Θερμοκρασία 11.0°
Άνεμος 6.4
Βαρόμετρο 1019.3
Υγρασία 49%
Βροχόπτωση Μήνα 76.0 mm
Στοιχεία από τον σταθμό του ΕΑΑ στα Ανώγεια

Πολιτισμός

Σύντομα θα ξεκινήσουν οι προβολές ταινιών στα Ανώγεια από την “Ομάδα Φίλων του Κινηματογράφου”, σε μια δράση που στέφθηκε με επιτυχία πέρσι και αγκαλιάστηκε από ανθρώπους όλων των ηλικιών. Με τίτλο “Μια οθόνη, ένα παράθυρο στο φως” θα επιλέγονται μερικά από τα διαμάντια του Ελληνικού και του Παγκόσμιου Κινηματογράφου, που θα δίνουν τροφή για σκέψη και για συζήτηση μετά την προβολή τους στην αίθουσα εκδηλώσεων της Τράπεζας Πειραιώς. Η “Α” θα σας ενημερώσει σύντομα για την ημερομηνία της πρώτης προβολής για τον φετινό χειμώνα. Αναλυτικά η ανακοίνωση της “Ομάδας Φίλων Κινηματογράφου” αναφέρει τα εξής:

“Η ομάδα φίλων κινηματογράφου σας εύχεται χρόνια πολλά και μια όμορφη και δημιουργική χρονιά. Σας ενημερώνουμε ότι σύντομα θα αρχίσουν οι προβολές ταινιών στην αίθουσα της Τράπεζας Πειραιώς για το 2018 με το γενικότερο τίτλο “Μια οθόνη,ένα παράθυρο στο φως”. Με επόμενη ανακοίνωση μας θα σας κάνουμε γνωστά τις ώρες και ημέρες των προβολών. Καλώς να σμίξουμε και να συν ταξιδέψουμε στη χώρα του σινεμά!”.

Είναι από τα πιο παλιά αλλά και τα πιο γνωστά σχολεία του Ηρακλείου. Ιδρύθηκε ως Χριστιανικό και στην πορεία, όταν μετά το ολοκαύτωμα των Ανωγείων από τους Γερμανούς φιλοξένησε τους κατοίκους, πήρε και το δεύτερο όνομα του με το οποίο επικράτησε, το Ανωγειανό.

Στα διακόσια και πλέον χρόνια της λειτουργίας του , όπως αναφέρει το sitecretewoman.gr, φιλοξένησε χιλιάδες μαθητές από το Ηράκλειο που όλοι έχουν να πουν έναν καλό λόγο για τις αναμνήσεις από την πρώτη τους επαφή με την εκπαίδευση. Και είναι ιστορικό το σχολείο, για την ιστορία του, τις αναμνήσεις των ανθρώπων που κάθισαν στα θρανία του και για τα φώτα που προσέφερε και προσφέρει ακόμα και σήμερα στους μαθητές του.

Για την ιστορία του σχολείου διαβάζουμε στο μπλοκ που διατηρεί το σχολείο, το anogiano.blogspot.gr:

Το σχολείο μας έχει τη δική  του ιστορία …
Το 1ο Δημοτικό Σχολείο  ήταν το Α τριτάξιο Χριστιανικό σχολείο Ηρακλείου που ιδρύθηκε το 1811 από τη Μητρόπολη Κρήτης. Το 1899 με το υπ’αριθμό 11 Ηγεμονικό διάταγμα ιδρύθηκε το Α’ τετρατάξιο Χριστιανικό Δημοτικό Σχολείο και στις 8/9/1903 προάγεται σε εξατάξιο.
Το 1917-1918 λειτούργησε  ως 6/τάξιον αρρένων και στις 15/10/1929 μετονομάζεται σε 1ο 6/τάξιον Μικτόν.
Το σχολείο από την ίδρυση του στεγαζόταν σε ιδιωτικά κτήρια επί μισθώσει.
Το 1ο Δημ.Σχολείο σήμερα βρίσκεται στη λεωφόρο Καλοκαιρινού, κοντά στην Πύλη Παντοκράτορα (Χανιώπορτα),όπου υπήρχαν  η μικρή εκκλησία του Εσταυρωμένου  και το  τέμενος Γενί Τζαμί.
Το σχολείο χτίστηκε τα έτη 1931-1934.  Η αποπεράτωση του δυσκολεύεται εξαιτίας του  B’ Παγκοσμίου πολέμου. Στις 29 Μαϊου 1941 κατά την κατάληψη της Κρήτης από τους Γερμανούς, στους βομβαρδισμούς του Ηρακλείου, υπέστη πολλές ζημιές. Οι Γερμανοί καταλαμβάνουν το κτήριο και τα παιδιά πηγαίνουν σχολείο το απόγευμα κάποιες μέρες της εβδομάδας.
Τον Αύγουστο του 1944 τα Ανώγεια καίγονται ολοσχερώς και πολλοί κάτοικοι των Ανωγείων φιλοξενούνται στο σχολείο, έτσι το σχολείο αποκτά το δεύτερο όνομα του :«Ανωγειανό».
Το 1947 – 1956  και 1967 -1972 συστεγάστηκε με το 5ο  Δημ. Σχολείο.
Από το 1980 έως το 2000 φιλοξενεί το 2ο Ειδικό Σχολείο.
Το 2000 συστεγάζεται με το 3ο Δημ.Σχολείο μέχρι το 2010 που συγχωνεύονται. Από το 2008 φιλοξενεί το 21ο Νηπ/γείο και το 2014  το 3ο Νηπ/γείο Ηρακλείου.

