Πολιτισμός
Φωτιά ξέσπασε στον Αίμονα Μυλοποτάμου Ρεθύμνου στις 11 το πρωί, σε χορτολιβαδική και δασική έκταση, από άγνωστη μέχρι στιγμής αιτία.
Η φωτιά τέθηκε υπό μερικό έλεγχο λόγω της έγκαιρης επέμβασης της πυροσβεστικής υπηρεσίας, ενώ στο χωριό αυτή την ώρα βρίσκονται για την πλήρη κατάσβεσή της πέντε οχήματα της πυροσβεστικής με πλήρωμα 12 πυροσβέστες τους οποίους συνδράμει και πεζοπόρο τμήμα εννέα δασοπυροσβεστών.
Παρά το ότι η φωτιά βρισκόταν σε κοντινή απόσταση από το χωριό Αίμονας, καμία κατοικία δεν απειλήθηκε, ενώ βοήθεια στην πλήρη κατάσβεσή της προσφέρει ένα πυροσβεστικό ελικόπτερο.
Ένα τριήμερο εκδηλώσεων πολιτισμού στις 27, 28 και 29 Ιουλίου, αφιερωμένο σε όλους όσους έχουν το βλέμμα στραμμένο στον ουρανό, είναι φέτος τα Υακίνθεια.
Κάθε ημέρα και για τρεις ημέρες, για 15η χρονιά, θα συναντηθούν η τέχνη, τα γράμματα και η παράδοση σε μία διαρκή προσπάθεια έκφρασης, μέσα από μοναδικές ερμηνείες.
Για να δεις τα άστρα, πρέπει να σηκώσεις κεφάλι… Η Επιστήμη, ο Αθλητισμός, η Μουσική και τέλος ο Χορός ενώνονται σε μία εποχή-σημείο αναφοράς στα 1260μ. υψόμετρο του Άγιου Υάκινθου, στα Ανώγεια.
Την πρώτη ημέρα η ομιλία της Άννας Τζιροπούλου με θέμα ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ: Μια ιστορία πανάρχαιη, θα σημάνει την έναρξη δίνοντας τη σκυτάλη στους ολυμπιονίκες Βούλα Πατουλίδου, Ιωάννη Μελισσανίδη, Δημοσθένη Ταμπάκο, Στέλιο Μιγιάκη, Πέτρο Γαλακτόπουλο, Γιώργο Καπελάκη και άλλους, για να μας δείξουν πώς οδήγησαν τα βλέμματά μας να ακολουθούν το αργό ανέβασμα της σημαίας ως τη συγκίνηση, ως τα άστρα.. μέσα από Βίντεο-προβολές των ένδοξων στιγμών τους και μέσα από μία ζωντανή συνέντευξη στο θέατρο του Υάκινθου, όπου και οι θεατές θα έχουν την ευκαιρία να απευθύνουν ερωτήσεις.
Θα ακολουθήσει μουσική βραδιά με την Μόρφω Τσαϊρέλη, τον Ηρακλή Βαβάτσικα, τη Μαριάννα Ζάχου ενώ θα συμμετέχει και ο Λουδοβίκος των Ανωγείων.
Την δεύτερη ημέρα, σε μια εφ’ όλης της ύλης παρουσίαση της δράσης του Αστεροσκοπείου του Σκίνακα από τον καθηγητή Γιάννη Παπαμαστοράκη και τους συνεργάτες του για πρώτη φορά, θα έχουμε τη μοναδική ευκαιρία να συνδεθούμε με τα «ουράνια σώματα» στο χώρο του Υάκινθου. Τη στιγμή που το τηλεσκόπιο θα φωτογραφίζει τα απέραντα του σύμπαντος, εμείς θα βλέπουμε ζωντανά τις φωτογραφίες σε videowall. Με αναφορές στο μυθικό στερέωμα και την ποίηση, η Αταλάντη Μιχελογιαννάκη-Καραβελάκη θα μας μιλήσει για την Μυθολογία των Άστρων και τέλος θα ακολουθήσει μαγική μουσική βραδιά -αντάξια των άστρων- με τον Σταύρο Λάντσια.
