεννιέται μερακλής, αθάνατος λογάται,

γιατί ποτέ η λεβεντιά, σε τάφο δεν κοιμάται…”

Ήταν 7 Ιανουαρίου 2015, όταν ο Μιλτιάδης Ξυλούρης του Ξυδάκη, ένας σπουδαίος Ανωγειανός, έφευγε από τη ζωή στα 73 του χρόνια, για να συνεχίσει το μερακλήκι, τις μαντινάδες, τον χορό και τις παρέες του στην γειτονιά των αγγέλων, μαζί με άλλους εμβληματικούς ανθρώπους της πολιτιστικής μας παράδοσης. Το Περαχώρι αποχαιρετούσε μια δυνατή μορφή του και οι Ανωγειανοί με σεβασμό και ευγνωμοσύνη θα τον συνόδευαν στην τελευταία του κατοικία, τονίζοντας τις ακλόνητες ηθικές αξίες του, την πίστη στην παράδοση και την αυθεντικότητα με την οποία εξέφραζε το συναίσθημα της ψυχής του, σε όλη τη διάρκεια της ζωής του.

Έξι χρόνια μετά, η μνήμη του παραμένει άσβεστη, και αφήνει μια πικρία για μια σπουδαία παλαιά γενιά Ανωγειανών μερακλήδων που αποχώρησαν αφήνοντας μας όλους φτωχότερους, αλλά “φορτωμένους” με τις αναμνήσεις και το χρέος να πατήσουμε στα ίδια βήματα με τα δικά τους.

Η οικογένεια του, επικοινώνησε με την ΑΝΩΓΗ και θέλησε να προσφέρει το ποσό των 100 ευρώ στη μνήμη του, με αφορμή τη συμπλήρωση έξι χρόνων, για τις ανάγκες της ηλεκτρονικής μας έκδοσης και του Εργαστηρίου Γνώσης της ενορίας του Αγίου Γεωργίου. Τους ευχαριστούμε θερμά. Ας είναι ελαφρύ το Ανωγειανό χώμα που σε σκεπάζει Μιλτιάδη.

Δείτε παρακάτω ένα μικρό μονόλεπτο βίντεο, με τον Ψαραντώνη στη λύρα τη δεκαετία του 1970, κάπου στον Ψηλορείτη, έχοντας δίπλα του στο  λαούτο τον γιο του Ψαρογιώργη και τον Μιλτιάδη Ξυλούρη να σέρνει το χορό.

Ένας ξεχωριστός αγιασμός πραγματοποιήθηκε και φέτος στα Ανώγεια Μυλοποτάμου Ρεθύμνου. Πρόκειται για τον Αγιασμό των Σκλαβεριών, των κουδουνιών, που χρησιμοποιούν οι βοσκοί στα κοπάδια τους.

Όπως εξήγησε στο ΑΠΕ ΜΠΕ ο πατήρ Ανδρέας Κεφαλογιάννης από τον Ιερό Ναό Αγίου Γεωργίου: “Τα σκλαβέρια είναι οι γνωστές κουδούνες για τον πολύ κόσμο. Εδώ στα Ανώγεια διατηρούμε το έθιμο του Αγιασμού των Σκλαβεριών, έθιμο που χάνεται στα βάθη των αιώνων. Οι βοσκοί μας, φέρνουν τα σκλαβέρια και τα τοποθετούν στην εκκλησία μέσα και αρκετά δίπλα στη κολυμπήθρα του Αγιασμού. Μετά τον Αγιασμό, τα παίρνουν και τα τοποθετούν στο λαιμό των προβάτων, εκείνων που είναι τα καλύτερα τους ζώα από το κοπάδι, στα ζωντανά αρχηγούς των κοπαδιών, σε εκείνα που καθοδηγούν τα υπόλοιπα ζώα”. Όπως αναφέρει ο πρωτοπρεσβύτερος, οι βοσκοί έχουν βαθιά σύνδεση με το θείο, λόγω και των ιδιαίτερων σχέσεων τους με την άγρια φύση στην οποία κινούνται και δραστηριοποιούνται τους περισσότερους μήνες του χρόνου. “Ζωή μοναχική η ζωή του βοσκού, ο οποίος ζει στα βουνά της περιοχής μας, στις πλαγιές του Ψηλορείτη, στη Νίδα και στις χιονισμένες κορφές των ορέων.

Ζωή που τον φέρνει πολύ κοντά στο Θεό, με τον οποίο, κάθε κτηνοτρόφος, ποιμένας, βοσκός, αναπτύσσει μία πολύ ιδιαίτερη και πολλές φορές παράδοξη σχέση”, λέει ο πατέρας Ανδρέας Κεφαλογιάννης, επισημαίνοντας ότι, ο Αγιασμός των Σκλαβεριών, από τους βοσκούς θεωρείται ως μία αναγκαία προϋπόθεση ώστε η χρονιά για τα ζωντανά τους, για τα κοπάδια τους να είναι καλή χωρίς προβλήματα και δυσκολίες.

Φέτος ο Αγιασμός πραγματοποιήθηκε μόνο με την παρουσία του ιερέα των Ανωγείων, λόγω των μέτρων προστασίας από τον Κορονοϊό. Παράλληλα πραγματοποιήθηκε ο Αγιασμός στα σπίτια επίσης με όλες τις προφυλάξεις και αποστάσεις, τόσο από τον ιερέα όσο και τους πιστούς, οι οποίοι τοποθετούν δίπλα στο πιάτο με το νερό όπου διαβάζονται οι ευχές του Αγιασμού και ένα Σκλαβέρι, μία κουδούνα, για να έχει ευλογία και ο οίκος του βοσκού, το σπίτι του και η οικογένεια του.

ΑΠΕ-ΜΠΕ του Μ. Λαμπαθάκη