Τα σημερινά γενικά χαρακτηριστικά του μαθητικού δυναμικού του σχολείου που βρίσκεται στην οδό Καλοκαιρινού 197:
Σύνολο μαθητών: 80
Ολοήμερο τμήμα:43 μαθητές
Τμήμα Ένταξης: 15 μαθητές
Τμήμα Υποδοχής:12 μαθητές

 

Στο Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κρήτης φιλοξενήθηκε στις 9/1/2018 μια ενδιαφέρουσα ημερίδα που οργάνωσε το Σωματείο των Επαγγελματιών Ξεναγών Κρήτης – Σαντορίνης με αντικείμενο τις περιοχές UNESCO Κρήτης και με έμφαση τα δυο Γεωπάρκα της.
Ο αντιπεριφερειάρχης Ανάπτυξης κος Δημήτρης Μιχελογιάννης παρουσίασε την πολιτική ενίσχυσης και προβολής των Περιοχών UNESCO Κρήτης μέσω της ΟΧΕ των 3 περιοχών Σαμαριάς, Ψηλορείτη και Σητείας που είναι σε εξέλιξη, καθώς και τις προσπάθειες για εγγραφή περιοχών της Κρήτης στη Λίστα Μνημείων Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς.
Ο κος Χαρ. Φασουλάς παρουσίασε το ιστορικό και τα χαρακτηριστικά των Δικτύων των Γεωπάρκων καθώς και τα χαρακτηριστικά, τις υποδομές και τις δυνατότητες που προσφέρονται στους επισκέπτες του Γεωπάρκου του Ψηλορείτη.
Τέλος, ο συντονιστής του Γεωπάρκου Σητείας κος Βαγγέλης Περάκης παρουσίασε το Γεωπάρκο της Σητείας.
Ακολούθησε μια ενδιαφέρουσα συζήτηση και τέθηκαν διάφορες προτάσεις για περαιτέρω συνεργασίας και συνέργειες.
Ευχαριστούμε το Σωματείο και ιδιαίτερα τον Πρόεδρο του κο Βαγγέλη Παπανικολάου και το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κρήτης, Εταίρο του Γεωπάρκου του Ψηλορείτη, για τη φιλοξενία.

Μετά την κατάκτηση της Κρήτης από τους Βενετούς το 1211, κατέφευγαν λόγω εποικισμού από την Βενετία στην Κρήτη πολλές οικογένειες ευγενείς, ηγετικές, για να τη διοικήσουν.–
Την ανώτατη κοινωνική βαθμίδα αποτελούσαν σι Βενετικοί ευγενείς και οι φεουδάρχες. Αριστοκράτες δεύτερης κατηγορίας ήταν οι Κρητικοί ευγενείς. Οι απλοί πολίτες των πόλεων λεγόταν αστοί, οι δε χωρικοί διακρινόταν σε “άγραφους”, σε “απελεύθερους”, σε “πάροικους” και δούλευαν στα κτήματα του Δημοσίου.
Πολλοί από τους ευγενείς Βενετούς με την πάροδο των χρόνων εξελληνίστηκαν τέλεια και περισσότερο όσοι έμεναν στην ύπαιθρο. Ο Αγ. Ξηρουχάκης «Η Βενετοκρ. Ανατολή» αναφέρει ότι στην έκθεσή τους προς την Γερουσία οι σύνδικοί της Γρίτης και Γκαρτζόνης το 1584 λένε για τους ευγενείς αποίκους της Κρήτης και ιθαγενείς ότι κατάγονται από την Ιταλία, αλλά η καταγωγή τους είναι τόσο απηρχαιωμένη και λησμονημένη, ώστε μπορούν να λέγονται Έλληνες.