Την Τρίτη ημέρα, ο Μανώλης Αλεξάκης θα παρουσιάσει το βιβλίο του με τίτλο «Μια φλόγα, μια φωτιά», ενώ μουσικά θα μας συντροφεύουν οι αδελφές Σουζάνα και Ελένη Βουγιουκλή. Από μια κορυφή του Ψηλορείτη με την αρχαία ονομασία «Τυμπανάτορας», ο Νικος Τουλιάτος με την ομάδα του, θα στείλουν ένα μήνυμα αφύπνισης από την εποχή του Μίνωα στο σήμερα. 5000 χρόνια μετά και για πρώτη φορά, θα ηχήσουν τύμπανα στην κορυφή του βουνού. Το ηχητικό σήμα θα ταξιδέψει 8000 μέτρα στα πόδια των χορευτών, μετουσιώνοντας το μήνυμα σε ανάταση. Ο Κώστας Τσουρακάκης με την 12μελή ομάδα του θα κάνουν ιπποδρομία στον κάμπο του Γαϊτάνι, μεταφέροντας την εικόνα του Χαρίδημου, του κρητικού ήρωα του Ερωτόκριτου, όταν έρχεται να κονταρομαχήσει: «Θωρώσι σκόνη νέφαλω στα ύψη σηκωμένο και καβαλάρη με πολλούς άλλους συντροφιασμένο…». Η βραδιά θα συνεχίσει με τους Πετρίτες και θα κλείσει με τον Ψαραντώνη.
Την πρώτη ημέρα, οι νεαροί βοσκοί των Ανωγείων πιστοί στη φιλοξενία του Ξένιου Δία, θα προσφέρουν με τον αρχέγονο τρόπο ψησίματος, οφτό στους παρευρισκόμενους, ο Γιώργης Σαλούστρος για τρεις ημέρες θα προσφέρει ροφήματα του βουνού, ενώ έκθεση φωτογραφίας με θέμα τις ουράνιες συνθέσεις θα κοσμεί όλες τις ημέρες την πλατεία των Ανωγείων, το Μεϊντάνι.
Τα Υακίνθεια τελούν υπό την Αιγίδα του Δήμου Ανωγείων
«Ο έρωτας στην Κρήτη είναι μελαγχολικός» λέγεται η συλλογή τραγουδιών του έρωτα και του θανάτου, με την ξεχωριστή φωνή του Λουδοβίκου των Ανωγείων, που κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Ιανός. Είναι 102 τραγούδια που έγραψε και τραγούδησε αυτός ο ξεχωριστός τροβαδούρος.
Όπως γράφει στην αρχή της έκδοσης, το όνομά του είναι Γιώργης Τραμουντάνης και το καλοκαίρι του 1979 γνωρίστηκε με τον Μάνο Χατζιδάκι σε εκδηλώσεις στο ιστορικό χωριό του στ΄Ανώγεια. Τον άκουσε να τραγουδάει με το μαντολίνο και τον «βάφτισε» με αυτό το μεγαλοπρεπές όνομα. Αυτό το όνομα … εκνεύριζε τον Λευτέρη Παπαδόπουλο, κατά πως εξηγεί στον πρόλογο του βιβλίου. Το έβρισκε πολύ αυτοκρατορικό και μάλιστα για λαϊκό μουσικό- λαϊκό τραγουδιστή των Ανωγείων. Επιπλέον, είχε θυμώσει μαζί του διπλά γιατί, σε ένα δημοσίευμα στα Νέα με τους δίσκους της χρονιάς προβαλλόταν ένας του Λουδοβίκου αλλά κανένας του Νταλάρα, της Αλεξίου ή άλλων μεγάλων. Πήρε λοιπόν φωτιά και κάθισε κι ΄έγραψε ένα άρθρο για τους συντάκτες του θέματος με καυστικά σχόλια για το ποιος είναι αυτός ο Λουδοβίκος. Οργίστηκε όμως και ο Λουδοβίκος και του απάντησε αναλόγως μέσω της ίδιας της εφημερίδας. «Και μου απάντησε όχι κλαψιάρικα, αλλά λιονταρίσια! Με έβρισε κι ΄όλας: Είπα τότε από μέσα μου: αυτός έχει ψυχή».
Ο μεγάλος στιχουργός διηγείται μετά πως ζήτησε να τον γνωρίσει σε μια ταβέρνα «αυτό τον καλλιτέχνη με το μαντολίνο». Ενθουσιάστηκε: «Γιατί είναι ένας άνθρωπος που ονειρεύεται, αφηγείται υπέροχα παραμύθια, γοητεύει τον ακροατή με την απλότητά του και τον πλούτο της καρδιάς του!». Και καταλήγει: «Τον αγαπώ πολύ αυτόν τον Ανωγειανό με τις υπέροχες ιστορίες, που συνεχώς εκπλήσσεται από το θαύμα του κόσμου και το τραγουδάει. Λυπητερά τις πιο πολλές φορές, αλλά, πάντοτε μαγικά. Ο Λουδοβίκος είναι φίλος μου και θα είναι».