Συνεχίζοντας ο Ξηρουχάκης αναφέρει, “Οι ευγενείς Βενετοί αναμίχθηκαν και συγχωνεύθηκαν με τους ιθαγενείς Έλληνες με μικτούς γάμους, που παρά τις απαγορευτικές διατάξεις του Δόγη και αφορισμούς του Πάπα δεν έπαυαν να συνάπτονται μεταξύ Βενετών αποίκων και ιθαγενών Ελλήνων της νήσου, ευγενών και μη”.
Ο ιστορικός Στ. Ξανθουδίδης (Κρητ. συμβ. Ενετοκρ. αναφέρει “ότι από τη βάπτιση και στεφάνωση Κρητών από τιμαριούχους, εδίδοντο βενετικά βαπτιστικά ονόματα και από αναδόχους που δεν ήταν Βενετοί για να κολακέψουν κάποιον άρχοντα, είτε γιατί οι γονείς τα πρότειναν λόγω θαυμασμού προς το πρόσωπο κάποιου ενετού”.
Ο Γ. Πλουμίδης, οι Βενετοκρ. Ελληνικές χώρες, αναφέρει ότι “Μεταξύ των πληθυσμών και στρατιωτών είχαν αναπτυχθεί στενές σχέσεις φιλικές και συγγενικές, αφού αρκετοί είχαν νυμφευθεί γυναίκες του τόπου”. Οι μικτοί αυτοί γάμοι, ενώ προηγουμένως ήταν αθέμιτοι και απαγορεύονταν, ύστερα από τη συνθήκη του Καλλέργη (1299) επιτράπηκαν.
Οι Βενετοί ιστορικοί επίσης, θέλοντας να δικαιολογήσουν την αφομοίωση και συγχώνευση των ευγενών Βενετών με τους Κρητικούς, γράφουν ότι “έχομε τα ίδια ονόματα, γιατί οι ευγενείς Βενετοί όταν βάπτιζαν τέκνα Κρητικών τους έδιναν το δικό τους όνομα”.
Από παρωνύμια για σκωπτικούς λόγους σχηματισμένα από ονόματα επιφανών Βενετών, που στο τέλος κατέληξε να γίνουν οικογενειακά ονόματα των προσώπων αυτών και των απογόνων τους.
Αυτά όμως τα Βενετικά οικογενειακά πρέπει να είναι ελάχιστα. Ο Γενικός Προβλεπτής (1574 – 1577) Giakomo Foscarini στην έκθεσή του αναφέρει τα εξής σχετικά: “Από τους ευγενείς Βενετούς… πολλοί είναι, που δεν έχουν ανάμνηση της ευγενικής καταγωγής τους και πάρα πολλοί τόσο φτωχοί… εργάζονται με τα χέρια τους στις γεωργικές δουλειές και δεν διατηρούν τίποτε άλλο παρά το επίθετο και λίγο φέουδο, που τους έμεινε ύστερα από το μοίρασμα και το ξαναμοίρασμα,
Έχουν χάσει εντελώς τη γνώση της ιταλικής γλώσσας. Και επειδή δεν υπάρχει δυνατότητα σε κανένα χωριό του νησιού αυτού να λειτουργούνται κατά το λατινικό δόγμα είναι αναγκασμένοι να μένουν στο χωριό να παρακολουθούν καμιά φτωχή θεία λειτουργία στις ορθόδοξες εκκλησίες, να βαφτίζουν τα παιδιά, να παντρεύονται και να θάβουν τους νεκρούς σύμφωνα με το ορθόδοξο δόγμα και τα ελληνικά έθιμα… Οικογένειες τέλεια ελληνικές, οι οποίες δεν πιστεύω πως μπορούν να υπόσχονται περισσότερα από ότι θα μπορούσαν να προσφέρουν οι ΄Ελληνες”.
“Ο F. Τhίriet ομιλεί για τον εξελληνισμό Βενετικών οικογενειών μέχρι του σημείου να φαίνεται ότι χειροτονούνται ορθόδοξοι ιερείς.
Μετά τη μεγάλη επανάσταση των φεουδαρχών 1363 -65, που ένωσε τις αρχοντικές οικογένειες με τις βενετικές των πατρικίων, ένας μεγάλος αριθμός Βενετών γίνεται ορθόδοξος και αποδέχεται τις συνήθειες και τις πεποιθήσεις των Κρητικών με τις οποίες συζεί σχεδόν δύο αιώνες”.
Όλα τα παραπάνω στοιχεία αναλύει με τον επιστημονικό και περίτεχνο τρόπο η κ. Χρυσ. Τσικριτσή – Κασιανάκη, καθηγήτρια της Φιλολογίας στο βιβλίο της “Κρητικά Επώνυμα Ένετικής Προελεύσεως” και καταλήγει, ότι τα οικογενειακά ονόματα ενετικής προελεύσεως προέρχονται:
1) από αναγνωρισμένα και υιοθετημένα νόθα παιδιά των Ενετών,
2) από μικτούς γάμους,
3) από εξελληνισμένους Βενετούς, που λόγω πτωχεύσεως έχασαν πρώτα την ευγένειά τους και ύστερα το εθνικό τους φρόνιμα,
4) από βενετικά βαπτιστικά και
5) πιθανόν να προέρχονται και μερικά από αυτά από ονόματα Βενετών που επικράτησαν ως παρωνύμια για σκωπτικούς λόγους.
Παραθέτουμε Παρακάτω τα Ανωγειανά επώνυμα ενετικής προελεύσεως κατ’ αλφαβητική σειρά.
Ι. Βιτώρος – Βιτώρης – Βιτ(τ)ώρος – Βιτωράκης – Βιτ(τ)ωράκης – Βικτωράκης – Βιτούρης – Βετούρης
Και σήμερα το βενετικό επώνυμο Vittοrί, Vittori, Vitturi και Vettore από το βαπτιστικό Vittirio. Προβλεπτής και γαλλικά Victor (λατ. = νικητής).
Η αρχοντική οικογένεια των Vitturi της Βενετίας, με δικό της οικόσημο ανέδειξε πολλές σημαίνουσες προσωπικότητες στην πολιτική, στο στρατό και την εκκλησία.
Μεταξύ αυτών ο Lorenzo Vittori του Daniel αρχιεπίσκοπος Κρήτης το 1595 και δούκας της Κρήτης το 1453 Benedetto Vitturi.
Οικογένεια Βιτούρη το 1600 στη Ζάκυνθο. Σε έγγραφο του 1637 ιδιοκτήτης μοναστηριού ο Ν. Sinior Manolesso Vittorio 1637.
Μεταξύ προσφύγων στη Ζάκυνθο έγγρ. 1682, Marietta Vittoropula, σύζυγος του Μάρκου Salemon και Μανόλης Γιαλινός λεγόμενος Vittorio.
Γνωστός ο προμαχώνας Βιτούρη (Vitturi) των ενετικών τειχών του Ηρακλείου Μarco Vitturi σε έγγραφο του 1212. Damianus Vittorio έγγραφο 1214 Candia. Βερνάδρος Βιτούρης και ο γιος του Σεβαστιανός σε έγγραφο του 1366 και 1375. Σε έγγραφο του 1364 Αndreolus Vittori gd joh, έγγραφο 1368. Bernardus Vittori consiliarius σε έγγραφο 1367 και 1368.
Ηernolaus ex recteuz de Sitia 1839, Νikoletus Antonius και Vituri έγγραφο 1395. Ο Bulgarus Victuzi έφερε στην Κρήτη σιτάρι, έγγραφο 1407.
Benedetto Vitturi σύμβουλος Κρήτης έγγραφο 1433. Σερ Laurentio Vitturi σύμβουλος Ρεθύμνου 1461.
Misser Vetturi το 1450. Αρχιεπίσκοπος Κρήτης το 1576 Lorenzo Vitturi. Ο ίδιος Ν. Venetus Laurentius Victuri Azchieriskopus Candie 1584 και αλλού ο ίδιος Lorenzo Bitturi.
2. Δακανάλης – Δακαναλάκης – Δαγκανάλης και Δακαναροπούλα.
Και σήμερα το βενετικό Da Canal και Ιταλικό Canale από τοπωνύμιο. Βλέπε και Καναλάκης και βυζαντινό Δεκανάλης, άσχετο με το κρητικό.
Το όνομα υπάρχει σε πολλές μαρτυρίες στην Κρήτη από το 1212 – 1623 με τους τύπους da Canale και de Canale ή de Canali.
Δούκες Johanes de Canali 1254 και Guidode Canale το1304 και 1308.
Στον Raynezio de Canalis παραχωρούνται δύο καβαλλαρίες στο διαμέρισμα Χανίων
1252 και Jacodo και Johanes de Canalis.Canaletto de Canale, 1320 στο Χάνδακα..
Georcio et Cuidoda Canal 1339, Ferdatores de Crete, Sclavurio και Νicolo da Canal.
Leonardus de Canali rtovidys vir• Feudatus noster in Creta, 1398. Επιθεώρηση του ιππικού Ηράκλειο από το τον Fadio da Canal Γενικό προβλεπτή το 1582. —•
Μεταξύ ευγενών Ηρακλείου και φεουδαρχών υπαίθρου, Alessio Canal, Domeniko, Marco, Nikolo, Marino Canal και άλλοι το 1583. —
Στο χρονικό του Τzivan 1644 μεταξύ των Νοd ven di Candia Canal. Σε έγγραφο του
1861 Δακαναροπούλα από τον Ξυδά.
3. Δραμουντάνης
Προβλεπτής βεν.Tramontin και ιταλικό Tramantana = chesta o viene Nord. Το όνομα δεν προέρχεται βέβαια από το βενετικό επώνυμο, αλλά από το όνομα του αέρα παρωνύμιο για κάποιον με δυναμική παρουσία.
4. Κουτάντος Αcotanto Cotonto
Επώνυμο Αcotanto, Αcoitanto ven από 1112 στα παρωνύμια πιθανόν από αccogli tanto o tanti. Μήπως από contento που μαρτυρείται στην Κρήτη με προθετικό α;
Οι Αcotanto παλιά βενετική οικογένεια πατρικίων που μερικοί δέχονταν ότι προέρχονται από την Κωνσταντινούπολη.
Στη Βενετία το 1144 και 1184 έγγρ. Μάρκος και Δομένικος Αcotanto.Jocoro Acotanto 1212 και Marco Acotanto Jacobus Acotanto consiliarius σε έγγρ. 1219. Ciacomo Acotanto μάρτυρας και Jacomo Acotanto consiliere σε έγγραφα 1224 και 1225, Donnemico αδελφός του Ciuliano Acotanto και Marino 1225. Jacodus Acotanto deccarius na b. στο Χάνδακα εγγρ. 1271. Ιάκωβος Αccontanto κάτοικος στο Βούργο του Χάνδακα. Kalli χήρα του Μάρκου Αccontanto, Πέτρος Accontanto κάτοικος Χάνδακα, έγγραφα 1280- 81. Ιάκωβος Αccotanto του Λέανδρου σε έγγραφα 1301-1302. Σερ Jacobellus Acotanto Zogatus και ser Πέτρος και σερ Λουκάς Acotanto σε έγγραφα 1341, 1346, 1347. Ερμόλαος Acot Κομερκλάριος Κρήτης 1343.
Αcotanto Στέφανος στη Σητεία το 1370 και Πέτρος Cotanto σε έγγρ. Του 1399.
Άγγελος Ακοτάντος έγγρ. 1436. Ο Άγγελος Ακοτάντος ή Κοτάντος ζωγράφος είχε δύο αδελφούς τον Giovani επίσης ζωγράφο σε έγγραφα 1450 και 1477 και τον Θεόδωρο σχολάρχη. Dominus Pasguali Contonto Butano σε έγγρ. του 1495. σε έγγρ. του 1513 αναφέρεται η κόρη του πoτέ Magisstri Joannis Akotanto ζωγράφος Χάνδακα. Μανόλης Κουτάντος έγγρ. 1582 και Βιτζέντζος Κουτάντος έγγρ. 1583. Μιχαήλ Agvotanto de continios Agnetis 1222.
5. Μανιώρος – Μανιωράκης
Η συγγραφέας πιστεύει ότι προέρχεται από το Μανιός – Μανιόρος. Βαπτιστικό Μagno από λατινικό magnus = gande. Αλλά και Μario βαφτ. από λατινικό Μarius από το αρχαϊκό manus.
Σερ Sclavus Magno από τη Βενετία κάτοικος Χάνδακα 1352. Σε έγγραφα του Ι363 1395 σι Βενετοί Sclavus Magno, Madlus, Magno, Marius και Johanes Magno. Στα Χανιά το 1536 mastro Maro Mari και Mastro Manoli Mari, Retrus magnus thesaurarius 1545. Γιάννης υιός Μανιού έγγραφο 1672 και Μανόλης Μανιάς έγγρ. 1674. Αλοΐσιος (Αλεβίζε) Μάνιο, έκτακτος προβλεπτής Σούδας έγγρ. 1713. Μανιουδάκη από την Κρήτη το 1868 στη Ζάκυνθο.