Ακολουθεί ένα προλογικό κείμενο του Μάνου Χατζιδάκι για τον δίσκο «Μοιρολόγια» που κυκλοφόρησε το 1985. Ο κορυφαίος συνθέτης εκθειάζει τ΄ Ανώγεια ως το πιο χαρισματικό χωριό της Κρήτης μα και όλης της Ελλάδας που στέκουν κόντρα «στους χυδαίους αυριανικούς καιρούς μας» και, αφού χαρακτηρίζει τον Λουδοβίκο «έξυπνο, χαριτωμένο, απελευθερωμένο, ερωτικό», σημειώνει
ότι οι γυναίκες εκεί δεν μοιρολογούν τυπικά, σε δοσμένες φόρμες, αλλά εκφράζονται όπως όταν κεντάνε σιωπηλές τ΄ απογεύματα σαν δύει ο ήλιος ή όταν δίνουν πρωινό φιλί στον γιό τους που πάει τα πρόβατα να βοσκήσουν.
«Εκείνος που βάφτισε το χωριό Ανώγεια το υποχρέωσε να μην πατάει στη γη» λέει ο Λουδοβίκος στο εισαγωγικό του κείμενο, τονίζοντας ότι ο γενέθλιος τόπος του, στη χιλιετή ιστορία του, καταστράφηκε τρεις φορές και τρεις φορές με τις ίδιες πέτρες ξαναχτίστηκε. Δύο φορές το χωριό το χάλασαν οι Τούρκοι και μία οι Γερμανοί. Τότε, τον Αύγουστο του ΄44 μια απλή γυναίκα, η Μαρία Νταγιαντά, περπατώντας στα χαλάσματα μοιρολογούσε χαϊδεύοντας τις πέτρες και μετά πήγε στην εκκλησία του χωριού …«Ω Παναγιά μου Ανωγειανή / που΄σουν αυτήν την ώρα / όταν εβάλαν τη φωτιά στα ξακουσμένα Ανώγεια / ήρθαν τσ΄Αιγύπτου τα πουλιά/ για να παραθερίσουν/ στ ΄Ανώγεια δεν εβρήκανε/ τους τοίχους τους να χτίσουν».
Και ένα χαρακτηριστικό ερωτικό επίγραμμα από τον δίσκο «Η γιορτή των ανέμων» (2003): «Άμα ρωτάς πως πότε γιατί/ η αγάπη εκεί δεν κατοικεί».
Τελειώνοντας το βιβλίο των 206 σελίδων έχεις το αίσθημα της χαρμολύπης. Και παραδέχεσαι ότι τα λόγια μπορούν να σταθούν ισάξια της δημοτικής ποίησης. Καθώς πρόκειται για λυγμούς ατομικούς μα και εθνικούς.
Κώστας Μαρδάς
Οι εργασίες θα διαρκέσουν για ένα περίπου μήνα, με έμπειρους αρχαιολόγους αλλά καιανωγειανούς εργάτες που υπό την καθοδήγηση της κ. Σακελλαράκη, θα συνεχίσουν να φέρνουν στο φως θαμμένα για αιώνες στοιχεία του πολιτισμού μας.Στον Πολιτιστικό Σύλλογο Ατσιπόπουλου παρουσιάζεται τη Δευτέρα 2 Ιουλίου στις 8.30 μ.μ. το βιβλίο – μυθιστόρημα
της Μαργαρίτας Μυλωνάκη-Κοντογιάννη (κόρη του Ζαφειρογιώργη): «ΣΩΠΑΣΤΕ Ν΄ΑΚΟΥΣΩ». Η Μαργαρίτα, ένα νέο μεγάλο ταλέντο στο χώρο της συγγραφής βιβλίων έχει γράψει ένα μοναδικό μυθιστόρημα πέρα για πέρα αληθινό, με λόγο μεστό και ποιητικό. Μέσα από τις σελίδες του βιβλίου μεταφέρει μια εποχή, όπου Χριστιανοί, Οθωμανοί, Αρμένιοι και Εβραίοι μπορούσαν να συνυπάρξουν στην ίδια γη του Πόντου, για χρόνια ολόκληρα, μέχρι που ξεκίνησε η μεγάλη σφαγή από τους Τούρκους εθνικιστές…