6. Μανούσος, Μανουσάκης, Μανούσακας, Μανουσακάκης, Μανουσουδάκης, Μανουσιουδάκης, Μανουσιδάκης, Μανουσέλης, Μανουσελάκης και Μανουσογιαννάκης
Από το βαφτιστικό Μano, Manea, Manusso,Manoli προβλεπτής Μari, Maro, Matusso και Zane Zanessi,Zanusso, προβλεπτής Γιάννης Γιαννούκος – Γιαννούσος (επών. Γιαννουσάκης στις Μαργαρίτες Μυλοποτάμου), Μιχ. Γιαννούσος 1566.
Κατά την εποχή της Ενετοκρατίας το Εμμανουήλ – Μανόλης συνηθίζεται ως Μάνος – Μανός – Μανιός – Μανέας – Μανούκος – Μανούσος από επίδραση βενετική. Ο Οlinieri έχει Μani, Manuzio, Manuzzato, Manoli από το 1309, Μanolessus από το 1075 από μεσαίων. βαφτ. ο Εm. De Felice έχει βαφτίσει Μanolo υποκ. του Εmmanouele.
Σε έγγραφο του 1479 βαφτ. Μanussio Marci. Ser Manussio 1546. Μanutio Rireri στα Χανιά 1536, Μanusso di Candia 1559 και Μanusso Mara Candiote, 1569.Μανούσος Πρέβελης του Πέτρου 1591.
Σε έγγραφα του 1503 -1509 Μanoli da Candia και 1501 -1517 Μanusso da Candia που ο Αντ. Πάρδος ταυτίζει.
Στα κατάστιχα του νοταρίου Μ. Μαρά 1538 – 1578 βρίσκουμε αδιακρίτως Μανουήλ ή Μανέας, Μανώλης ή Μανούσος. Μανούσος Πηγάς δάσκαλος 1567 και 1582, Μανοήλ Πηγάς δάσκαλος 1572 το ίδιο πρόσωπο όπως δέχεται και ο Μέρτζιος. Και η Ασπασία Παπαδάκη από την ανάγνωση πολλών εγγράφων ταυτίζει το Εμμανουήλ – Μανέας – Μανούσος. Επίσης η Μ. Κωνσταντουδάκη ταυτίζει τον Μανέα Μουζουράκη ζωγράφο 1509-1534 με τον ser Manussio Mazurachi και με τον Μανέα Μουζουράκη μάρτυρα σε έγγρ. του 1549. Σε έγγρ. του 1692 Σταμάτης υιός Μανούσου και Παύλος υιός Μανούσου.
7. Μέμμος, Μεμάκης
Και σήμερα βενετικό Μemο. Ο Τριανταφυλλίδης το ετυμολογεί από Μεμάς υποκοριστικό του Γεράσιμος. Νομίζω από το βεν. επώμυνο Μemmo από βαφτ. Μπιο και Μemmο υποκ. του Gulielmo. Οι Μemo μεταξύ των αρχοντικών οικογενειών της Βενετίας ανέδειξε 3 δόγες, συγκλητικούς και επισκόπους.
Στην Κρήτη δούκας ο Ludonicus Memmo το 1584 και Αρχιεπίσκοπος Vitus το 1407 και Μichael Memmo 1448.
Νicolaus Memo κάτοικος Χάνδακα σε έγγραφα του 1272 και 1281. Masseo Memmo signore di notte εγγρ. 1349 και άλλοι.
Tzibanus Memo σε έγγρ. 1481, Αndrea Memo consilie 1482-1485 και Μichele Memo consiliere 1488-1491.
Πιέρος Μέμος σε διαθήκη του 1500. Ιωάθαν Μέμος αρχιγραμματέας, αρχειοφύλαξ και Δ/ντής αστυνομίας (1567-71). Μισέρ Βιττόρε Μέμο έγγρ. 1581.
Αμπέλι του ευγενή μισέρ Τζορτζή Μέμο έγγρ. 1618 Κωνσταντ. Μέμος (1699) διδάσκαλος του Ελληνικού Σχολείου στη Βενετία. Ασφαλώς ο ίδιος Κωνστ. Μέμος ακαδημαϊκός Αβλαβής (Πlesο) 1669 – 1701. Μέμος στον Αγ. Βασίλειο Πεδιάδος 1747.
8 . Μπαγγέρης – Μπαγκέρης – Παγκέρης – Μπαγκεράκης – Μπαγκράκης Από μπαγκέρης (danchiere = τραπεζίτης).
9. Μπρίνταλος, Μπρεδάκης – Μπρεδόπδυλος, Πρεντάκης, Μπριντάκης, Πρίνταλος, Μπρεντάης, Μπρεντάνας, Ντί Μπρέντα
Το Πρεντάκης – Μπρεδάκης έχει σχετίσει παλαιότερα με τη λέξη praeda η συγγραφέας και τα ονόματα Μπρεδολόγος και Πρεδευσής. Πιθανόν όμως να προέρχονται και απ’ ευθείας από το βενετικό όνομα Βreda, Bredani βενετικό οικογ. Breda, Bredo στα ονόματα από παρωνύμια.
ΙΟ. Σαλούστρος
Πιθανόν να σχετίζεται με τη λέξη σαλούστρο που απαντάνται στον Καστούρμπο και η σημασία και ετυμολογία της είναι άγνωστη. Πιθανότερο να προέρχεται από βαφτ. sallustio. Κρητικοί ευγενείς Ρεθύμνου οι Saluzzi 1574. Μεταξύ ευγενών Κρητών Ρεθύμνου 1583 Μattio Salustro του π. μισέρ Ραntalon Zuane του π. πισέρ Francessco και Ζυane Salustro il Vecchio.
Αndriana Salustopula έγγρ. 1683 μεταξύ Κρητών προσφύγων στην Κέρκυρα.
ΙΙ. Σμπώκος, Σπόκος και Σπώκος, Μπόκος
Από Sbocco = στόμιο, εκβολή, αιμόπτυση. Η συγγραφέας νομίζει το πιθανότερο από το Βocho όπως Βώλος – σβώλος, Κάνθαρος – σκαθάρι, κόκος – Σκόκος, βαφτιστικό βεν. Βοcco και Βodolinu και οικογ. Βοcchi, Bocho, Boccoli, Bocco. Ήδη από τον 11ο αιώνα βαφτ. Βocca, από παρωνύμιο Βocca ή Βυcca.
Σε έγγραφο του 1381 Βarnada Βοcho από τη Βενετία. Pres ditez Alonixius Bochos 1463. Επίσης Βοcho σε έγγρ. του 1535.
Ύστερα από επίπονες έρευνες που έκανε το Ιστορικό Αρχείο της Βενετίας ο γιατρός Δακανάλης Σπύρος, βρήκε τα οικόσημα τόσο το βενετικό, όσo και το Κρητικό της οικογένειας των Δακανάληδων.
Του ΜΑΝΟΛΗ ΜΙΧ.ΔΑΚΑΝΑΛΗ

Το ερχόμενο Σάββατο 13 Ιανουαρίου, στις 8 μ.μ θα γίνει η κοπή της πρωτοχρονιάτικης πίτας, του Συλλόγου των Ανωγειανών της Αθήνας “Το Ιδαίον Άντρον”, στα γραφεία  στους Αμπελόκηπους (Βελεστίνου 18-Στάση Μετρό Πανόρμου). Το μουσικό καλωσόρισμα για τη νέα χρονιά θα αναλάβει ο καλός φίλος και λυράρης, Άρης Πρεβεζάνος με το συγκρότημα του.  Όπως αναφέρει και ο σύλλογος των Ανωγειανών:”Ελάτε να ξεκινήσουμε κι αυτή τη νέα Πολιτιστική χρονιά παρέα! Με το καλό να σμίξουμε το Σάββατο, στα γραφεία του Συλλόγου μας για να ανταλλάξουμε από κοντά τις ευχές μας..”

Την ημέρα των Θεοφανίων έγινε η βάπτιση του Χριστού από τον Άγιο Ιωάννη τον Πρόδρομο ή Βαπτιστή. Εκτός όμως από το Άγιο Βάπτισμα, γιορτάζουμε κάτι σημαντικότερο. Σύμφωνα με τις μαρτυρίες τριών εκ των τεσσάρων Ευαγγελιστών και συγκεκριμένα του Ματθαίου, του Μάρκου και του Λουκά την στιγμή της Βάπτισης ακούστηκε από τον ουρανό η φωνή του Θεού να λέει:”Ούτος εστίν ο Υιός μου ο αγαπητός εν ω ευδόκησα.”

Επίσης, την ίδια στιγμή εμφανίστηκε και το Άγιο Πνεύμα με την μορφή περιστεριού. Στην ουσία δηλαδή γιορτάζουμε αυτή τη μοναδική ταυτόχρονη εμφάνιση της Αδιαίρετης Αγίας Τριάδας.
Άλλωστε η λέξη Θεοφάνια βγαίνει από τις λέξεις “Θεός” + “Φαίνομαι” ακριβώς επειδή ο Θεός εμφανίστηκε (φάνηκε) στη Γη και με τις τρεις μορφές του (Πατήρ, Υιός, Άγιο Πνεύμα).Η μεγάλη γιορτή των Θεοφανίων είναι ευρέως γνωστή και ως εορτή των Φώτων. Κατά τη στιγμή της Βάπτισης του Χριστού εμφανίστηκαν όλες οι μορφές της Αγίας Τριάδας, γεγονός που κατέστησε το μυστήριο της Βάπτισης ιδιαίτερα σημαντικό.

Σύμφωνα λοιπόν με τον Γρηγόριο Ναζιανζηνό (γνωστός και ως Άγιος Γρηγόριος ο Θεολόγος), το Θείο Βάπτισμα του Χριστού αποτελεί μια γιορτή φωτισμού ολόκληρης της ανθρωπότητας.Έτσι προέκυψε η εναλλακτική ονομασία “Φώτα” ή “των Φώτων”.

Τα Κάλαντα των Φώτων όπως τραγουδούσαν παλιά στα Ανώγεια. Καταγραφή από τον π.δήμαρχο Ανωγείων Γεώργιο Σμπώκο σε απαγγελία του Δ.Σαλούστρο (Κεχροδημητράκη) ο οποίος του τα τραγούδησε το 1969 και ενώ ήταν τότε 45 ετών. Τα κάλαντα δημοσιεύτηκαν στο βιβλίο του κ.Σμπώκου “ΑΝΩΓΕΙΑ: Η ιστορία μέσα από τα τραγούδια τους”

“Ήρθανε τα Φώτα και οι φωτισμοί

και χαρές μεγάλες κι οι αγιασμοί.

Κι ήρθεν κι η κερά μας η Φωτεινή

κι άργανον εβάστα και βεργί κερί

και τον Άι Γιάννη το Βαφτιστή.

 

-Αί Γιάννη Πρόδρομε και Βαφτιστή

δύνασαι να σώσεις Θεού παιδί;

 

-Δύνομαι και θέλω κι επιθυμώ,

μέγας είν’ αφέντης και τον ε τρομώ

κάτω στα Ιεροσόλυμα και στου Κυρίου τον τάφο,

εκεί δεντρί δεν ήτονε, δεντρίν εφανερώθη.

 

Στην τρούλα κάθετ’ ο Χριστός, στη μέση η Παρθένα

και στα παρακλωνάριαν του αγγέλοι κι αρχαγγέλοι.

 

Δω’ μου Παρθένα τα κλειδιά τα πάνω και τα κάτω,

ν’ανοίξω τον Παράδεισο να πιω νερό δροσάτο.

Να θέσω ν’αποκοιμηθώ σε μια μηλιά ‘πο κάτω.

Να ιδώ τον Άι Στρατηγό, που τρέμ’ η γης κι ο κόσμος

που καμπανίζει τσι ψυχές αμαρτωλές και δίκιες.

 

Να ιδώ τσι νιους πως χαίρονται, τσι νιες πως καμαρώνουν.

Να ιδώ και τα μωρά παιδιά που κλαίνε δίχως μάνα.

Τη νύχτα κλαίνε για βυζί και την αυγή για γάλα

και τ’αποξημερώματα για την καημένη μάνα.

 

Έκεια που παν’ οι δίκαιοι έναι καλλιά στρωμένα

ρόδα και τριαντάφυλλα και με ξεφουντωμένα.

Κι έκεια που πάν’ οι αμαρτωλοί οφίδοι και λιακόνια.

 

Αμαρτωλός ως τ’άκουσε έδερνε το κορμίν του

με πέτρες και με σίδερα ωστό να βγει η ψυχήν του.

Κι η Παναγιά τον ε θωρεί κι από μακρά του λέει:

 

-Αμαρτωλέ, μη δέρνεσαι, μη δέρνεις το κορμί σου,

μα ‘χω γιο εις το θρονί να σώσει την ψυχή σου.

Κι αν είναι ‘που το θέλημα χρυσή μου περιστέρα

ανοίξετε το μάνταλο να πούμε καλησπέρα.”

-->